Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2020/1115 K.2022/1365

Av. ... DAVALI : ...

DAVANIN KONUSU

Kooperatifin Dağılması İstemli

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 30/11/2022

KARAR YAZIM TARİHİ : ...

Mersin 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/... esas 2019/... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalı Birliğin 11/06/2004 tarihinde ilanı yapılarak faaliyete başladığını, davalı Birliğin ilgili Yönetmelikte kullanıma sunulan ana sözleşmeye 9 ay içinde intibak yapmadığından Geçici maddenin 2. fıkrası uyarınca kendiliğinden dağılmış sayıldığını, ayrıca, kooperatif mal varlığının paraya çevrilmesi, alacaklarının tahsil edilip borçların ödenmesi, geriye bir miktar artarsa bu miktarın tasfiye bakiyesi dağıtımı hükümlerince dağıtılması,

ortaklık kaydının sicilden terkin ettirilmesi için yapılması gereken işlemler için ilgili birliğin kurulu üyesi ve aynı zamanda son yönetim kurulu asıl üyeleri olan ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...'nin tasfiye heyeti olarak atanması gerektiğini belirterek, davalı Birliğin feshi ve tasfiyesini, tasfiye işlemleri için yukarıda isimleri yazılı birlik üyelerinin temsil heyeti olarak atanmasını istemiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, ...

Tavuk Yetiştiricileri Birliği'nin 01/06/2004 tarihinde kurulmuş olup, bu güne kadar ülkemiz genelinde aynı mevzuatla kurulan bu birlikler diğer illerdeki tavuk yetiştiricilerine sayılı olarak en az yedi adet birlik olması gerektiği için yedi adet birlik kurulamadığından 20/02/2017 tarihinde çıkarılan yönetmeliğin öngördüğü işlemlerin yapılamadığını, mevzuattan kaynaklanan nedenlerle, fesih işlemleri için mahkemeye yapılan başvuruda mahkememizce tasfiye kurulu olarak birlik yöneticilerinin seçildiğini, ancak birliğin herhangi bir mal varlığı ve gelirinin bulunmadığını,

esasen bu birliğin kurulmasını bakanlığın teşvik ettiğini ve birliğin adresinin ... İl Müdürlüğü olduğunu, birliğin tasfiyesine bir itirazlarının bulunmadığını belirterek, ... Tavuk Yetiştiricileri Birliğinin feshi ve tasfiyesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; " davalı birliğin yönetmeliğin yayını tarihinden itibaren 9 ay içerisinde ana sözleşmesini yönetmelikte belirlenen usul ve esaslara uyumlu hale getirmediğinden kendiliğinden dağılmış sayılmasına karar verilmesi gerektiği anlaşıldığından, davanın kabulü ile ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil numarasında kayıtlı ... Tavuk Yetiştiricileri Birliği'nin kendiliğinden dağılmış olduğunun tespiti ile fesih ve tasfiyesine, davalı ... Tavuk Yetiştiricileri Birliğinin tasfiye süresince tasfiye işlemlerini gerçekleştirmek üzere ... TC nolu ..., ... TC nolu ..., ... TC nolu ...'nun tasfiye memuru olarak atanmalarına" şeklinde karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; ilk derece mahkemesince vekalet ücreti hükmedilmesi gerektiğini, kararın lehimize olmasına rağmen vekalet ücretine hükmedilmemesi ve yargılama giderlerinin müvekkiline yükletilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden kararın kaldırılmasını talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, 5996 sayılı Yasa'nın Geçici 2. maddesi uyarınca açılmış, Birliğin Fesih ve Tasfiyesi istemine ilişkindir.

Davacı tarafından, davalı Birliğin, Ana Sözleşmesini, Yönetmeliğe uygun hale getirmek için, yasal süresi içerisinde Genel Kurul Toplantısı yapmadığı, bu nedenle 5996 sayılı yasanın Geçici 2. Maddesi gereğince kendiliğinden dağılmış sayıldığı iddia edilerek, davalı Birliğin fesih ve tasfiyesini, tasfiye işlemleri için yönetim kurulu asıl üyelerinin tasfiye heyeti olarak atanmasına karar verilmesi talep edilmiş, davalı ise, aynı mevzuat gereği ülke çapında yedi adet birlik kurulamadığından, yönetmeliğin öngördüğü işlemlerin yapılamadığını, bu nedenle birliğin tasfiyesine bir itirazlarının bulunmadığını belirterek,

Birliğinin feshi ve tasfiyesine karar verilmesini kabul etmiş, mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kabulüne ve davalı tarafından, davanın kabul edildiği belirtilerek yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi HMK.'nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

5596 sayılı Yasa'nın Geçici 2. maddesine göre; bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte kurulu bulunan, ıslah amaçlı hayvan yetiştirici birlikleri ile merkez birlikleri, faaliyetlerine devam eder. Ancak, bu birlikler ve merkez birlikleri, ana sözleşmelerini Bakanlıkça çıkarılan yönetmelikle belirlenen usul ve esaslara uygun hâle getirmek zorundadırlar. Birlikler dokuz ay içinde, merkez birlikleri ise on iki ay içinde ana sözleşmelerini yönetmelikle uyumlu hâle getirmedikleri takdirde kendiliğinden dağılmış sayılırlar. Yine aynı yasanın 10-F-3 maddesi uyarınca, Islah amaçlı yetiştirici birliklerinin kuruluşu, organları, çalışma usul ve esasları ile dağılma ve tasfiyesine ilişkin olarak bu Kanunda hüküm bulunmayan hâllerde Kooperatifler Kanunu hükümleri uygulanır.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81-(7) maddesine göre ise, kooperatif amacına ulaşma imkanının bulunmadığının ilgili Bakanlıkça tespiti halinde mahkemeden alacağı kararla dağılır.

Somut olayda, davacı tarafından, dava dilekçesinde 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81-(7) maddesine de dayanıldığı; davalı birliğin, kendisine davacı Bakanlık tarafından yapılan yazılı bildirime rağmen, değinilen ana sözleşmesini yasaya uygun hale getirmediği ve gerekli genel kurul toplantılarını yapmadığı, yükümlülüklerini yerine getirmediği, dava açılmasına davalı birliğin kendi kusurlu hareketleri ile sebebiyet verdiği, bu nedenle, mahkemece, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin, davalı birliğin üzerinde bırakılması gerekirken, davanın davalı tarafından kabul edildiği gerekçesiyle aksi yönde karar verilmiş olması hatalı olup, davacı vekilinin bu husustaki istinaf sebebi yerinde görülmüştür.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, davanın kabulü ile davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine ve davacı lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesine karar vermek gerekmiş, buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Başkan · ¸e-imzalıdır Üye · ¸e-imzalıdır Üye · ¸e-imzalıdır Katip · ¸e-imzalıdır