Adana Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2021/1398 K.2021/1693

Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararına karşı davalı vekilinin istinaf başvurusunun yapılan esas incelemesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE

Davacı şirketin oto kiralama ve satım işi yaptığını, davacı adına kayıtlı ... plakalı aracın davalı... şirketi ile yapılan araç kiralama sözleşmesi gereğince adı geçen davalıya kiraya verildiğini, kiralanan aracın davalı şirketçe alt kiraya verildiğini ve alt kiracı sürücünün yaptığı trafik kazası neticesinde aracın maddi zarara uğradığını, maddi zararın onarım ile giderilemeyeceğini ve aracın perte ayrıldığını belirterek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşuluyla şimdilik 1.000,00.-TL'nin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince; HMK 114-1/c ile 115-1 gereğince mahkemenin görevsizliği nedeniyle davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiştir.

DAVALI VEKİLİNİN İSTİNAF SEBEPLERİ

İşlemden kaldırılması gereken dosyada görevsizlik kararı verildiğini, eldeki dosyanın ... esas sayılı dosyadan tefrik edildiğini, davacı tarafın ...nolu celseye mazeret sunduğunu, mahkemece belgelendirilmeyen mazeretin reddine karar verildikten sonra tefhimle açık yargılamaya devam ederek beyanlarını tespit ettiğini, taraflarınca da davayı takip etmediklerine yönelik beyanların zapta geçirildiğini, bu aşamadan sonra takip edilmeyen davada usule aykırı şekilde karar verilemeyeceğini, mahkemece her aşamada görevsizlik kararı verilebileceğinden bahisle müvekkili davalı açısından dosyanın tefriki ile mahkemenin görevsizliğine,

diğer davalı şirket açısından ise işlemden kaldırılmasına karar verildiğini, müvekkilinin davayı takip etmediğini, takip edilmeyen bir davada görevsizlik kararı verilemeyeceğini, görevsizlik kararının da re'sen tebliğe çıkarıldığını, tarafların talebi olmaksızın çıkarılan gerekçeli kararın usulüne uygun olarak tebliğ edilmediğini, mahkemenin davacı yerine geçerek takip edilmeyen ve ardından gerekçeli karar tebliği talep edilmeyen dosyada davalıya karşı re'sen yargılama yürütüldüğünü, kararın kaldırılarak yeniden yargılama yapılması ve taleplerinin tümünün kabulü için dosyanın yerel mahkemeye iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Kira sözleşmesi ve tüm dosya kapsamı.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, davacı şirkete ait davalı tarafından kiralanan aracın alt kiracı elinde iken ağır hasarlanması nedenine dayalı alacak isteminden ibarettir.

İstinaf incelemesi Hukuk Muhakemeleri Kanunu 355. Maddesi gereğince istinaf sebepleri ile re'sen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmış olup,

Somut uyuşmazlıkta, davacının mülkiyetinde bulunan ... marka... model ... plaka sayalı araca ilişkin araç kiralama sözleşmesi yapıldığı, kiralanan aracın kiracı tarafından alt kiraya verildiği ve alt kiracı elinde iken meydana gelen trafik kazası sonucu perte ayrıldığı, sigorta şirketi tarafından pert bedelinin ödenmeyeceğinin bildirildiği, aracın zorunlu mesuliyet sigortacısı tarafından ara buluculuk görüşmeleri sonucu 36.000,00.-TL. Lik miktarın ödendiği bakiye miktar yönünden fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı ile 1.000,00.-TL. nin davalı kiracı ile ... 'den tahsilini talep etmiştir.

Davacı tarafından açılan belirsiz alacak davasının Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esasına kaydının yapılarak ... tarihli tensip tutanağı düzenlenerek duruşma gününün... olarak belirlendiği, belirlenen tarihli celsede ön incelemenin bir sonraki celse yapılamasına karar verildiği ve duruşmanın ... tarihine ertelendiği, bu tarihli celsenin Corona Virüsü Hakkında Alınacak Tedbirler kapsamında ... tarihine ertelendiği, bu celsede ön incelemenin yapılarak duruşmanın ertelendiği ve belirlenen ... tarihli celseye davacı vekilinin mazeret dilekçesi gönderdiği, mahkemece belgelendirilmeyen mazeretin reddine karar verildiği,

hazır bulunan davalı... ...

Vekilinin davayı takip etmeyeceğini bildirdiği, mahkemesince ... numaralı ara karar ile "Davalılardan... ... ile davacı arasında kira sözleşmesi bulunmakla iş bu davalı yönünden davanın tefriki ile tefrik edilen dosya üzerinden mahkememizin görevsizliği nedeni ile sulh hukuk mahkemesine gönderilmesine, davalılardan ... yönünden davanın mahkememizin iş bu dosyası üzerinden devamına" .. numaralı ara karar ile "Taraflarca geçerli bir mazeret olmaksızın takip edilmeyen dosyanın HMK.' nun 150.maddesi uyarınca 3 aylık yasal süresi içerisinde yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına" karar verildiği,

İlk Derece Mahkemesince tefrik edilen davanın ... esasa kaydı yapılarak görevsizlik kararının bu esas numarası üzerinden yazıldığı görülmüştür.

Davacı vekili tarafından ... esas sayılı dosyasına sunulan ... tarihli dilekçede... ... yönünden davanın tefrikine karar verildiğini, ara karar gereğince tefrik edilen dosyanın ... Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiş, tefrik edilerek ayrı esasa kaydı yapılan ... esas sayılı dosyası yönünden ise ... tarihli dilekçe ile gönderme talebinde bulunulduğu ve mahkemesince görevsizliğe ilişkin gerekçeli kararın tebliğe çıkarıldığı görülmüştür.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu 150.maddesinde; usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflar, duruşmaya gelmedikleri veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir. Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflardan biri duruşmaya gelir, diğeri gelmezse, gelen tarafın talebi üzerine,yargılamaya gelmeyen tarafın yokluğunda devam edilir veya dosya işlemden kaldırılır. Geçerli bir özrü olmaksızın duruşmaya gelmeyen taraf, yokluğunda yapılan işlemlere itiraz edemez.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 294/1. maddesinde mahkemelerin usule veya esasa ilişkin bir nihai kararla davayı sona erdireceği belirtilmektedir. Bilindiği gibi, hâkimin davadan el çekmesini gerektiren, davayı sonuçlandıran kararlarına nihai kararlar denilmektedir. Nihai kararlar, usule ilişkin nihai kararlar veya esasa ilişkin nihai kararlar (hükümler) olmak üzere ikiye ayrılır. Usule ilişkin nihai kararlar, davanın esasıyla ilgili olmayan kararlar olup, başka bir ifade ile mahkemenin maddi hukuk bakımından değil de usul hukuku bakımından verdiği kararlardır. Bu nedenle, mahkemece verilen görevsizlik, yetkisizlik, davanın açılmamış sayılmasına ilişkin kararlar usule ilişkin nihai kararlardır.

İlk Derece Mahkemesince davalı... .... Yönünden asıl dosya olan Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılama sırasında ... tarihli celsede davacı vekilinin mazereti belgelendirilmediğinden red edilerek, davalı vekili tarafından takip edilmeyen bildirilmesine rağmen davaya devam ile verilen tefrik kararı ile birlikte açıklanan görevsizlik kararı usule ilişkin nihai karar olmakla yapılan yargılama işlemleri usul ve yasaya uygun değildir.

Mahkemece, davalı... .... Yönünden bu aşamada tefrik kararı verilmiş olmakla bu davalı tarafından açıkça takip edilmediği bildirilen dava yönünden ayrı esasa kaydı yapıldıktan sonra dosyanın Hukuk Muhakemeleri Kanunu 150. Maddesi gereğince işlemden kaldırılması gerekirken görevsizlik kararı verilmesi yerinde bulunmadığından davalı tarafın istinaf başvurusu yerinde bulunmuştur.

Açıklanan nedenlerle, davalı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesin kararının Hukuk Muhakemeleri 353/1-a(4) maddesi gereğince kaldırılmasına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · E-imzalı · ... · Üye · ... · E-imzalı · ... · Üye · ... · E-imzalı · ... · Katip · ... · E-imzalı