Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/637 K.2022/1332

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı dava dilekçesinde özetle; Şirketlerince alışveriş sonucu kesilmiş ... K. ... Caddesi, ... ait Keşidecisi ...olan ve ... Nolu ve 15/11/2019 Keşide Tarihli ve 105.000,00-TL bedel yazılı ve imzalı bulunan çeki zamanının ve saatini bilmediği bir zaman dilimi içerisinde kaybettiğinin yine çekin bedelinin ödenmiş olduğunu, herhangi bir ödeme kabiliyetinin bulunmadığını, söz konusu çekin yabancı şahıslar tarafından piyasaya sunulması ihtimalinin var olduğunu, bu nedenlerle dava açma zorunluluğunun ortaya çıktığını, tüm bu nedenlerden dolayı şirketlerince alışveriş sonucu kesilmiş ... Caddesi, Şubesine ait .... olan ve ... Nolu ve 15/11/2019 keşide tarihli ve 105.000,00-TL bedel yazılı ve imzalı bulunan çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Olaya ilişkin yasal düzenlemeler ve yargı içtihatları değerlendirilecek olursa; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen "Önleyici önlemler" başlıklı 757. maddesinde;

'' (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.

(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir."

"İade davası" başlıklı 763. maddesinde ise;

'' (1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." düzenlemesine yer verilmiştir.

Kanunun "İptal kararı" başlıklı 764. maddesi uyarınca;

''(1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.

(2) Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir.

Hükümleri yer almaktadır.

Anılan maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkı çeki kaybeden hamile aittir. Çekin hamili çekin iptal davasını olumlu şekilde sonuçlandırdıktan sonra çek bedelini çekin keşidecisinden talep edebilir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2013/11-1884-2015/1059 E-K)

İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. (6102 sayılı yasanın 759/2.maddesi)

Somut olay yukarıdaki açıklamalar ile birlikte değerlendirilecek olursa. Talep eden tarafından... olan ve ...

Nolu ve 15/11/2019 Keşide Tarihli ve 105.000,00-TL bedel yazılı ve imzalı bulunan çekin hamilin rızası dışında zayi olduğundan bahisle eldeki davanın açıldığı, 6102 sayılı yasanın 759/2.maddesi uyarınca açılacak olan iptal davalarında; iptal isteminde bulunan kişinin, çek elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu, talep edenin çek suretini dosyaya sunmadığı gibi, muhattap banka adını da bildirmediği anlaşılmış, talep eden tarafa "6102 sayılı TTK'nın 759/2.

Maddesi gereği iptal isteminde bulunan kişinin çekin bir suretini ibraz etmesi veya çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu, ancak davacının sunduğu dilekçede çek hakkında yeterli bilgi olmadığı anlaşıldığından davacı şirkete muhatap banka bilgisini vermesi için 2 (İKİ) HAFTALIK KESİN SÜRE verilmesine,

aksi halde 6102 sayılı yasanın 759/2 maddesi gereği davanın reddedileceği hususu"nda muhtıra çıkarılmış, anılan muhtıra talep eden tarafa 05.07.2022 tarihinde tebliğ edilmiş, verilen kesin sürede talep eden taraf banka ismini bildirmediğinden 6102 sayılı yasanın 759/2.maddesindeki yükümlülüğünü yerine getirmediği anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Davanın 6102 sayılı yasanın 4.maddesi, 6100 sayılı yasanın 382/1-e-6.maddeleri gereği basit yargılama usulüne tabi olduğu, 6100 sayılı 320/1.maddesi gereği basit yargılama usulüne tabi olan davalarda mümkün olan hallerde taraflar duruşmaya davet edilmeden dosya üzerinden karar verilebileceği, dosyadaki delillerin hüküm vermeye elverişli olması nazara alındığında, dosya üzerinden karar verilmiştir.

Hakim ... · e-imzalı