Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2022/1515 K.2024/1142

Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 22/02/2022 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine, istinaf başvurusunda bulunulmuş ve mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla; HMK'nın 352. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ. Tarafların iddia ve savunmalarının özeti:

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;davalı ... A.Ş bünyesinde sigortalı olan diğer davalı ... Turizm Tic.ve Nak. Ltd. Şti'ne ait olan sigortalı .../... plakalı aracın 27/02/2020 tarihinde ... Lojistik A.Ş faaliyetinde bulunan genel antrepoya eşya indirmek üzere manevra yaparken müvekkili firmaya ait olan ... marka S4+S4 Sac İşleme Makine hattına çarptığını, bu çarpma neticesinde müvekkili emtiasının ciddi şekilde hasar gördüğünü ve çalışamaz duruma geldiğini belirterek 10.000,00 TL hasar bedelinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

17/12/2020 günlü celsede davacı vekilinin davalılardan ... A.Ş'ye yönelik davalarından feragat ettiklerine dair 20/10/2020 tarihinde feragat dilekçesi sundukları, bu dilekçelerini tekrar ettiklerini, söz konusu dilekçede belirtildiği üzere diğer davalılar yönünden davanın devam ettiğine ilişkin beyanda bulunduğu görülmüştür.

ISLAH

Davacı vekili 07/01/2022 tarihli dilekçesi ile dava değerini 174.764,44 TL'ye yükseltmiştir.

CEVAP

Davalılardan ... Turizm vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin poliçesini düzenleyen ... A.Ş tarafından düzenlenen ekspertiz raporunda hasarlı parça malzeme tutarı olarak 87.876,00 TL, işçilik bedeli olarak 165.000,00 TL olmak üzere toplam 252.876,00 TL olduğunun belirtildiğini, hasarın trafiğe kapalı alanda meydana gelmesi nedeni ile sigorta teminatı harici olduğu görüşü ile dosyanın kapatıldığının ifade edildiğini, davaya konu hasarın ... A.Ş'nin deposunda ve sahanın uygun halde bulundurulmaması nedeni ile meydana geldiğini, davacı tarafından talep edilen işçilik bedelinin fahiş olduğunu belirterek müvekkili yönünden davanın reddini savunmuştur.

Davalılardan ... Loj. A.Ş vekilinin cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin A grubu lisanslı genel antrepo işletmecisi olduğunu, müvekkili yönünden davanın husumet yönünden reddinin gerektiğini, ayrıca davanın ... Sigorta A.Ş'ye ihbarına karar verilmesini akabinde dosyanın müvekkili yönünden reddine karar verilmesini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece "27/02/2020 tarihinde davalılardan ... Lojistik A.Ş tarafından işletilen genel antrepoya eşya indirmek üzere gelen diğer davalı ... Turizm Tic.ve Nak. Ltd.

Şti'ne ait olup dava dışı sürücü ... ...'nın sevk ve idaresinde bulunan ... çekici ve ... yarı römork plaka sayılı aracın antrepo içinde manevra yaptığı sırada antrepoda bulunan davacı şirkete ait ... marka S4+P4 sac işleme makine hattına çarpması sonucu meydana gelen kazada davacıya ait söz konusu makine hattının hasarlandığı, dosyamızda bilirkişi kurulundan alınan ve gerekçeli ve dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerle uyumlu olmakla hükme elverişli bulunan 13/12/2021 tarihli bilirkişi kurulu raporu ile hasara neden olan kazanın meydana gelmesinde davalı ...

Turizm Tic.ve Nak. Ltd. Şti'ne ait aracın dava dışı sürücüsünün %100 oranında tam kusurlu olduğu, diğer davalı ... Loj. Uluslararası Taşımacılık A.Ş.'nin kusurunun ve sorumluluğunun bulunmadığı, kendisine ait makine hattının hasarlanması sebebiyle davacının uğradığı zararın 269.429,54 TL olduğu, bu tutardan davacının zararına karşılık ...

A.Ş tarafından davacıya ödenen 78.000,00 TL tutarındaki tazminatın mahsubundan sonra davacının karşılanmayan bakiye zararının 184.764,44 TL tutarında olduğu, davacı tarafın ıslahen talep ettiği tutar bakımından davalı ... ... Ltd.

Şti vekilince zamanaşımı def'i ileri sürülmüş ise de olayın meydana gelen yerin antrepo içi olduğu, dolayısıyla kaza yeri 2918 sayılı KTK'nın 3.maddesinde tanımlanan karayolu ya da karayoluyla bağlantılı yerlerden olmadığından olayda bu kanunun uygulanma imkanının bulunmadığı, kaza tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı TBK'nın 72.maddesinde haksız fiilden doğan tazminat istemenin zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıllık ve her halde fiilin işlendiği tarihten başlayarak 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu,

kaza tarihinin 27/02/2020 ve ıslah tarihinin 07/01/2022 olduğu gözönüne alındığında davacı tarafın ıslah dilekçesinin 2 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde verildiği anlaşılmakla davalı ... ... Ltd. Şti vekilinin zamanaşımı def'ine itibar edilemeyeceği" gerekçeleriyle davalılardan ... Loj. Uluslararası Taşımacılık A.Ş.'ye yönelik davanın reddine, davalılardan ... Turizm Tic. Ve Nakl. Ltd.

Şti'ne yönelik davanın kabulüne, toplam 184.764,44 TL tazminatın, dava dilekçesi ile talep edilen 10.000,00 TL'lik kısmı bakımından dava tarihinden itibaren ve bakiye 174.764,44 TL'lik kısmı bakımından ıslah tarihi olan 07/01/2022 tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle adı geçen davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davalılardan ... Turizm Tic. Ve Nakl. Ltd.

Şti. vekili verdiği istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme tarafından karara esas alınan bilirkişi raporunda kazanın sebebine ilişkin izahat ile devamında müvekkili şirkete %100 kusur atfının açıkça çelişkili olduğunu, kazanın depo işletmecisi ... tarafından depo sahası içinde trafik güvenliğini sağlamamasının (gözcü bulundurmamasının) yanı sıra depo içinde eşyaların hatalı istiflenmiş olmasına dayalı olduğunu, davaya konu kazada hasar gören eşyalar, depoda yerde/zeminde ve daha da önemlisi uzun ve geniş araç trafiğine açık olan bölümlerde istiflendiğini,

müvekkiline ait aracın eşya tahliye etmek için manevra yaparken tahliye alanında yerde istiflenen eşyaya çarptığını, buna mukabil yerel mahkeme kararında eşyaların saha içinde trafiğe açık alanda ve zeminde istiflendiğinden söz edilmediğini ve böylece ...'nın ardiyeci sıfatı ile eşyaların muhafazası için güvenli şekilde yerleştirilmesi gerekliliğinin gözden kaçırıldığını, ardiyecinin yasadan kaynaklanan sorumlulukları dikkate alınmaksızın uzun ve geniş araç kullanan nakliyeci sürücüsüne %100 kusur atfının açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu,

dosya kapsamında alınan 2 heyet raporunun da gözcü bulundurulma gerekliliği yönünden çelişkili tespitler içerdiğini, her iki rapora itiraz etmelerine rağmen bu raporlardan birinin hükme esas alındığını, tazminat tutarı yönünden eksik inceleme ve sunmuş oldukları itiraz ve talepler karşılanmadan karar verildiğini, mahkeme kararı ile davacının sebepsiz zenginleşmesine sebebiyet verildiğini, hasarlı parça bedellerinin tespitinin yapılmamasının sebepsiz zenginleşme yasağına aykırı olduğunu,

yerel mahkemenin zaman aşımı def'inin reddi ile ret kararının gerekçesi yönünden usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, antrepo istifleme sahası içinde davacı firmaya ait olan ... marka S4+S4 Sac İşleme Makine hattına zarar verilmesi nedeniyle meydana gelen hasar bedelinin tazmini istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesinde yapılan yargılamada tarafların bildirdikleri deliller toplanmış, davalılardan ... A.Ş yönünden tefrik edilerek aynı mahkemenin ... Esas sırasına kaydı yapılmış, talep üzerine dava ... Sigorta A.Ş'ye ihbar edilmiş, ... Sigorta ve ...

Sigortaya müzekkere yazılarak poliçe ve hasar dosyası celp edilmiş, trafik tescil kayıtları dosyaya kazandırılmış, öğretim üyesi hukukçu, makine mühendisi ve mali müşavir bilirkişiden oluşan kuruldan 28/06/2021 tarihli bilirkişi kurulu raporu alınmış, söz konusu rapora yapılan itirazlar çerçevesinde hukukçu, iş güvenliği uzmanı inşaat mühendisi ve makine yüksek mühendisi öğretim üyesi bilirkişilerden oluşan kuruldan 13/12/2021 tarihli bilirkişi kurulu raporu alınarak ıslahlı davanın 13/12/2021 tarihli bilirkişi kurulu raporuna itibar edilmek suretiyle kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiş olup, hükmü davalılardan ...

Şirketi vekili istinaf etmiştir.

İnceleme 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve re'sen kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk derece mahkemesince yukarıda da belirtildiği üzere öncelikle 28/06/2021 tarihli bilirkişi kurulu raporu alınmış, davacı ve davalılardan ... Ltd. Şti vekilleri rapora itiraz etmiş, 30/09/2021 tarihli 4.celsede mahkemece yeni bir bilirkişi kurulu raporundan rapor alınmasına karar verilmiştir. Hukukçu, iş güvenliği uzmanı inşaat mühendisi ve makine yüksek mühendisinden oluşan kurul 13/12/2021 tarihli raporunu dosyaya ibraz etmiş, söz konusu rapor davalı ... Ltd Şti'nin gerekçeli itirazına uğramıştır.

İlk derece mahkemesince 13/12/2021 tarihli rapora itibar edilerek hüküm kurulmuşsa da tarihleri belirtilen her iki bilirkişi kurulu raporunda kazanın oluş şekline ilişkin ihtilaf bulunmaktadır.

28/06/2021 tarihli bilirkişi kurulu raporunda kazanın oluşu "sürücünün çekici ve yüklü yarı römork ile antrepoya girdiği ve sürücü aracı belirli bir yere yanaştırmak için manevra yaparken, daha videonun ilk başında istikametine göre yarı römorkun ön sol kısmı ile saç bükme makinesine çarptığı.

Sürücü biraz durakladıktan sonra tekrar geri gidip ikinci manevrada da tekrar çarptığı/veya kurtaramadığı" şeklinde belirlenmiş, hükme esas alınan 13/12/2021 tarihli kurul raporunda ise "27/02/2020 tarihinde sürücü ... ... sevk ve idaresindeki ... plakalı çekici ile buna bağlı ... plakalı yarı römork ile antrepo/depo hizmetleri veren ...

Lojistik içerisinde yükü boşaltma için geriye doğru manevra yaparken yarı römorkun sol ön köşe kısımları saç bükme makinesine çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir" şeklinde tespit yapılmıştır.

Dairemizce dosya kapağındaki flash bellek izlenerek kazanın oluş şekline ilişkin bir değerlendirme yapılmak istenilmişse de dosyaya iliştirilen flash bellek boş çıkmıştır. Söz konusu flash bellek içerisinde hiçbir şey bulunmamaktadır.

28/06/2021 tarihli bilirkişi kurulu raporunda manevraya yardımcı olması gereken birine ihtiyaç olmadığı, kazanın sürücünün yüksek öz güveni ile dikkatsiz ve hatalı manevrasıyla meydana geldiği yolunda kanaat bildirilmiştir.

Oysa 13/12/2021 tarihli bilirkişi kurulu raporunda ise sürücü ...'in tedbirsiz, dikkatsiz ve kontrolsüz araç kullandığı, ayrıca Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 137.maddesinde yer alan düzenleme gereği gözcü bulundurmadığından 157.maddedeki ihlaline göre de %100 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir. Her iki raporda da TBK'nın 561 vd. maddeleri uyarınca ... Lojistik A.Ş'nin sorumluluğunun bulunmadığı yolunda görüş bildirilmiştir.

Buna göre her iki bilirkişi kurulu raporu arasında çelişki oluşmuştur. Çelişkili raporların mevcudiyeti halinde çelişki giderilmeden raporlardan birine üstünlük tanınarak hüküm kurulamaz. Davalılardan ... Ltd. Şti vekilinin bu yöne ilişkin istinaf itirazları yerindedir.

Keza mahkemece olayın meydana geldiği yerin antrepo içi olduğu, dolayısıyla uyuşmazlıkta 2918 sayılı Kanunun uygulanma imkanı bulunmadığı belirtilmiş ise de. KTK 2.maddesinde. "Bu Kanun, karayollarında uygulanır.

Ancak aksine bir hüküm yoksa; a) Karayolu dışındaki alanlardan kamuya açık olanlar ile park, bahçe, park yeri, garaj, yolcu ve eşya terminali, servis ve akaryakıt istasyonlarında karayolu taşıt trafiği için faydalanılan yerler ile, b) Erişme kontrollü karayolunda ve para ödenerek yararlanılan karayollarının kamuya açık kesimlerinde ve belirli bir karayolunun bağlantısını sağlayan deniz, göl ve akarsular üzerinde kamu hizmeti gören araçların, karayolu araçlarına ayrılan kısımlarında da, Bu Kanun hükümleri uygulanır." denilmiştir.

Somut olayda hasarın meydana geldiği yer giriş çıkışları kontrollü de olsa, sürekli yükleme ve boşaltma yapılan, araç giriş çıkışına müsait, "karayolu ile bağlantılı" yer olması karşısında mahkemenin bu yöndeki kabulünde hukuki isabet bulunmamaktadır. (Bu yönde bknz.Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesi 2014/25063 E. - 2017/6130 K., Yargıtay HGK 2011/17-499 E.- 2011/557 K. ) .

Buna göre ilk derece mahkemesince kazaya ilişkin görüntülerin temin edilerek talimat mahkemesi aracılığıyla İTÜ öğretim üyeleri arasından iş güvenliği alanında uzman makine mühendisi ve inşaat mühendisi bilirkişilerden davacıya ait ... marka S4+S4 Sac İşleme Makine hattının istiflenip depolanması sürecinde sözkonusu makinenin korunup gözetilmesinde davalılardan ... Lojistik A.Ş'nin TBK'nın 561 vd. maddeleri gereğince kusur / sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, diğer davalı ...

Ltd. Şti'nin maliki olduğu çekicinin şöforünün haksız fiili sebebiyle kusurunun ne kadar olduğu hususlarında dosyadaki mevcut bilirkişi kurulu raporlarındaki kanaatler, tespitler ve çelişkiler değerlendirilip giderilecek şekilde tarafların itirazını karşılar mahiyette denetime açık bilirkişi kurulu raporu alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir.

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, davalılardan ... Ltd. Şti vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Kanunun 353/1-a.6 maddesi uyarınca kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.