Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/348 K.2024/191

Av. ... Av. ... Av. ... DAVALI : ...

DAVA

Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 16/06/2023

KARAR TARİHİ : 26/03/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 26/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile davalı arasında 28/03/2023 tarihli 492.330,82 TL değerinde gentaş marka compakt laminant ve wc bölmesi 77.700,00 TL değerinde 84 kabin aksesuarları ve profilleri satın alımı konusunda KDV dahil toplam 672.636,37 TL'ye anlaşıldığını, iş bu ödemenin 269.054,55 TL'sinin 10/04/2023 tarihinde davalı firmanın Yapı Kredi Bankası nezdinde ... iban numaralı hesabına ödendiğini, geri kalan tutarı için Türkiye İş Bankası Uzunköprü/Edirne Şubesi' ne ait ... seri numaralı, keşide yeri Uzunköprü 24.07.2023 ödeme tarihli ... tarafından , ... adına keşide edilen ,

... tarafından ciro edilen ...TL bedelli çek, ...' ne ait ... seri numaralı keşide yeri İstanbul ... ödeme tarihli ... tarafından müvekkill şirket adına keşide edilen ...TL bedelli çek, ... Şubesi' ne ait ...seri numaralı, keşide yeri İstanbul ... ödeme tarihli ... tarafından , ... adına keşide edilen , ... Şti. ve müvekkili şirket tarafından ciro edilen ... TL bedelli çek, Türkiye Finans Bankası ...

Şubesi' ne ait ... seri numaralı, keşide yeri Adapazarı ... ödeme tarihli ... tarafından , ... - ...

PVC adına keşide edilen , ... yapı Sistemleri ve İnşaat ve müvekkili şirket tarafından ciro edilen ... bedelli çeki ... tarihinde davalıya teslim edildiğini, davalının yükümlülüğünü yerine getirmediğini, sözleşme konusu malı tedarik edip borcunu ifa edemediğini, müvekkili şirkletin davalıya verilen çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespit edilmesini ve çeklerin ibrazı halinde müvekkilinin telafisi imkansız zararlara uğramaması için muhatap bankaların çek bedellerini davalıya veya 3. Kişilere ödememesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirkete usulüne uygun olarak dava dilekçesinin tebliğ edildiği, Davalı tarafın süresinde cevap dilekçesi vermediği dolayısıyla ileri sürülen tüm vakıaları inkar etmiş sayıldığı, anlaşılmıştır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davalının edimini yerine getirip getirmediği, dava konusu kambiyo senetlerinin bedelsiz kalıp kalmadığı ve bu nedenle davacının borçlu olup olmadığı noktasında toplandığı ve davanın istirdat davası olduğu anlaşılmıştır.

Davaya konu çeklerin; Türkiye İş Bankası Uzunköprü/Edirne Şubesi' ne ait ... seri numaralı, ... ödeme tarihli ...'nin keşidecesi olan, ...TL bedelli çek, ... Şubesi' ne ait ... seri numaralı, ... ödeme tarihli ... keşideci olan, ...TL bedelli çek, ...' ne ait ... seri numaralı, ... ödeme tarihli, ...'nin keşidecisi olan , ...TL bedelli çek, ... Şubesi' ne ait ... seri numaralı, ... ödeme tarihli ...'nin keşidecisi olan, ...TL bedelli çek olduğu görülmüştür.

Davacı tarafça süresi içerisinde ticari defterlerin bulunduğu adresin bildirildiği, davalı tarafça ... tarihli celsenin 4 numaralı ara kararına rağmen ticari defterlerin bulunduğu yer adresinin bildirilmediği görüldü.

Davacı defterlerinin bulunduğu yer adresinin bildirilmesi üzerine, dosyanın muhasebeci bilirkişiye tevdi edildiği, dosyaya sunulan proforma fatura kapsamında davalının davacıya herhangi bir mal tesliminde bulunup bulunmadığı, teslime ilişkin herhangi bir kaydın olup olmadığı yine davaya konu edilen çeklerin avans çeki olarak kaydedilip kaydedilmediği netice olarak defter kayıtlarına göre tarafların birbirinden alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarı, ticari defterlerin usulüne uygun tutulup tutulmadığı, açılış ve kapanış tasdiklerinin bulunup bulunmadığı hususlarında Lüleburgaz Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazıldığı, bilirkişi tarafından raporun dosyamıza sunulduğu anlaşılmıştır.

Yeminli mali müşavir ... mahkememize sunmuş olduğu ... tarihli raporunda özetle; ".. Davacı tarafından müşterilerinden cari hesaplarına mahsuben alınmış ve

vadelerinden evvel ... tarihinde davalı şirkete avans olarak toplam

tutarı ... TL olan 4 adet çekin ciro edilmiş olduğu ve davalı şirketin

cari hesabına kaydedilmiş olduğu,

davacının ticari defterlerine göre yapılan ödemelerin bir kısmı karşılığında

mal teslimi yapıldığına ilişkin davalı tarafından 4 adet E-arşiv faturası

düzenlendiği ve nihayetinde davacının davalıdan halen 221.366,34 TL

alacaklı olduğu,

4 adet E-arşiv faturası içeriği malların sevk

irsaliyesi, taşıma irsaliyesi veya herhangi bir şekilde teslimine ilişkin belge

bulunmadığından davalının mal teslimi yapmadığı sonucuna varması

halinde davacının davalıdan alacağı 669.790,55 TL olacağı.." şeklinde görüş bildirildiği anlaşılmıştır.

"Kural olarak kambiyo senetleri soyut borç ikrarını içeren senetlerdir. Kambiyo senetlerinde soyutluk prensibinin en önemli işlevi ispat açısından kendisini gösterir. Buna göre, bir kambiyo senediyle borç altına giren kimse, borçlu olmadığını iddia ediyor ise bu hususu ispat etmekle yükümlüdür. Bu bakımdan kambiyo senedinin bedelsiz olduğu iddiasıyla açılan menfi tespit davasında ispat külfeti davacı borçluya düşer." (Yargıtay 11. HD., 2018/4020 E., 2020/998 K., ve 06/02/2020 t.li ilam)

Taraflar arasında kuruyemiş satışı hususunda yapılan anlaşmadan dolayı davacının 4 adet çek ve nakit ile ödeme yapmasına rağmen ürünlerin teslim edilmediğinden bahisle açılan menfi tespit davasının yürütülen yargılaması neticesinde; taraflar arasında peşin satış işleminin bulunduğu, davacının bu durumda çeki vererek ürünleri teslim aldığının karine olarak kabul edilmesi gerektiği, zira çekin avans olarak verildiğine dair dosyada yazılı delil bulunmadığı,

ayrıca 02/05/2023 Tarihli GİB 202300000004, 03/05/2023 Tarihli GİB 202300000004, 05/05/2023 Tarihli GİB 202300000006, 10/05/2023 Tarihli GİB 202300000007 Faturaların davacı davacı tarafın satın alma birimi tarafından onaylandığı, malın teslim olmadığına dair yazılı delil ibraz edilmediği, HMK'nın 201. maddesinde senede karşı senetle ispat zorunluluğunun düzenlendiği,

dava konusu kambiyo senetlerinin ticari defter ve kayıtlara işlenmese de hükümden düşmeyeceği, bununla birlikte defter incelenmesine gerek bulunmasa da davacının incelenen defterlerinin ve davalının ibrazdan imtina ettiği defterlerin takdiri delil olduğu (Yargıtay 19. HD. 2015/15116 E, 2016/7709 K s. ilam), davalı aleyhine ceza soruşturması yahut kavuşturmasının bulunmadığı, davaya konu çeklerin ödendiğine yahut itfa edildiğine ve çeklerin avans olarak verildiğine dair dosyaya yazılı delil sunulmadığı sonucun varılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · E-imza. Hakim ... · E-imza.