Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/863 K.2022/1

Mahkememizde görülen İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili DAVA dilekçesi ile özetle: Davalının, davacı şirketten çayır otu satın aldığını ancak 29.07.2021 tarihli fatura bedelini ödemediğini, alacağın tahsili için başlatılan takibe de itiraz ettiğini, davadan önceki zorunlu arabuluculuk görüşmesinin davalının görüşmelere katılmaması sebebiyle olumsuz sonuçlandığını beyanla, Samsun İcra Dairesi'nin 2021/2572 Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazın iptali ile takibin devamını ve davalının icra-inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, CEVAP dilekçesi ile özetle: Davacının ileri sürdüğü sözleşme ilişkisinin ve faturayı kabul etmediğini, zira taraflar arasında sözleşme hukuki münasebet bulunmadığını, çayır otu satın almak için ...isimli kişi ile anlaştığını ve malı onun belirttiği adresten teslim aldığını, bedelini de bu kişinin isteği üzerine ...isimli kişiye gönderdiğini beyanla, davanın reddini dilemiş ve davacının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.

Samsun İcra Dairesi'nin 2021/2572 Esas sayılı takip dosyası celp edilmiş olup incelenmesinden: Takip alacaklısı davacı tarafından takip borçlusu davalı aleyhine 29.07.2021 tarihli faturaya istinaden birikmiş faizi ile birlikte toplam 16.739,85-TL üzerinden ilamsız icra yolu ile takibe girişildiği, takip borçlusu davalının süresinde ileri sürdüğü itirazı üzerine takibin durduğu ve işbu davanın süresinde açıldığı görülmüştür.

Ticaret Sicili ile Ticaret Odası'na ve Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği'ne yazılan müzekkerelere verilen cevaplardan, davalının sicil kaydının bulunmadığı, "erkekler için kuaför ve berber işletmelerinin faaliyetleri" alanında vergi kaydının bulunduğu ve basit usul vergi mükellefi olduğu, işletme hesabı esasına göre vergilendirildiği, İstanbul Erkek Berberleri Usta ve Kalfaları Esnaf ve Sanatkarlar Odası'nda kaydı bulunduğu görülmüştür.

Dava, satış sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili için başlatılan takibe itirazın iptaline ilişkindir.

Tacir'in tanımının yapıldığı 6102 s. TTK m.12'ye göre; "(1) Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir. (2) Bir ticari işletmeyi kurup açtığını, sirküler, gazete, radyo, televizyon ve diğer ilan araçlarıyla halka bildirmiş veya işletmesini ticaret siciline tescil ettirerek durumu ilan etmiş olan kimse, fiilen işletmeye başlamamış olsa bile tacir sayılır. (3) Bir ticari işletme açmış gibi, ister kendi adına, ister adi bir şirket veya her ne suretle olursa olsun hukuken var sayılmayan diğer bir şirket adına ortak sıfatıyla işlemlerde bulunan kimse, iyiniyetli üçüncü kişilere karşı tacir gibi sorumlu olur."

TTK'nun 4. maddesinde ticari davalar tanımlanmış olup, maddenin 1. fıkrasında; "her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; bu Kanunda..." sayılan davaların ticari dava olduğu öngörülmüştür.

Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Mahkeme duruşma yapmadan, yani taraflara tebligat yapıp onları dinlemeden dosya üzerinden de görevsizlik kararı verebilir. Görev itirazı yapılmış ise veya yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip, karara bağlamalıdır.

Somut olaya gelince; uyuşmazlık, satış sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, bu nevi davaların mutlak ticari dava olarak nitelendirilemeyeceği açıktır. Davanın nispi ticari dava olarak kabulü için de, davacının tüzel kişi tacir olduğu anlaşıldığından davalının da tacir olması ve uyuşmazlığın ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğması gereklidir.

Toplanan delillerden, davalının ticaret sicil kaydının bulunmadığı, "erkekler için kuaför ve berber işletmelerinin faaliyetleri" alanında vergi kaydının olduğu ve basit usul vergi mükellefi olarak işletme hesabı esasına göre defter tuttuğu, İstanbul Erkek Berberleri Usta ve Kalfaları Esnaf ve Sanatkarlar Odası'nda kaydı bulunduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca, dava konusu uyuşmazlık çayır otu'na ilişkin satış sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davalının esnaf işletmesi ile ilgili de değildir. Buna göre, davalı tacir değildir ve davanın nispi ticari dava olarak nitelendirilmesine olanak yoktur.

Bu sebeplerle, uyuşmazlığın asliye hukuk mahkemesinin görev alanında kaldığı değerlendirilmiş, dava dilekçesinin reddine karar verilmiştir.