Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/135 K.2024/142

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı dava dilekçesinde özetle. Davacının müvekkilinin ...Şubesi'nin ... Seri Numaralı, ...

Keşide Tarihli, keşide yeri Akyazı olan ...TL Bedelli ticari ilişkiden kaynaklı çekin keşidecisi olduğunu, müvekkilinin zilyet olduğu iş bu çekin kaybolduğunu, çekin 2 ay gibi bir süredir kayıp olmakla birlikte davacı müvekkilinin bu süreçte çeki her yerde aramış ancak yapılan tüm aramalara rağmen mezkur çekin bulanamadığını, çekin zayi olduğu kesinleştiğinden ve davacı müvekkilinin, hem çek teminat ebedinin iadesinin alınabilmesi hem de çekin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi durumunda doğabilecek sorumluluğu önlemek amacıyla bu iş bu davayı açma zorunluluğunun doğduğunu,

çekin üçüncü şahısların eline geçmesinin müvekkili açısından telafisi imkansız zararların doğurabileceğinden, çek bedelinin bankadan alınamaması için öncelikle ... Şubesi’ne müzekkere yazılmasına ve ödeme yasağı konulması yönünde tedbir alınmasını, ...Şubesi’nin TR... IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ... seri numaralı ...TL tutarındaki ... tarihli çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Olaya ilişkin yasal düzenlemeler ve yargı içtihatları değerlendirilecek olursa; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen "Önleyici önlemler" başlıklı 757. maddesinde;

''(1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.

"(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir."

"İade davası" başlıklı 763. maddesinde ise;

''(1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." düzenlemesine yer verilmiştir.

Kanunun "İptal kararı" başlıklı 764. maddesi uyarınca;''

(1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.

(2) Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir.

Hükümleri yer almaktadır.

Anılan maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkı çeki kaybeden hamile aittir. Çekin hamili çekin iptal davasını olumlu şekilde sonuçlandırdıktan sonra çek bedelini çekin keşidecisinden talep edebilir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2013/11-1884-2015/1059 E-K)

Somut olay yukarıdaki açıklamalar ile birlikte değerlendirilecek olursa; Açılan davanın çekin iptalinine yönelik olduğu, Mahkemece, iddia ve dosya kapsamına ve çek fotokopisi uyarınca davacının keşideci konumunda olduğu, bu haliyle TTK m.818/1-s yollamasıyla 757 ila 763 ve 764/1 maddeleri uyarınca maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkının çeki kaybeden hamile ait olduğu, eldeki davada dosyaya sunulan dava dilekçesinin içeriğine ve sunulan çek fotokopisi incelendiğinde davacının çekin keşidecisi olduğu, çekin iptalini isteyemeyeceği (Aynı yönde Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 2022/1182 esas 2022/1434 karar sayılı ilamı) anlaşılarak davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Davanın 6102 sayılı yasanın 4.maddesi, 6100 sayılı yasanın 382/1-e-6.maddeleri gereği basit yargılama usulüne tabi olduğu, 6100 sayılı 320/1.maddesi gereği basit yargılama usulüne tabi olan davalarda mümkün olan hallerde taraflar duruşmaya davet edilmeden dosya üzerinden karar verilebileceği, dosyadaki delillerin hüküm vermeye elverişli olması nazara alındığında, dosya üzerinden karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalı Hakim ... · e-imzalı