Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2020/1390 K.2023/148

2- VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : 1-

VEKİLİ : Av. ... -

DAVALILAR :2-

VEKİLİ : AV. ...-

3- ... - T.C.: ... 4-

DAVA

Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 13/04/2023

YAZIM TARİHİ

Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/12/2019 tarih ve 2015/... Esas, 2019/... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ

Davacılar vekili dava dilekçesi ile; müvekkili ... 'e ait ... Bankası A.Ş.

Adana Kızılay Caddesi Şubesi'nin TR38000***4352 sayılı hesabına ait çek koçanından davaya konu ... ve dava dışı ... çek nolu 2 adet çek yapağı boş ve imzalanmamış şekilde çalındığını, müvekkilinin 23/11/2015 tarihinde bankaca kendisine takasta 21/11/2015 tarihli çekiniz var ibaresi içeren mesaj atılınca söz konusu çek yapraklarının çalınmış olduğunu fark ettiğini, söz konusu çeklerin koçanın son iki yaprağı olduğundan çeklerin çalınmış olması müvekkilinin dikkatini çekmemiş olduğunu,

müvekkilinin kendisine gönderilen mesaj akabinde davaya konu çekin kim tarafından keşide edildiği ve hamilin kim olduğu konusunda araştırma yapılmış ve yetkili hamile ulaşarak ekte sunulduğu çek görüntüsüne ulaşıldığı, davaya konu çek hamiline tacir çeki olup çek keşidecisi müvekkili ... olduğu, ancak çekin keşideci kısmına bakıldığında çeki çalan şahıs tarafından müvekkilinin yetkilisi olduğu şirket olan müvekkilinin ... PVC Dekorasyon Mermer San. Tic. Ltd.

Şti. kaşesi vurulduğu ve altına müvekkilinin imzası ile hiçbir benzerliği olmayan bir imza atılarak çek keşide edildiği, söz konusu imzanın kesinlikle müvekkiline ait olmadığını, imzaya ait bilirkişi incelemesi de yapıldığı takdirde de bu durumun tespit edileceğini, davaya konu çekle ilgili olarak müvekkili şirketin eski çalışanı ... ve ciranta YK ve resmi belgede sahtecilik suçlarından şikayette bulunduğunu, davaya konu çeke ait ciro silsilesine dikkat edildiğinde çekin keşidecisi ile ilk cirantasının aynı olduğu rahatlıkla anlaşılacak çeki çalan şahsın ne yapmak istediğinin anlaşılamadığını, birinci ciranta konumundaki müvekkili ...

Pvc dekorosyon firmasının yetkilisi de diğer müvekkil ... olduğu, Söz konusu ciranta imzası altındaki imza da müvekkiline ait olmadığını, davaya çekteki ciro silsilesinin bozuk olduğunun tespit edilebilecek durumda olduğunu, çek hamili ve önceki cirantaların iyi niyetinden söz etmenin mümkün olmadığını, çekte mevcut tüm cirantalar ve hamilin ticari defterleri incelendiğinde ciro silsilesinin bozuk olduğu da ortaya çıktığını, bu nedenlerle teminat karşılığında tedbiren davaya konu çekle ilgili olarak çekin bağlı bulunduğu hesaba ödeme yasağı konulmasına müvekkili aleyhine açılması muhtemel takiplerin durdurulmasına,

davaya konu çekle ilgili olarak davalılara borçlu olmadığının tespitine, kötü niyetli davalılar hakkında %20'den az olmamak kaydı ile tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davacı tarafın ileri sürdüğü ... Bankası A.Ş.

Adana Kızılay Şubesi'nin ... çek numaralı 21/11/2015 tarihli 20.000,00.TL bedelli çeke ilişkin borcunun olmadığına dair açtığı tespit davasına konu olan çekin müvekkiline beyaz ciro ile kendi taraflarına geçmiş olup yetkili hamil durumunda olduğunu, keşideci lehtarla doğrudan doğruya arasında mevcut olan münasebetlere dayanan defileri müracaatta bulunan hamile karşı ileri sürelemeyeceğini, müvekkilinin iyi niyetli 3. kişi durumunda olduğunu, davalı tarafın kendisinden sonra ilk ciro olan ...

Sistemleri PCV Enerji İnş. Taahhüt. Gıda San. ve Tic. Ltd.

Şti. açması gerekirken en son yetkili hamil olan beyaz cirolarla kendilerine geçen müvekkili şirkete açıldığını, çek hakkında yasal takip yapılmadığından dolayı dava açılmasında hukuki menfaat bulunmadığından kötü niyetli olarak açılan dava yüzünden müvekkili şirketin zarara uğradığını, hukuka aykırı müvekkilin en son ciro olup yetkili hamil olduğunu, keşidecinin lehtarla doğrudan doğruya arasında mevcut olan münasebetlere dayanan defileri müracaatta bulunan hamile karşı ileri sürülemediğini, iş bu davanın açılmasına sebebiyet veren diğer davalıların olduğunu,

tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakların saklı kalmak kaydıyla haksız ve mesnetsiz davanın reddine, davanın davacılar hakkında %20 oranından az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/12/2019 tarih ve 2015/... Esas, 2019/... Karar sayılı kararı ile; davanın kabulüne, davacının ... Bankası A.Ş. Adana Kızılay Şubesi'ne ait ... nolu 21/11/2015 tarihli 20.000,00.TL bedelli çek nedeniyle davacıların davalılara borçlu olmadığının tespitine, hükmolunan alacağın %20'si olan 4.000,00.TL kötü niyet tazminatının davalılardan alınarak davacıya ödenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVALILAR TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf talebi ile; davacı tarafından çekin çalıntı, üzerindeki imzanın da kendisine ait olmadığı iddiası ile aralarında müvekkilinin de olduğu davalılara karşı yerel mahkemede menfi tespit davası açıldığını, mahkemece aslı ortada bulunmayan ve mahkeme dosyasına celbi dahi istenilmeyen çek fotokopisi üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırıldığı ve yapılan yargılama sonucunda verilen hükümde davacılarına davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verildiğini, çek aslı olmaksızın fotokopi üzerinden inceleme yapılarak aldırılan geçersiz bilirkişi raporuna davanın kabulüne karar veren mahkemece verilen kararın kaldırılarak,

yeniden yargılama yapılarak davacı tarafça açılmış olan menfi tespit davasının reddine, kötü niyetli davacıların %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Elektrik San. ve Tic.

A.Ş. vekili istinaf talebi ile; mahkemece müvekkili hakkında hüküm verilmiş olup tamamen hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafından söz konusu menfi tespit davası açıldığını, müvekkili şirket adına sunulan dilekçe ile birlikte dosyaya fatura, çek alında tahsilat makbuzu ve çek iade dekontu sunulduğunu, aynı şekilde davacı tarafın savcılık dosyası ile birlikte müvekkilinin iyi niyetli davranarak çeki takastan aldığını dosya içinde de kabul ettiğini,

davanın icra takibi açılmadan önce açılan menfi tespit davası olduğunu bu sebepten ötürü borçlu talebini yaparken alacaklının kendisine karşı kötü niyetli takip başlatacağını bilemez ve ne adına icra takibi açılmadığı için, ne de zararına hareket edilmediği için tazmin edilecek zarar da bulunmadığını, müvekkili şirketin üçüncü iyiniyetli kişi olup sorun olduğunu duyduğunda davacının zararı olmaması adına eline geleni yaptığını, verilen gerekçeli kararda değinilmesi gereken konulara değinilmediğini, bu nedenlerle istinaf başvurusunun müvekkili şirket adına kabulüne, kararın kaldırılmasına,

yeniden yargılama yapılarak talep doğrultusunda müvekkili şirket adına davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/... Esas, 2019/... Karar sayılı dosyası.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibarıyla "Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)" talebine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesinde, dava konusu çekin boş ve imzasız bir şekilde çalındığını, çekte yer alan imzanın davacının eli ürünü olmadığını, davacının söz konusu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan açık yargılama neticesinde çek fotokopisi üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucu imzanın davacının eli ürünü olmadığından bahisle davanın kabulüne karar verildiği iş bu karara karşı davalılar ... ve ... Elektrik Ticaret A.Ş vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesi kararına dayanak imza incelemesi bilirkişi raporunda dava konusu çek aslı değil, fotokopisi üzerinde inceleme yapılmıştır. Çek fotokopisi üzerinden yapılan incelemeye dayalı olarak sunulan rapora göre karar verilemez. Bu husus gözetilerek dava konusu çek aslı getirtilip, yine mukayese niteliğinde çek keşide tarihine yakın tarihli (öncesi ve sonrası) belge asılları da toplanarak, bunlar üzerinde inceleme yaptırıldıktan sonra varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.(Yargıtay 19.HD.'sinin 2018/1407-2019/472 EK sayılı kararı benzer mahiyettedir.)

Yukarıda açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesince işin esasına etkili deliller toplanmadan karar verildiği anlaşılmakla, diğer istinaf sebepleri incelenmeksizin HMK'nun 353/1-a 6 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilerek hüküm fıkrasının aşağıdaki şekilde kurulması uygun görülmüştür.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır