Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/1454 K.2024/1262

... VEKİLLERİ : Av. ...

Av. ... Av. ...

DAVALI : ... -

... VEKİLİ : Av. ...

DAVANIN KONUSU

Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 16/07/2024

YAZIM TARİHİ : ...

Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14/03/2018 tarih, 2015/... Esas, 2018/... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNLARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin ...'da zirai ürünler ve ziraat makineleri satışı üzerine ticari faaliyet yürüttüğünü, satışını yaptığı bazı makineleri davalıdan aldığını, ancak 03/02/2014 tarihinde sipariş ettiği ve karşılığında toplam tutarı 220.000,00.TL olan 4 adet çek verilen makinelerin teslim edilmemesi sonucu ticari ilişkinin bozulduğunu, toplamda 220.000,00.TL mal sipariş edildiğini, karşılığında ...

Bankasına ait 4 adet çek verildiğini, bu çeklerden iki tanesinin davalı tarafından tahsil edildiğini, müvekkilinin kendi müşterilerinin siparişlerini karşılayamadığını, ticari itibarının zedelendiğini, tüm girişimlere rağmen malların teslim edilmediğini, çeklerin iade edilmediğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere siparişe konu malların aynen teslimi yoluyla davacının zararının giderilmesine,

bu mümkün olmadığı takdirde müvekkilinin ödediği 2 adet çek bedeli olan 100.000,00.TL nakit ve halen ödenmeyen iki adet çek bedeli olan 120.000,00.TL olmak üzere 220.000,00.TL'ye ulaşan zararların sebepsiz zenginleşen davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesini, ödenen 100.000,00.TL için temerrüt faizi uygulanmasını, henüz tahsil edilmeyen çeklerin iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Yetki itirazında bulunarak dosyanın görevli ve yetkili ... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesini talep ettiğini, davacının iddialarını kabul etmediklerini, çeklerin dava dilekçesinde belirtilen makinelerin siparişi için verilmediğini, bu çeklerin daha önce teslim edilen makineler için alındığını, diğer taraftan sipariş edilen makinelerin teslim edildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; davacının çekleri 31/12/2014 tarihinde sipariş edilen makinelerin bedeli için verildiğini ileri sürdüğünü, ancak davaya konu edilen çeklerin bu tarihten çok önce verildiğinin, her iki tarafında da kabulünde olduğunu, davacının her biri 50.000,00'er TL olan iki adet çeki 18/07/2014 tarihinde, her biri 60.000,00'ar TL olan iki çeki de 05/05/2015 tarihinde verdiğini beyan ettiğini, davalının defterlerine göre bu çeklerden iki tanesi 20/03/2014 tarihinde, diğer iki tanesi 10/05/2014 tarihinde alındığını, henüz teslim alınmamış ve hatta sipariş edilmemiş,

sipariş edileceği dahi belli olmayan makineler için aylar öncesinden bu çeklerin verildiğinin ileri sürüldüğünü, davacının itiraz etmediği teslim belgelerine göre kendisine daha önceden teslim edilen 349,361,50.TL tutarında ürün olduğunu, bu ürünlerin bedeli için ileri tarihli çekler verildiğinin bu teslim belgelerinden anlaşıldığını, davacıya daha önce teslim aldığı bu ürünlerin bedelini nasıl ödediğini açıklaması ve ödeme belgelerini ibraz etmesi için süre verildiğini, 29/12/2017 tarihli dilekçe ekinde ödeme belgesi olarak ibraz edilen belgelerden 4 tanesi davaya konu edilen çekler olduğu,

bunun dışında ibraz edilen 35.300,00.TL tutarındaki 5 adet senet davacının kendi müşterilerinden aldığı senetler olduğunu, bu senetlere ait satış formlarının da davacının kendisinin yaptığı satışlara ait formlar olduğunu, davacının daha önce teslim aldığı söz konusu ürünler için davaya konu çekler dışında başka bir ödeme belgesi ibraz etmediğini, diğer taraftan davalı firma çekleri kendi defterlerine sipariş avansı olarak kaydettiğini, 221.665,00.TL tutarındaki faturanın uyuşmazlık çıktıktan sonra düzenlendiğini,

davacının defterlerinin incelenemediğini ancak ibraz edilen muavin defter dökümünden davaya konu edilen çeklerin deftere kaydedilmediğinin görüldüğünü, davacının iddiasına göre bu çekleri sipariş avansı olarak defterlerine kaydetmesi gerektiğini, siparişin 31/12/2014 tarihinde verildiğini, aynı gün ... açıklanan emaili gönderildiğini, ancak çekler bu tarihten çok önce teslim edildiğini, üstelik bu çeklerin teslim edildiği tarihten önce ve sonra olmak üzere davacıya çok sayıda ürün teslim edildiği her iki tarafında kabulünde olduğunu, teslim belgelerine göre ürünlerin tutarının 349,361,50.TL olduğu,

hatta davacının bu çekleri teslim ettiğini beyan ettiği tarihlere yakın yada sonraki tarihlerde düzenlenen teslim belgelerinde davacının toplam ve bakiye borcu da gösterildiğini, davacının teslim aldığı ürünler için dava konusu çekler dışında başka hiçbir ödeme belgesinin bulunmadığını, ödemenin nasıl yapıldığının da açıklanmadığını, tüm bu nedenlerle davaya konu edilen çeklerin, 31/12/2014 tarihinde yapılan siparişten çok önce değişik tarihlerde teslim alınan ve davacının da itiraz etmediği ürünlerin bedeli olduğu mahkememizce kabul edildiğini, aksini ıspat yükümlülüğünün davacıya ait olduğunu,

...'nin gönderdiği 31/12/2014 tarihli email'in çok sonraki bir tarihe ait olup, dava konusu çeklerden bahsetmediği gibi aynı gün verilen siparişlerle beraber düzenlendiği, ıslaha konu edilen ve 10/01/2015 tarihinde verilen 7.500,00.TL tutarındaki çekin de avans olarak verildiğinin ispatlanamadığını, davacının yemin deliline de dayanmadığını, bu nedenle davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; şirket yetkilisi ve muhasebecisi olan ... tarafından 220.000,00.TL'lik ödemenin sipariş avansı olarak teslim alındığına dair davalı şirket adına kaşe ve imzalı 09/02/2015 tarihli evrakın mail üzerinden yollandığını, davalı şirketin ...'nin kendisinin çalışanın olmadığını belirttiğini ancak SGK kayıt ve dökümanlarından ...'nin davalı şirketin çalışanı ve muhasebecis olduğunun tespit edildiğini, siparişlerin teslim edilmemesi nedeniyle davalıya 18.02.2015 tarihli malların teslim edilmediğini beyan eden ihtarname çektiklerini, bu ihtarnameye cevap verilmediği gibi ... ...

Noterliği'nden 18.03.2015 tarihli çekmiş oldukları ihtarnameye de cevap vermediklerini, davalı tarafın sipariş konusu ürünleri teslim ettiğini savunduğunu ve ...

NO'lu faturaya dayandıklarını, siparişlerin teslimi noktasında müvekkilin davalı ile davacının teslim tesellüm belgelerine dayanarak işlem yapıldığını, davalı tarafın savunmasında siparişlerin davalı tarafça davacıya teslim edildiği yönünde olduğu, bu savunma kapsamında ispat yükünün davalı tarafa geçtiğini malı teslim ettiğini ispatlaması gerektiğini, davalı şirketin ... ...

Noterliği aracılığıyla "Malları Teslim ettik, burada da faturası var " şeklinde savunması bulunduğunu, yerel mahkemece "davacının daha önce teslim aldığı ürünler için dava konusu çekler dışında başka hiç bir ödemesi yoktur, bu çekler önceki dönem borçlarına ait olabilir" şeklinde durumu davacının savunması bu şekilde olmadığı halde, davacının savunması malları teslim ettiğine yönelik olduğu halde, "çekler, daha önceki ticari işlere ait olabilir" şeklinde hatalı yorumlayarak işbu davanın reddine karar verilmesini halen anlamadıklarını beyan ederek kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLER İLE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.

Davacı yanın; zirai ürünler ve ziraat makineleri satışı üzerine ticari faaliyet yürüttüğünü, satışını yaptığı bazı makineleri davalıdan aldığını, ancak 03/02/2014 tarihinde sipariş ettiği ve karşılığında toplam tutarı 220.000,00.TL olan 4 adet çek verilen makinelerin teslim edilmemesi sonucu ticari ilişkinin bozulduğunu, toplamda 220.000,00.TL mal sipariş edildiğini, karşılığında ...

Bankası'na ait 4 adet çek verildiğini, bu çeklerden iki tanesinin davalı tarafından tahsil edildiğini, siparişe konu malların aynen teslimi yoluyla davacının zararının giderilmesine, bu mümkün olmadığı takdirde ödenen 2 adet çek bedeli olan 100.000,00.TL nakit ve halen ödenmeyen iki adet çek bedeli olan 120.000,00.TL olmak üzere 220.000,00.TL'ye ulaşan zararların sebepsiz zenginleşen davalıdan alınarak ödenmesinin gerektiğini ileri sürmüş olduğu, davalı yanın ise;

çeklerin dava dilekçesinde belirtilen makinelerin siparişi için verilmediğini, bu çeklerin daha önce teslim edilen makineler için alındığını, diğer taraftan sipariş edilen makinelerin teslim edildiğini savunduğu anlaşılmıştır.

Mahkemece; davanın reddine karar verilmiş, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı; çekin tarafların ticari defterlerine sipariş avansı olarak kaydedilmesini çekin avans olarak verildiğine karine sayıldığı (Yargıtay 19.HD.2013/14582 E. 2013/19552 K. Sayılı kararı aynı yönde) tarafların arasında uzun süredir ticari ilişki olmasına rağmen faturasız çalıştıkları ve davalının da çekleri kayıtlarında sipariş avansı gibi gösterdiği, çeklerin teslim edildiği tarihten önce ve sonra olmak üzere davacıya çok sayıda ürün teslim edildiği,

davacının bu çekleri teslim ettiğini beyan ettiği tarihlere yakın yada sonraki tarihlerde düzenlenen teslim belgelerinde davacının toplam ve bakiye borcunun da gösterildiği ve davacının teslim aldığı ürünler için dava konusu çekler dışında başka hiçbir ödeme belgesi de sunamadığı,

davaya konu edilen çeklerin 31/12/2014 tarihinde yapılan siparişten çok önce değişik tarihlerde teslim alınan ve davacının da itiraz etmediği ürünlerin bedeli olduğu ve bunun aksinin davacı tarafından ispatlanamadığından davanın reddine dair mahkemece isabetli şekilde değerlendirilme yapıldığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

... · Başkan · ... · e-imzalıdır. · ... · Üye · ... · e-imzalıdır. · ... · Üye · ... · e-imzalıdır. · ... · Katip · ... · e-imzalıdır.