Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2020/1446 K.2023/281

Av. ...-... Av. ...- ... DAVALI : ... ...

DAVANIN KONUSU

Tazminat (Rücuen Tazminat)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 26/05/2023

KARAR YAZIM TARİHİ :...

Adana 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/... esas 2020/... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili kurum ile davalı arasında imzalanan sözleşme gereği güvenlik hizmetinin alınması ile ilgili olarak imzalanan sözleşme gereği, davalı şirketin müvekkili kurum adına ve kendi çalışanları ile Güvenlik Hizmeti İşi yürüttüğünü, söz konusu hizmet sözleşmesi gereğince ve davalı şirkete bağlı olarak çalışan işçilerden biri olan ... ... davalı şirket tarafından 31/08/2014 tarihinde iş akdinin sona erdirildiğini, bunun üzerine dava dışı işçinin kurumlarına ve davalı şirkete karşı Adana 7. İş Mahkemesi'nin 2014/... esas sayılı dosyası ile işe iade davası açtığını,

yapılan yargılama sonunda feshin geçersizliğine ve dava dışı işçinin işe iadesine karar verildiği, mahkemenin vermiş olduğu kararın yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiğini, dava dışı işçi vekili tarafından Adana 3. İcra Müdürlüğü'nün 2016/... esas sayılı dosyası ile icra takibine konulduğunu, kurumları tarafından ilgili icra dosyasına ödeme yapıldığını, müvekkili kurum ile davalı şirketler arasında imzalanan sözleşme gereğince davalı şirketin elemanı olarak çalışan işçilere karşı SSK primleri ve tazminatlar gibi tüm sorumlulukların şirkete ait olup müvekkili kurumun bu konularda hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını,

açıklanan nedenlerle ... ... için 10/03/2016 tarihinde ödenen toplam 14.380,00.TL'nin ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, dava dışı işçinin müvekkili şirkette belirli süreli iş sözleşmesi ile çalıştığını ve sürenin sona ermesi ile iş akdinin kendiliğinden sona erdiğini, dava dışı personellerin iş akdinin davacı idarenin talebiyle sonlandırıldığını, teknik şartname gereği işçilerin işe alınmasında ve çıkartılmasında tek yetkilinin davacı idare olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; "davacı ... Genel Müdürlüğü'nün Adana 3. İcra Müdürlüğü'nün 2016/... esas sayılı dosyasında yüklenici davalı ... 1 Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Ltd. Şti işçisi dava dışı ... ...'a ödediği boşta geçen süre ücretleri ve işe başlatmama tazminatlarından 7.614,26.TL'sini davalıdan rücuan tazmin isteğinde bulunabileceği, davacı şirketin dava dışı işçi ... ...'a yaptığı ödeme nedeniyle müteselsil sorumluluk gereği rücu edebileceği değerlendirilerek davanın kısmen kabulü ile, 7.614,26.TL tazminatın ödeme tarihi olan 09/03/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine" şeklinde karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; asıl işveren alt işveren ilişkisinin mevcut olduğu durumlarda, asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanunundan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu olduğunu, müvekkili kurumu ile davalı şirketler arasında yapılmış olan sözleşmenin 23. Maddesi, aynı sözleşmesinin Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 6. Maddesinde gereğince işçilere ödenen bedelden doğrudan doğruya yüklenici sorumlu olduğunu,

müvekkili kurum ile davalılar arasında yapılan sözleşmenin 4.2 maddesinin a ve b bentlerinde de işçilik alacaklarının tamamından sorumlu olduğunun belirtildiğini, ilgili yasa hükümleri ve içtihat kararları doğrultusunda, davalı şirketin imzaladığı sözleşme ile sorumluluğu kabul etmiş ancak bu sorumluluğu yerine getirmediğini belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını beyan etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri, bilirkişi raporu, ve tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, taraflar arasında düzenlenen hizmet alımı sözleşmesi kapsamında asıl işveren tarafından dava dışı işçiye ödenen bedelin alt işverenlerden rücuen tahsili talebine ilişkindir.

Davacı tarafından, davalı ile hizmet alım sözleşmesi yapıldığı, davalı şirket çalışanlarından olan dava dışı işçi ... ... tarafından, Adana 7. İş Mahkemesi'ne ait 2014/... E. sayılı dosyası ile açtığı işe iade davası sonunda davanın kabulüne karar verildiği ve kesinleşen kararın, dava dışı işçi tarafından Adana 3. İcra Müdürlüğü'nün 2016/... sayılı dosyası ile icra takibine konulduğu, icra dosyasına 10/03/2016 tarihinde toplam 14.380,00.TL ödeme yapıldığı belirtilerek,

bu miktarın davalıdan rucüen tahsiline karar verilmesi talep edilmiş, davalı ise, taraflar arasındaki sözleşme ve teknik şartname gereği işçilerin işe alınmasında ve çıkartılmasında tek yetkilinin davacı idare olduğunu, iş akdinin davacının talebi ile sonlandırıldığını, bu nedenle dava dışı işçiye yapılan ödemeden sorumlu olmadıklarını savunmuş, mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı, davacı vekili tarafından İstinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

HMK’nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Dava dışı işçi ... ... tarafından, davacı ve davalı aleyhine, Adana 7. İş Mahkemesi'ne ait 2014/... E. sayılı dosyası ile açılan işe iade davası sonucunda, mahkemece davanın kabulü ile feshin geçersizliğine, dava dışı işçinin işe iadesine, işçinin süresi içerisinde işe başlatılmaması halinde 5 aylık brüt ücretten oluşan tazminatın ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer hakların davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, kararın Yargıtay incelemesinden geçerek 03/11/2015 tarihinde kesinleştiği, kararın dava dışı işçi tarafından Adana 3. İcra Müdürlüğü'nün 2016/... sayılı dosyası ile icra takibine konulduğu, davacı tarafından icra dosyasına 10/03/2016 tarihinde toplam 15.864,25.TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir.

SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. (Yargıtay 15 Hukuk Dairesi nin 23.06.2021 Tarih 2021/933E.

2021/2926K, Sayılı ilamıda benzer niteliktedir.)

Somut olayda, davacı tarafından dava dışı işçi ... ...'a işe iade davası kapsamında 5 aylık tazminat ve 4 aylık ücret alacağı nedeniyle ödeme yapıldığı, taraflar arasındaki Hizmet Alım Sözleşmesi'nin 23. Maddesinde, çalışacak personele ilişkin sorumluluğun, mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ile Genel Şartnamenin 6. Bölümünde düzenlenen esaslara uygun olarak yüklenici şirket tarafından yerine getirileceğinin belirtildiği,

ancak davaya esas teşkil eden işe iade, başlatma tazminatı ile işe iade davasının kesinleşmesine kadar geçen sürede ödenecek aylık ücret ve diğer hakların ödenmesi ile ilgili rücu ve sorumluluk oranları ile ilgili özel bir hüküm bulunmadığı, bu nedenle davacı işverenin, işçiyi çalıştıran davalı yükleniciden, işçinin çalıştığı dönemle sınırlı olmak üzere, ödediği bedelin tamamını talep etme hakkı bulunduğu, bu durumda mahkemece davalının yarı yarıya sorumlu olduğuna ilişkin kabulünün yerinde olmadığı,

mahkemece alınan bilirkişi raporunda, tam sorumluluk kabul edildiği takdirde, davacının toplam 15.228,52.TL tutarında alacağının olduğunun belirlendiği, bu nedenle davacının taleple bağlı kalınarak, 14.380,00.TL alacağını 10/03/2016 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte rucü etme hakkı olduğu, bu nedenle, mahkemece davanın tam kabulüne karar verilmesi gerekirken, yarı oranında sorumluluk benimsenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olmasının hatalı olup, davacı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulüne, ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, davanın kabulüne, 14.380,00.TL'nın 10/03/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak, davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş, buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

26/05/2023 ... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır