Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2022/1105 K.2022/948

İskenderun 3. Asliye Hukuk Mahkemesi ile İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki olumsuz görev uyuşmazlığının merci tayini yolu ile giderilmesi talebi sonucu Dairemize gelen dosyanın incelenmesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı ...

Hesabı, Dava dışı ... ile ... ...’un evladı ... ... ...’un yolcu olarak bulunduğu ve davalı ... ...’ın maliki diğer davalı ... ...’ın ise sürücüsü olduğu ... plakalı traktörün 13.06.2014 tarihinde seyir halindeyken, dava dışı ... ...’nun kiralamış olduğu mısır tarlasını sulamak için karayolu üzerinden üzerini toprak ile kapattığı sulama borusunun oluşturduğu tümseğe hızlı girmesi ile traktörün tümsekten zıplaması sonucu ... ... ...’un traktörden düşerek traktörün altında kalması sonucu vefat ettiğini,

kazaya karışan ... plakalı traktörün zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesinin olmadığının anlaşılması üzerine ... ve ... ...’un vefat eden çocuklarının desteğinden yoksun kaldıklarından bahisle müvekkili aleyhine İskenderun Ticaret Mahkemesinin ... E - ...

K sayılı dosyası ile tazminat davası açıldığını, yargılama neticesinde davalı sürücü ...’in %70 oranında, dava dışı ...’nin %20 oranında ve müteveffa ...’ın %10 oranında kusurlu olduğu davacı annenin 22.400,89 TL, davacı babanın 21.776,99 TL destekten yoksun kalma maddi tazminat ödenmesine karar verildiğini, kararın istinaf edilmesi üzerine Adana BAM 3. HD. ... E - ...

K sayılı ilamı ile yerel mahkemece hükmedilen tazminattan %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılarak davacı anne için 16.216,42 TL, davacı baba için 15.564,74 TL olmak üzere toplam 31.781,16 TL tazminatın 19.06.2015 dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müvekkilinden alınarak davacılara ödenmesine karar verildiğini, hak sahipleri tarafından kararın İskenderun İcra Müdürlüğünün ...

E sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiğini müvekkili tarafından asıl alacak ve ferileri ile birlikte 10.04.2019 tarihinde 56.749,88 TL ödeme yapıldığını, ödenen miktarın davalıdan rücu edilebilmesi için müvekkilinin davalılar aleyhine İskenderun İcra Müdürlüğünün ...

E sayılı dosya ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, ayrıca birleşen davada ilam hükmü uyarınca 1.756,88 TL karar harcının müvekkili tarafından ödendiğini, ödenen bu tutarın rücuen tahsili için davalılar aleyhine İskenderun İcra Müdürlüğünün ...

E sayılı dosyası ile icra takibine başlandığını ancak davalının her iki icra takibine de haksız ve yersiz olarak itiraz etmesi üzerine icra takibinin durdurulmasına karar verildiğini, arabuluculuk sürecinde de anlaşamaya varılmadığını, müvekkilinin ödediği miktar yönünden davalılara rücu hakkının bulunduğunu, bu nedenlerle itirazın iptali ile takibin devamına ve davalının esas alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.

İskenderun 3. Asliye Hukuk Mahkemesi, davanın Türk Ticaret Kanunu'nun 1483 vd maddelerinden doğduğundan bahisle görevsizlik kararı vermiştir. İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi, uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklanması nedeniyle görevsizlik kararı vermiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davacı tarafından ödenen 1.805,84 TL'nin araç maliki ve sürücünün mirasçısı olan davalılardan tahsili amacıyla açılan takibe itirazın iptaline ilişkindir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesi gereği göreve ilişkin kurallar kamu düzeni ile ilgili olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerekmektedir.

Dava tarihi itibarı ile yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1-a maddesi gereği her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen hususlar ticari davalardır. TTK 5/1. maddesi gereği ticari davalara bakmakla görevli mahkeme Asliye ticaret mahkemeleridir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden itibaren Yasanın 5/3. maddesi gereği asliye hukuk mahkemeleri ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki işbölümü olmaktan çıkmış görev ilişkisi haline gelmiştir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesi gereği göreve ilişkin kurallar kamu düzeni ile ilgili olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerekmektedir.

... hesabı yönetmeliğini 16. Maddesinde ise ... hesabının ödeme yapması durumunda ZMMS poliçesi yaptırmakla yükümlü olan ve fakat bu poliçeyi yaptırmayan kişilere karşı ödemiş olduğu miktarı rücu edebileceği düzenlenmiştir.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulu’nun 22.03.1944 Tarih E. 37, K. 9, R.G. 3.7.1944 sayılı kararında "Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava olmayıp; aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur." şeklinde vurgulanmaktadır.

Buna göre eldeki dosyaya baktığımızda davacı ... hesabı, ZMMS yaptırmakla yükümlü olduğu halde bu poliçeyi yaptırmayan kişinin ödemekle yükümlü olduğu zararı 3. Kişiye ödemiş ve bu 3. kişiye ödemek zorunda kaldığı bedeli de davalı gerçek kişilere rücu etmiştir. Bu durumda görevli mahkemenin tayininde sigortasız araç sürücüsü ile davalı arasındaki ilişkinin hukuki mahiyeti nazara alınır. Yukarıda anılan Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu'nun 22.03.1944 tarihli ... Esas ve ... Karar sayılı kararında da belirtildiği gibi eldeki davada davalı gerçek kişi olup uyuşmazlık haksız fiilden kaynaklanmaktadır. Bu tür davalarda görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi olduğundan, Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından verilen görevsizlik kararının kaldırılması gerekmiştir.

Her ne kadar Dairemizce daha önceki bir kısım kararlarda ... Hesabı tarafından şahıslar aleyhine açılan rücuen tazminat davalarında, Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 03.11.2020 tarih 2020/7592 Esas 2020/9097 kararları nedeniyle Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu belirtilmiş ise de, davanın haksız fiilden kaynaklandığı ve uyuşmazlığın genel hükümler uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesinde çözümlenmesi gerektiğinden Dairemizce son uygulama olan Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğuna dair karardan dönülerek görüş değiştirmek durumunda kalınmıştır.

Somut olayda, davacı, ... Hesabı Yönetmeliğin 16. maddesinde sayılan hallerde ödediği tazminatı sorumlu davalılara rücu etmektedir. Uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklandığı bu tür davalarda görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi olduğundan, İskenderun 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin görevsizlik kararının kaldırılarak yargı merci olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiştir.

... · Başkan · ... · ... · Üye · ... ... · Üye · ... ... · Katip · ...