Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2021/2991 K.2023/1170

Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08.07.2021 tarih ve 2017/... Esas, 2021/... Karar sayılı kararına yönelik olarak istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla Dairemize gönderilen dosyanın yapılan incelemesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 12/09/2016 tarihindesürücü ...'nın sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklet ile kendi şeridinde seyreden ...'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın çarpışması neticesinde keza meydana geldiğini, motorsiklette yolcu konumunda bulunan müvekkili ...'in hayati tehlike geçirecek şekilde ciddi boyutta yaralanmasına neden olunmuş ve hayatı boyunca vücudunda kaza neticesinde kalıcı sakatlık meydana geldiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davacı ...'in daimi sakatlığından ve geçici iş göremezlikten dolayı 100,00 TL maddi tazminatının başvuru tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya sebebiyet verdiği iddia edilen ... plakalı aracın motorsiklet mi yoksa motorlu bisiklet mi olduğunun araştırılması gerektiğini, ... plakalı aracın motorlu bisiklet ise müvekkilinin herhangi bir sorumluluğun olmadığını, Karayolları Trafik Kanunu'nun 103 ve Güvenlce Hesabı Yönetmeliği gereğince Motorlu bisikletin sebebiyet verdiği zararlardan dolayı ...sorumluluğunun olmadığını, müvekkilinin geçici iş göremezlik tazminatından sorumlu olmadığını, davacıların trafik kazası esnasında ... plakalı araca kasksız olarak binmiş olması halinde müterafik kusrlu olduğunun sabit olduğunu,

davacıların müterafik kusurunun olup olmadığının, trafik kazası esnasında kask takıp takmadığının araştırılması gerektiğini, ... plaka sayılı araçta yolcu olarak bulunan davacı ...'in hatır için taşındığı dosyanın münderecatınd6an anlaşıldığını, dava konusu trafik kazasında hatır taşımasının söz konusu olduğundan davacı lehine tesis edilecek birtazminat var ise indirim yapılması gerektiğini, davacıların maluliyetile ilgili tazminat talebinde bulunabilmesi için davacıların öncelikle maluliyet oranını ve malül kaldığını tam teşekküllü hastane raporları ile belgelendirmesi gerektiğini,

... sorumluluğunun teminat limiti ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın kabulüyle; 127.965,00 TL kalıcı işgöremezlikten kaynaklanan maddi tazminatın 22/02/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davalı vekili; ... plakalı aracın malikinin söz konusu kazadan 4 gün önceki karakolu ifadesinde motosikletin çalındığını bildirdiğinin dosya içeriğinden anlaşıldığını, müvekkili kurumun çalıntı araçlardan sorumlu olmadığını, işbu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili kuruma usul ve mevzuata uygun yazılı başvuru yapılmadığını, davacının ceza yargılamasında soruşturma aşamasında şikayet hakkını kullanmadığını, öte yandan hükme esas alınan aktüer raporunda TRH 2010 yaşam tablosu ve hatalı olarak progresif rant yönteminin kullanıldığını,

kazaya sebebiyet verdiği iddia edilen ... plakalı aracın motosiklet mi yoksa motorlu bisiklet mi olduğunun mahkemece tespitinin gerektiğini, hükme esas alınan maluliyet raporunun tanzim tarihinde yürürlükte bulunan yönetmelik kapsamında düzenlenmediğini, ...'in geçerli sürücü belgesi olmayan ...'nın kullandığı motosiklete binmiş olması sebebiyle müterafik kusurunun olabileceği dikkate alarak hüküm tesis edilmesi gerektiğini, hatır taşıması söz konusu olduğundan indirim yapılmasının yasa gereği olduğunu, aktüer hesap raporunda başvurucunun askerlik süresinin hesaba katılmadığını, başvurucunun kaza tarihinde 19 yaşında olduğunu,

faizin de ancak aleyhe dava tarihinden itibaren yürütülmesinin gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, meydana gelen yaralamalı trafik kazası sonucu açılan geçici ve kalıcı iş göremezlik talebine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş olup karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Çalınan araç nedeniyle ... sorumlu olmadığına yönelik istinaf incelemesinde:

Hem işletenin hem de ... sorumluluğu, hukuki nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğundan, işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının KTK'nın 91. maddede düzenlenen sorumluluğu da bu kapsamda değerlendirilmelidir.

2918 sayılı Kanun’da zorunlu trafik sigortasına ilişkin olarak, sorumluluğun kapsamı yanında, bu kapsam dışında kalan haller de açıkça düzenlenmiştir. 2918 sayılı Kanun’un “Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Dışında Kalan Hususlar” başlıklı 92. Maddesi ile zorunlu trafik sigortacısının hangi zararlardan sorumlu olmadığı düzenleme altına alınmış, burada örnekseme yoluna gidilmeyip tek tek ve tahdidi olarak sorumlu olunmayan haller sıralanmıştır.

Ancak işletenin 91. madde gereğince mali sorumluluk sigortası yaptırması gerektiği yönündeki bu düzenlemeye karşın yaptırmaması durumunda 3. kişilerin bedensel zararlarının karşılanması için Güvence Hesabı kurulmuştur. Güvence Hesabı Yönetmeliği'nin 9. maddesinde hesaba başvurulabilecek haller düzenlenmiş olup, düzenlemenin mefhumu muhalifinden bu haller dışında hesaba başvurulamayacağı anlaşılmaktadır.

Güvence Hesabı Yönetmeliği'nin “Hesaba Başvurulabilecek Haller” başlıklı 9. Maddesi; “(1) Hesaba zorunlu sigortalara ilişkin olarak;

a) (Değişik ibare: RG-19/06/2009-27263) Sigortalının veya sigortayı yaptırmakla sorumlu olanın tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için,

b) ........,

d) Çalınmış veya gasp edilmiş bir aracın karıştığı kazada, 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca işletenin sorumlu tutulmadığı hallerde, kişiye gelen bedensel zararlar için başvurulabilir” hükmünü içermektedir.

Tüm bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; bir motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olunması durumunda, poliçe limiti dahilinde işletenin sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere, mali sorumluluk sigortası yaptırılmasının zorunlu olduğu, rizikonun meydana geldiği tarihte zorunlu sigortasını yaptırmamış olanların sebep oldukları bedensel zararların veya çalınmış veya gasp edilmiş bir aracın karıştığı kazada işletenin sorumlu tutulamadığı hallerde kişiye gelen bedensel zararların karşılanması için ise Güvence Hesabının kurulduğu,

yani Güvence Hesabının sorumluluğunun temelinde işletenin hukuki sorumluluğunun yattığı ve esasen üçüncü kişilerin haklarının zarar görmesini engellemek amacıyla Güvence Hesabının kurulduğu, bu durumda destekten yoksun kalma tazminatının da Sigortacılık Kanunu’nun 14. maddesinde belirtilen bedensel zarar kavramı kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, aksi kabulün Güvence Hesabının kuruluş amacına da aykırı olacağı, Güvence Hesabı Yönetmeliği’nin 16. maddesi ile de üçüncü kişilere yapılan ödeme nedeniyle zarardan sorumlu kişilere rücu hakkı tanındığı hususları gözetildiğinde davalı Güvence Hesabı tazminattan sorumludur.

(17. Hukuk Dairesinin 2021/4160 Esas, 2021/5508 Kararı)

Usulüne uygun başvuru yapılmadığına yönelik yapılan incelemede:

Davacının davadan önce Güvence Hesabına başvurması üzerine, kurumca hasar dosyasının açıldığı, 20.02.2017 tarihinde maluliyet raporu olmadığından ödeme yapılmadığının bildirildiği, davacı tarafından yaralanma ve tedaviye ilişkin tüm belgelerin sunulduğu, yargılama sırasında alınan maluliyet raporunun davalıya tebliğ edildiği, halen dahi ödeme yapılmamış olması da gözetildiğinde başvurunun sonuçsuz kaldığının kabulü ile anılan maddede düzenlenen dava şartı gerçekleştiğinden uyuşmazlığın esasına girilerek karar verilmesi yerinde olmakla bu yöndeki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.

Motosikletin cinsine yönelik yapılan istinaf incelemesinde:

Dosya içeriğinde ... plakalı motosikletin ruhsat örneğinin olduğu, aracın 150 cc motor gücünün olduğu anlaşılmakla bu yöndeki istinaf talebi de yerinde görülmemiştir.

Hükme esas alınan maluliyet raporuna yönelik yapılan istinaf incelemesinde:

Bilindiği üzere Yargıtayın yerleşik uygulamasına göre maluliyet oranları Adli tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi ya da Üniversitelerin Adli Tıp Anabilim dalı başkanlığından oluşturulacak bilirkişi heyetinden kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan mevzuat yönetmelik hükümlerine uygun olacak şekilde belirlenmesi gerekmektedir.

Buna göre 01/06/2015 ile 20/02/2019 tarihleri arasındaki meydana gelen kazalar için 30/3/2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan "Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik" çerçevesinde düzenlenmiş sağlık kurulu raporu ve 20/02/2019 tarihinden sonra meydana gelecek kazalar içinse "Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik" hükümlerine uygun şekilde heyet rapor alınması gerekmektedir.

Mahkemesinde hükme esas alınan 08.02.2021 tarihli Adli Tıp Kurumu Başkanlığı 2.İhtisas Kurulu tarafından düzenelenen maluliyet raporunun, kaza tarihi olan 12.09.2016 tarihinde yürürlükte bulunan, "Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik" hükümlerine göre düzenlenmesi gerekirken Sosyal Sigortalar Sağlık İşleri Tüzüğü Yönetmeliği hükümlerine göre düzenlendiği anlaşılmakla bu yönüyle davalı vekilinin istinaf başvuru haklı bulunmuştur.

Kararın kaldırma sebebine göre sair istinaf sebepleri bu aşamada incelenmemiştir.

HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

İlk Derece Mahkemesince yukarıda açıklanan sebeplerle hatalı yönetmelik hükümlerine göre alınan rapora dayanılarak karar verildiğinden, dosyanın tümü ile Adli Tıp Kurumuna yeniden gönderilerek; çalışma gücü kaybı oranı konusunda, olay tarihi olan 12.09.2016 'da yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde düzenlenmiş sağlık kurulu raporunun hazırlanması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma yapıldığı,

bu nedenle HMK' nın 353/1-a-6. bendine göre davanın esasıyla ilgili olarak gereken önemli delillerin toplanmadığı anlaşıldığından açıklanan nedenlere dayalı davalı vekilinin istinaf taleplerinin kabulüyle kararın kaldırılarak dosyanın mahalline gönderilmesine karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.