Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/156 K.2024/769

Mahkememizde görülmekte bulunan "Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının" yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

I-) Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti

Davacı tarafından mahkememize ibraz edilen 15/04/2022 tarihli dava dilekçesi ile özetle.

20/07/2016 tarihinde ağabeyi olan ...'ın paraya ihtiyacı olduğu için ... isimli şahısla nakit para talebinde bulunmuş olduklarını, o tarihte ...'ın ...'un yanında dekorasyon işlerini yaptıklarını, paraya sıkıştığı için 10.000,00-TL nakit talep ettiklerini, nitekim ... şahsa nakit olarak 10.000,00-TL para verdiğini ancak karşılığında teminat olarak icra takibine konu olan bononun borçlu ve kefil kısmının isimlerinde yazılmak ve imzalatılmak sureti ile verildiğini, senedin daha sonradan gününde para borcu ödenmediği için alacaklı, ödeme günü,

miktar kısmı doldurulmak sureti ile Sakarya 2. İcra Müdürlüğü'nün 2022/3790 Esas sayılı dosyasındaki takibe konu yapılmış ve alacaklı tarafından bononun takip alacaklısı ...'e temlik edilmiş olduğunu, Temlik sonrasında ödeme emrinin taraflarına 18/03/2022 tarihinde tebliğ edilmiş olduğunu, yasal süresi içerisinde takibe itiraz etmelerinin gerektiğini ve işbu menfi tespit davasının açıldığını, icra takibine konu olan bononun nakden alınmış bir para borcu karşılığında alınmış bir bononun olduğunu, mal karşılığında veya yapılan bir hizmet karşılığında alınmış bir bono olmadığını,

hem bononun alınış amacı itibari ile hem de senedin 2016 yılında düzenlenmesine rağmen sonradan doldurularak zaman aşımı definden kurtulmak amacıyla işlem yapıldığının anlaşılmakta olduğunu, senedi imzaladıklarında boş olarak ad-soyad-adres kısımlarını doldurup imzalamış olduklarını, senedin sonradan doldurulduğu anlaşılmakta olup, herhangi bir mal karşılığı verilmeyen bir bono olduğunu, teminat olmak üzere verilmiş olduğunu, bu sebeple borcun asıl borçlu veya alacaklı tarafından ne şekilde takip alacaklısına intikal ettirildiği konusunda bilgilerinin olmadığını, tüm bu nedenlerle;

ortada bir mal teslimi olmamasına rağmen düzenlenmiş bulunan Sakarya 2. İcra Müdürlüğü'nün 2022/3790 Esas Sayılı dosyasına konu takibin borçlusunun bulunmadığından menfi tespit davasının kabulünü, haksız ve kötü niyetli icra takibi nedeni ile %20 kötü niyet tazminatının alacaklı davalıdan tahsilini, yasal itiraz süresi içerisinde açılan işbu menfi tespit davası sebebi ile takibin durdurulması konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı taraf tebligata rağmen suresinde cevap vermediğinden, tüm vakıaları inkar etmiş sayılmışlardır.

II-) Dava Türü ve Tarafların Anlaştıkları - Anlaşamadıkları Hususlar

Dava, kambiyo senedine dayalı olarak yapılan icra takibinden dolayı borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık; İcra takibine dayanak teşkil eden senedin teminat senedi olup olmadığı, neticeten davacının takibe dayanak senet nedeniyle borçlu olup olmadığına ilişkindir.

III-) Çekişmeli Vakıalar Hakkında Toplanan Deliller

Sakarya 2. İcra Dairesinin 2022/3790 esas sayılı dosyası, iş bu dosyaya ilgili dosya olarak eklendi.

Sakarya 2. İcra Dairesinin 2022/3790 esas sayılı dosyasının incelemesinde; davalı alacaklı ... tarafından borçlu davacı ... ve dava dışı ...aleyhinde, 20/07/2016 Tanzim Tarihli, 20/07/2019 Vade tarihli, 10.000,00 TL bedelli senete istinaden 10.000,00.-TL alacaktan dolayı icra takibine girişildiği, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği dosyanın derdest olduğu anlaşılmıştır.

IV-) Konuyla İlgili Mevzuat Hükümleri Ve Yargısal İçtihatlar

Kambiyo senetleri arkasındaki temel ilişkiden ve haktan bağımsız olarak borç içerirler. Kambiyo senetlerine özgü soyutluk ilkesi gereği senet metninden anlaşılamayan ve senedin hüküm ve kuvvetini ortadan kaldıran sahtecilik vb. mutlak def'iler dışındaki şahsi def'iler sadece senet lehtarına karşı ileri sürülebilir. Bedelsizlik iddiası, mutlak def'ilerden olmayıp şahsi def'idir.

Kambiyo senedine dayalı borcun ödendiğini ispat yükü bono borçlusundadır. Bonoya dayalı bir borç bononun ibrazı karşılığında ödenir. Kıymetli evrak hukukunda bu husus "kötü ödeyen iki kere öder" kuralı olarak açıklanmıştır. (Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin 2019/1795 Esas 2020/1102 Karar sayılı ilamı)

TTK'nın 778. maddesi göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı Kanun'un 680. maddesi uyarınca açık bono düzenlenmesi mümkündür. Tamamen doldurulmamış bononun tedavüle çıkarken anlaşmaya aykırı olarak doldurulduğu yazılı belge ile kanıtlanmadığı sürece, bono üzerinde yazılı vade, tanzim gibi tarihler gerçekliğini ve varlığını korur (Yargıtay HGK'nın 26/02/2003 tarih ve 2003/19-135 esas 2003/105 karar sayılı kararı).

Borçlunun temel iddiası, senedin anlaşmaya aykırı olarak doldurulduğu yönünde olup, borçlunun senet altındaki imzaya bir itirazı yoktur. Buna göre Türk Ticaret Kanunu kapsamında açık senet düzenlenmesi mümkün olup, düzenlenen senedin anlaşmaya aykırı doldurulduğu iddiasının yazılı delil ile ispat edilmesi gerekir ki, borçlu yazılı herhangi bir belge ibraz etmemiştir.

V-) Sabit Görülen Vakıalar, Bunlardan Çıkarılan Sonuç ve Hukuki Sebepler

Somut olayda; davaya ve takibe konu bononun para borcu karşılığında verildiği davacının kabulündedir. Her ne kadar davacı taraf, senedin teminat olmak üzere verildiği ve senedin anlaşmaya aykırı olarak doldurulduğu belirtilmiş ise de; Türk Ticaret Kanunu kapsamında açık senet düzenlenmesi mümkün olup, düzenlenen senedin anlaşmaya aykırı doldurulduğu iddiasının yazılı delil ile ispat edilmesi gerekir ki, borçlu yazılı herhangi bir belge ibraz etmemiştir. Bu nedenle mahkememizce davacının davasını ispatlayamadığı kanaatine varılarak davacı tarafından açılan menfi tespit davasının reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM (Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere):

1-Davanın REDDİNE,

2-Yürürlükte bulunan Yargı Harçları Tarifesi gereğince alınması gereken 215,92-TL eksik harcın davacıdan alınarak Hazineye İrad Kaydına,

3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 12.395,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5-Artan gider avansın kararın kesinleştikten sonra talep halinde yatıran tarafa iadesine,

6-Gerekçeli kararın HMK nun 321/2 maddesi gereği talep aranmaksızın taraflara tebliğine,

Katip ... · e-imzalı Hakim ... · e-imzalı