Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2020/11 K.2022/201

Av... DAVALI : ... VEKİLİ : Av...

DAVANIN KONUSU

İtirazın İptali (Cari Hesaptan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 01/03/2022

YAZIM TARİHİ : 01/03/2022

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ve ... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, duruşmalı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında uzun zamandır ticari ilişki olduğunu, davalının söz konusu hesaba ilişkin bir kısım borçlarını ödememesi üzerine takibe geçildiğini ancak davalının borçlu olmadığını beyan ederek takibe itiraz ettiğini ve takibin durdurulduğunu, tarafların söz konusu ticari ilişkideki her türlü alacak ve borçları gerek müvekkili şirketin defterlerine ve gerekse cari hesaba işlendiğini ödemelerinde banka kanalıyla yapıldığını, davalının takibe yönelik itirazlarının kötü niyetli olduğunu belirterek haksız itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinin usulüne uygun olmadığını, müvekkilinin davacıya bir borcu bulunmadığını savunarak açılan davanın reddine, %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; davacı defterlerinin 6102 sayılı TTK ve 6100 sayılı HMK uyarınca lehine delil teşkil etmediği, davacının banka kanalı ile yapmış olduğu ödemenin borcun ifası anlamına geldiği dolayısıyla davasını ispatlayamadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalıya gönderilen havale dekontunda "ön ödeme" ibaresinin bulunduğunu, müvekkiline ait ticari defterlerde de bu şekilde kaydın mevcut olduğunu, açıklama içeren banka dekontu ile örtüşen muhasebe kayıtları doğrultusunda müvekkilinin davalıdan alacaklı olduğuna dair iki farklı bilirkişiden alınan raporların bulunduğunu ancak, sırf defterlerin kapanış tasdiklerinin yaptırılmamış olduğu ve bu durumda defterlerin müvekkili lehine delil teşkil etmeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığını ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri, takip dosyası, dekont, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, cari hesap ilişkisinden kaynaklı olarak başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi'nce davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Dosyanın incelenmesinde; davacı şirketin davalı hakkında Mersin 3. İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasından cari hesap alacağı açıklaması ile 25.000,00.TL alacak için genel haciz yoluna dayalı takip başlattığı, davalı yanın süresi içerisinde sunduğu dilekçe ile borca ve ferilerine itirazı üzerine icra takibinin durduğu, davacı tarafından itirazın iptali istemi ile işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık ispat yükünün kimde olduğu, davacı tarafça cevaba cevap dilekçesi ile sunulan banka dekontunun geçerli bir delil olarak kabul edilip edilemeyeceği ve banka dekontundaki "ön ödeme" açıklamasının niteliğinin ne olduğu noktasında toplanmaktadır.

Fatura ve cari hesap ilişkisine dayalı itirazın iptali davasında ispat yükü, alacaklı olduğunu iddia eden davacıdadır. Davacı yan takipte cari hesap ilişkisi kapsamında davalıdan alacaklı olduğunu iddia etmiş ve delil olarak şirket defter ve kayıtlarına, banka kayıtlarına ve bilirkişi incelemesine dayanmış, cevaba cevap dilekçesi ekinde de 08/08/2011 tarihli dekontu dosyaya sunmuştur.

İtirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlıdır. Somut olayda davacı yan takipte fatura veya herhangi bir belge ile talebini sınırlandırmamış, cari hesap ilişkisi kapsamında davalıdan alacaklı olduğunu iddia etmiştir. Davacı yan takipte cari hesap ilişkisine dayandığından, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamındaki tüm kayıt ve belgelere delil olarak dayanma hakkına sahiptir. Davacı taraf dava dilekçesinde banka kayıtlarına delil olarak dayandığını belirtmiş, cevaba cevap dilekçesinde ... Bank'a ait 08/08/2011 tarihli göndericisi davacı şirket, alıcısı davalı olan 25.000,00.TL tutarlı açıklama kısmında "ön ödeme" yazılı dekontu sunmuştur.

6100 sayılı HMK'nin 140/5 maddesine göre mahkeme taraflara ön inceleme duruşmasında dilekçelerinde gösterdikleri ancak henüz sunmadıkları belgeleri sunmaları için iki hafta kesin süre vermek ile yükümlü olup, davacının ön inceleme duruşmasından önce cevaba cevap dilekçesi ile bahse konu dekontu mahkemeye sunması karşısında davalı yanın, dekontun delil olarak kabul edilemeyeceği ve iddianın genişletildiği yönündeki itirazları HMK'nin 140/5 ve 141.madde hükümleri karşısında yerinde görülmemiştir.

Somut olayda, 08/08/2011 tarihli dekontun açıklama kısmında "ön ödeme" ibaresi yazılı olup, davacı yan havalenin taraflar arasındaki cari hesap ilişkisi kapsamında davalıya yapılan bir ön ödeme olduğunu iddia etmiş, davalı ise, davacının mevcut havale ile borcunu ödendiğini savunmuştur.

Havale bir borç ödeme vasıtasıdır. (TBK 555 m.;BK 457 m.) Havalenin mevcut bir borcun ödenmesi amacıyla yapıldığı yolunda yasal karine mevcuttur. Bu yasal karinenin tersini, yani havalenin borcun ödenmesinden başka bir amaçla yapıldığını ileri süren havale eden, bu iddiasını kanıtlamakla yükümlüdür. (HGK 09.06.2004 tarih, 2004/4–362 E.; 2004/347 K.) Banka dekontunda paranın gönderiliş nedeni ile ilgili bir açıklamanın bulunmadığı hallerde, paranın mevcut bir borcun ödenmesi için gönderildiğinin kabulü gerekir. (Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 23/06/2014 tarih 2014/10464 E., 2014/10036 K.sayılı ilamı)

Mahkemece, davacının dekont ile mevcut bir borcunu ödediği belirtilip davanın reddine karar verilmiş ise de, ilk derece mahkemesinin kabulünün aksine dekontta ödemenin ne için yapıldığına dair açıklama bulunduğu ve açıklama kısmında da açıkça ödemenin ön ödeme olduğunun yazılı olduğu ve yine davacı defterlerinde de dekontla yapılan ödemenin ön ödeme olarak yapıldığının kayıtlı olması karşısında ispat yükünün davalıya geçtiğinin kabulü gerekir.

Zira dekontta ödemenin "ön ödeme" olarak yapıldığı belirtildiğinden ve davalı da bunun aksini iddia ettiğinden, davalı dekont ile kendisine yapılan yapılan ödemenin mevcut bir borcun tasfiyesi için yapıldığını yazılı delillerle ispat etmek durumundadır. Davalı yan dayandığı delillerle dekontla yapılan ödemenin mevcut bir borcun tasfiyesi için yapıldığını ispat edememiştir.

Davalı cevap dilekçesinde açıkça yemin deliline de dayandığından, dairemizce davalı vekiline yemin deliline dayanıp dayanmayacağı hatırlatılmış, davalı vekili 30/01/2022 tarihli dilekçesi ile ispat yükünün taraflarında olmadığını belirterek yemin teklif etmeyeceğini beyan etmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle ispat yükü kendisine geçen davalı, davacıdan alacaklı olduğunu ve davacı tarafından dekont ile yapılan ödemenin mevcut bir borcun tasfiyesi için yapıldığını HMK'nin 200 vd.maddeleri gereği yazılı belge ile ispat edemediği gibi davacıya bu konuda yemin teklifinde de bulunmadığından, davacı yanın istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, alacak likit olduğundan kabul edilen alacağın %20'si oranında hesaplanan 5.000,00.TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır