Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/468 K.2022/104

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesini özetle; müvekkili şirketin davalı site yönetimine çeşitli tarihlerde 66.806,00TL tutarında KÖMÜR aldığını, ancak ücretini ödemediğini, dolayısıyla bahse konu davayı açmakta hukuki yararı olduğunu, müvekkilinin kömürü teslim etmesine karşılık davalı site yönetiminin ücreti ödemediğini, bunun üzerine davalı hakkında Samsun İcra Müdürlüğünün 2021/43918 esas sayılı dosyası ile takibe geçildiğini, davalının icra takibine itiraz ederek takibi durdurduğunu, takibin dayanağı olan faturalara yasal süre içinde itiraz etmemek suretiyle faturaların münderecatını kabul etmemiş olduğundan borçlu olmadığını ileri süremeyeceğini belirterek, davalının icra takibine itirazının iptaline, takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın görevsiz mahkemede açıldığını, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, davacı şirketin hiç bir hak ve alacağının bulunmadığını, alacağın zaman aşımına uğradığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi ekinde, arabuluculuk son tutanağı aslı, cari hareketler raporu ve faturalar ibraz edilmiştir. Samsun İcra Müdürlüğünün 2021/43918 esas sayılı dosyası uyap sistemi üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, satış sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasıdır.

Tüm dosya kapsamına göre davacının taraflar arasındaki sözleşmeye göre davalı apartman yönetiminin kömür ihtiyacını karşıladığı, yıllık belli miktarda kömür alımı karşılığında stoker cihazlarının davalının kullanımına ücretsiz bırakıldığı, yıllık taahhüt edilen miktarda kömür alımı yapılmaması sebebiyle stkoker cihazları için kullanım bedelinin ödenmesi ve stoker cihazlarının davacıya teslimine karar verilmesi için eldeki dava açılmıştır.

Mahkememizce önce dava şartları yönünden inceleme yapılmıştır.

Ticari davaları, mutlak ticari davalar, nisbi ticari davalar, yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grubta toplamak mümkündür.

Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.

Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayıl TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi, hem de iki tarafın tacir olması gereklidir.

Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira.

Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür. Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemelerce ve temyiz incelemesi aşamasında Yargıtay’ca re'sen incelenir.

Eldeki davada uyuşmazlık konutların kömür ihtiyacının karşılanması amacıyla yapılan kömür alım satımı sözleşmesinden kaynaklanmakta olup davalı ... tacir sıfatı yoktur. TTK'nın 4. Maddesine göre ticari dava kapsamında bulunmayan davaya bakma görevinin Tüketici Mahkemesi olduğu görüşüne varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur (Samsun BAM 5. HD'nin 21/11/2018 tarih, 2018/2142 Esas, 2018/1750 Karar sayılı ilamı).