Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2019/2176 K.2021/1634

Adana 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ... Esas, ... sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında sayaç okuma ve hizmetlerinin alınması ile ilgili olarak imzalanan sözleşme gereğince, davalı şirketin müvekkili şirket adına kendi çalışanları ile su sayacı endeksi okuma ve fatuların tebliği hizmet işini yürüttüğünü, davalı şirkete bağlı olarak çalışan işçilerden ...'in davalı şirket tarafından 31/12/2014 tarihinde iş akdinin sona erdirildiğini, bunun üzerine ... tarafından müvekkiline ve davalı şirkete karşı Adana 7. İş Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile işe iade davası açıldığını, mahkemenin 26/03/2015 tarih ve ... kararı ile;

feshin geçersizliğine, ...'in davalı şirkette işe iadesine karar verildiğini, kararın onandığını, ... vekili tarafından müvekkiline karşı Adana 14. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin 18/04/2016 tarihinde 15.076,38.TL ödeme yapıldığını, dava ve icra takibine konu işçilik alacaklarından davalı yüklenici sorumlu olduğundan bahisle 15.076,38.TL 'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, asıl işveren ile alt işverenin müteselsilen sorumlu olduğunu, dava dışı işçinin ... işyerinde kesintisiz çalıştığını, müvekkili şirkette 14/01/2014-31/12/2014 tarihleri arasında çalıştığını, geçmişten beri davacı bünyesinde çalışan işçinin kesintisiz yapılan çalışmalarda asıl işverenin işçisi sayılarak karar verilmesi geretiğini, diğer taraftan müvekkili şirketin kendi dönemi ile sınırlı olarak sorumlu tutulması gerektiğini, davacı kurumun müvekkili şirketten talep edebileceği tazminatın ancak kendi dönemi ile sınırlı olduğunu belirterek davanın müvekkili açısından reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile;" asıl işveren olan davacının işçi çalıştırmak üzere hizmet almak amacıyla sorumluluk alanındaki işin bir kısmını değişik zamanlarda farklı alt işverenlere verdiği, dava dışı işçinin ihale edilen bu iş kapsamında alt işveren yanında çalıştığı, iş akdinin sona ermesi nedeniyle asıl ve alt işverene karşı açtığı işe iade davası sonucunda lehine hükmedilen alacakları ve ferilerini davacıdan icra yoluyla tahsil ettiği, asıl ve alt işverenin yasa gereğince işçiye karşı birlikte sorumlu oldukları, işverenler arasındaki rücu ilişkisinde İK'nun 2/6.maddesinin uygulanamayacağı,

öncelikle sözleşme hükümlerine bakılması gerektiği, davalı ile yapılan sözleşmede ve eki şartnamelerde bu konuda açık bir düzenleme bulunmadığı, bu nedenle bu şirketin yanında geçen çalışmalara isabet eden alacakların yarısı için (15.076,38/2=7.538,19.TL) rücu edilebileceği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne" şeklinde karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, müvekkili ile davalı şirketle arasında imzalanan sözleşmelerde yüklenici sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin altıncı bölümünde belirlenmiş olduğunu, imzalanan sözleşme gereği müvekkili kurumun bu konularda hiçbir sorumluluğunu bulunmadığının imza altına alındığını, müvekkil kurumun dava dışı işçiye ödediği tazminatın dava dışı işçinin çalışmış olduğu şirketten tam rücu olarak talep edebileceğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri, Adana 14. İcra Dairesi'nin ... sayılı dosyası, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı,

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, asıl işveren tarafından dava dışı işçiye ödenen işçilik alacağının taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümleri gereğince davalı alt işverenlerden rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Davacı taraf, davalı ile hizmet alım sözleşmesi yapıldığı, davalı şirket çalışanlarından dava dışı işçi ...'in Adana 7. İş Mahkemesi'nde işe iade davası açtığı, mahkemece feshin geçersizliğine ve işe iade kararı verildiği, ilamın Adana 14. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile takibe konulduğu, icra dosyasına 15.076,38.TL ödeme yapıldığı belirtilerek bu miktarın davalıdan rucüen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, davalı ise; dava dışı işçinin asıl işverinin işçisi sayılması gerektiğini, davalı şirketin işçiyi çalıştırdığı dönem için ve yarı oranında sorumlu olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiş, mahkemece yazılı gerekçe ile; davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davacı vekili tarafından İstinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

HMK’nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Adana 7. İş Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar Sayılı dosyasında dava dışı işçi ... tarafından hizmet akdinin fesh edilmesi nedeniyle ... Genel Müdürlüğü ve davalı aleyhine işe iade talebi ile dava açıldığı, yapılan yargılama sonucu Adana 7. İş Mahkemesi'nin ... Esas ...

Karar sayılı kararı ile; feshin geçersizliğine, davacının işe iadesine, yasal sürede başvuru yapılmasına rağmen süresinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminatın her iki davalı müştereken sorumlu olmak kaydı ile, miktarının 4 aylık brüt ücret tutarında belirlenmesine, süresinde müracaat edilmesi halinde hak kazanılacak olan kararın kesinleşmesine kadar en fazla 4 aylık ücret ve diğer haklarının davalılardan müteselsilen tahsiline karar verildiği,

bu kararın Adana 14. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında 4 aylık tazminat alacağı 7.600,00.TL ve 4 aylık boşta geçen süre ücret alacağı 5.760,00.TL yönünden icra takibine konu edildiği, davacı tarafça 18/04/2016 tarihinde icra dosyasına 15.076,38.TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir.

SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. (Yargıtay 15 Hukuk Dairesi nin 23.06.2021 Tarih 2021/933E.

2021/2926K, Sayılı ilamıda benzer niteliktedir. )

Somut olayda; işveren tarafından dava dışı işçiye ödeme yapıldığı, taraflar arasındaki sözleşmede ve eki şartnamelerde rücu ve sorumluluk oranları ile ilgili özel bir hüküm bulunmadığı, bu nedenle davacı işverenin işçiyi çalıştıran yükleniciden ödediği bedelin tamamını talep etme hakkı bulunduğu, bu durumda mahkemece davalının yarı yarıya sorumlu olduğuna ilişkin kabulünün yerinde olmadığı,

davacının dava dışı işçiye ödediği 15.076,38.TL'nin tamamını davalıdan talep edebileceği anlaşılmakla belirtilen nedenlerle davacının istinafı yerinde görülmekle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince araştırılacak başkaca husus bulunmadığından ve yeniden yargılamayı da gerektirmediğinden kararın kaldırılmasına, yeniden davanın esasına dair hüküm kurulmasına, davanın kabulüne 15.076,38.TL nin 18.04.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır