Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/2218 K.2024/2054

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/10/2020 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNLARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle.

Davacı şirket yetkilisi ile davalı arasında yapılan şifahi görüşmeler neticesinde 2016 yılı 8. Ayından sonrası dönem için ... ili ... ilçesine bağlı bazı köylerdeki hasat sonucu saman alım – satımı konusunda anlaşma sağlandığını, bu anlaşma neticesinde davacı şirket yetkilisince davalı yana 7.000,00.TL elden ve kalan miktarların bankalara EFT işlemleri sonucu toplamda 152.000,00.TL ödeme yapıldığını, samanın teslim yükümlülüğü davalıya ait olmasına rağmen davalının alım-satıma konu samanı teslimden kaçındığını, davalı tarafa ihtarname gönderilmesine rağmen ödeme yapmadığını, ....

İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını, takibe davalının itiraz ettiğini, davalının haksız ve kötü niyetli itirazının iptali ile başlatılan takibin devamına, davalı aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle. Sözleşmenin ... ile değil ...’ın sahip olduğu ... Ticaret Limited Şti. ile yapıldığını, taraf sıfatı olmadığından dolayı iş bu davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davalı şirket ile davacı ... Turizm San ve Tic. Ltd. Şti. arasında Ağustos 2016 tarihinde bir sözleşme yapıldığını, davalının sahip olduğu ... Tic. Ltd. Şti.

152.000,00.TL karşılığında 1250 tonluk saman tedarik edileceğini, davalı şirketin parayı aldıktan sonra şirket temsilcisinin yetkili kişisi tarafından belirli kişiler ile anlaşma yaptığını, bu miktardaki samanı tedarik edince ... yetkilisi ...'un ...’a tedarik edilen ve muhafaza altına alınan yere çağrıldığını ve malların Yed’i emin olan ... tarafından gezdirilerek gösterildiğini, davalı şirketin malları belirli bir gün içinde kaldıracaklarını ve bu malların alınana kadar muhafaza altına alınmasını talep ettiğini, bu talep üzerine de nakliye, akaryakıt, traktör,

konaklama vs ihtiyaçlar için yed-i eminciye 11.000,00.TL para ödenmesi gerektiğini söylediğini, Yed-i eminci ...'a bunu davalı şirket yetkilisi ... ...'nın ödediğini, samanların yerini ... şirketi yetkilisi olan ...'e göstermek ve yedi eminci ile tanıştırmakla davalı şirketin borç yükümlülüğünün sona erdiğini, ... şirketinin 7 aydır malları almadığını ve yedi eminciye de ücretini ödemediğini, davaya konu sözleşme sebebiyle her türlü tazminat ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile aleyhlerine açılan davanın reddine karar verilmesini,

davacı şirketin kasten ve ihmalen yapmış oldukları eksikliler ve yanlışlıklar sonucu durumun bu hale gelmesinden sorumlu olduklarını, davalı şirketin borcu olmadığına dair tespitin yapılarak davalının aleyhine yapılmış olana 152.000,00.TL'nin %20 sinden aşağı olmamak üzere karşı tarafın tazminata mahkum edilmesine karar verilmesine talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; dosyamızda taraflar arasında teslim yeri ve şekli hususunda akdedilmiş yazılı bir sözleşme bulunmadığını, ürünlerin davalı tarafça uygun koşullarda muhafazasının gerektiğini, 650 tonluk kısmın bedelinin iade edileceğini, 600 tonluk kısmın ise ürün olarak tesliminin yapılacağının belirlenmesine rağmen 02/05/2017 tarihli tutanak ile 328,56 tonluk kısmını tesliminin yapıldığını, teslim edilmeyen ürünlerin teslim edilmeme nedeninin fire oranı ve muhafaza ömürlerinin tamamlanmasından kaynaklandığının ileri sürülemeyeceğini, bu nedenle davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilerek,

106.887,04.TL alacağın takip tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek avans faizi, masraflar ve vekalet ücreti ile birlikte tahsili hakkında yapılan takibe borçlunun itirazının iptaline, takibin devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, takip konusu alacak likit nitelikte olmadığından davacının tazminat isteminin reddine, karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; eksik inceleme sonucu verilen işbu kararının hukuka aykırı olduğunu, tüm olaylara ilişkin şahit bildirdiklerini, ancak hiçbir şahitlerinin olayı detayını açıklayacak şekilde dinlenmediğini, müvekkilinin iddialarını ispat konusunda kısıtlandığını, samanı karşı tarafın zamanında almadığını, yedi eminciye de fazlasıyla borçlandığını, samanın zayii olmasına sebebiyet veren tarafın karşı taraf olduğunu, kendi kusurlarına dayanarak işbu davayı açtıklarını, samanın 650 ton miktarının karşı tarafa verildiğini, buna dair evrak imzalandığını,

bu kadar delil varken bu şekilde karar verilmesinin hakkaniyete uygun olmadığını, müvekkilinin samanın zayii olduğunu, samanları zamanında almaması gerektiğini belgeler ile mahkemeye sunduğunu, İhtarname de işbu olayları belirttiğini beyan ederek kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLER İLE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, saman alım-satımdan kaynaklı takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacı tarafından, davacı şirket yetkilisi ile davalı arasında yapılan şifahi görüşmeler neticesinde 2016 yılı 8. Ayından sonrası dönem için ... ili ... ilçesine bağlı bazı köylerdeki hasat sonucu saman alım –satımı konusunda anlaşma sağlandığını, bu anlaşma neticesinde davacı şirket yetkilisince davalı yana 7.000,00.TL elden ve kalan miktarların bankalara EFT işlemleri sonucu toplamda 152.000,00.TL ödeme yapıldığını, samanın teslim yükümlülüğü davalıya ait olmasına rağmen davalı, alım-satıma konu samanı teslimden kaçındığını, gerektiği gibi koruyamadığını hatta büyük kısmını üçüncü şahıslara sattığını,

davalı tarafa ihtarname gönderilmesine rağmen ödeme yapmadığının ileri sürüldüğü; davalı tarafından ise sözleşmenin ... ile değil ...’ın sahip olduğu ... Ticaret Limited Şti. ile yapıldığını, taraf sıfatı olmadığından dolayı iş bu davanın usulden reddine karar verilmesini, davalı şirket ile davacı ... Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında Ağustos 2016 tarihinde bir sözleşme yapıldığını, davalının sahip olduğu ... Tic. Ltd. Şti.

152.000,00.TL karşılığında 1250 tonluk saman tedarik edileceğini, davalı şirket parayı aldıktan sonra şirket temsilcisinin yetkili kişisi tarafından belirli kişiler ile anlaşma yaptığını, bu miktardaki samanı tedarik edince ... yetkilisi ... ...’a tedarik edilen ve muhafaza altına alınan yere çağrıldığını ve mallar Yed’i emin olan ... tarafından gezdirilerek gösterildiğini, ... yetkilisi ... davalı şirket yetkilisi tarafından samanlar ve samanların bulunduğu yeri ve yed-i eminci davalı şirket yetkilisi tarafından gösterilip tanıtıldığını,

davalı şirketi malları belirli bir gün içinde kaldıracaklarını ve bu malların alınana kadar muhafaza altına alınmasını talep ettiğini, bu talep üzerine de nakliye, akaryakıt, traktör, konaklama vs ihtiyaçlar için yed-i eminciye 11.000,00.TL para ödenmesi gerektiğini söylediğini, bunuda geçici bir süreliğine borç olarak davalı şirket yetkilisi davacı şirket yetkilisinin talebi üzerine davalı şirket adına karşıladığını, Yed-i eminci ...'a bunu davalı şirket yetkilisi ... ... ödediğini, samanların yerini ... şirketi yetkilisi olan ...'e göstermek ve yedi eminci ile tanıştırmakla davalı şirketin borç yükümlülüğü sona erdiğini savunduğu;

mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulü kısmen reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi HMK.nun 355.maddesi gereğince istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılmıştır.

6102 sayılı TTK'nın 23/1-c maddesinde, malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya inceletmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Taraflar arasındaki ilişki ticari satım olup, TTK'nın 23/1-c maddesinde ayıplı mal hakkında alıcıya ihbar yükümlülüğü getirilmiştir. Alıcı muayene ve ihbar yükümlülüğünü yerine getirmeden ayıp nedeniyle satıcıdan mal bedeli ve zarar gideriminde bulunamaz. Davacı alıcı, ihbarda bulunduğunu yazılı belge ile kanıtlamak zorundadır. (Aynı yönde Yargıtay 19 HD 2015/5982 Esas 2015/15327 Karar 23/11/2015 T.)

Satıcı, TBK'nın 219. maddesine göre, ayıptan genel olarak sorumludur. TBK'nın 223. maddesine göre, alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır. Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması halinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı; dosya içinde iki adet tutanak olup 05/04/2017 tarihli tutanak davalı adına ..., davacı adına da ... isimli kişilerce imzalanmış olup şahit olarak da köy muhtarı ... tarafından imzalandığı, 1250 ton samanın teslimine ilişkin tutanakta 600 ton civarında saman olduğu, kalan 650 ton samanın ise çürümeye başladığı için satıcı tarafından dava dışı üçüncü kişilere satıldığı, teslim edilemeyen 650 ton samanın bedelinin satıcı tarafından ödeneceğinin ifade edildiği,

02/05/2017 tarihli tutanak ise köy muhtarı ... ve ... yetkilisi ... tarafından imzalanmış olup bu tutanakta 05/04/2017 tarihli tutanakta belirtilen 600 ton civarındaki samanın 328.560 kg.

Olarak 17 adet tartı fişi ile teslim edildiği, tanzim olunan 05/04/2017 tarihli tutanak ile 650 tonluk ürünün ödemesinin Nisan ayının sonunda yapılacağına dair açıklamanın ürünün davalıdan kaynaklanmayan sebeplerle zayi olmadığını gösterdiği, tutanakta ürünlerin 600 ton civarında olduğu, şeklindeki ifadenin ürünün teslim alındığı anlamını taşımadığı,

ürünlerin davalı tarafça uygun koşullarda muhafazasının gerektiği, 650 tonluk kısmın bedelinin iade edileceği, 600 tonluk kısmın ise ürün olarak tesliminin yapılacağı belirlenmesine rağmen 02/05/2017 tarihli tutanak ile 328,56 tonluk kısmını tesliminin yapıldığı dolayısıyla 1250-328,56 = 921,44 ton saman ürününün teslim edilmediğinin belirlendiği,

teslim edilmeyen ürünlerin teslim edilmeme nedeninin fire oranı ve muhafaza ömürlerinin tamamlanmasından kaynaklandığının ileri sürülemeyeceği ve bu doğrultuda usulüne uygun hesaplamalara göre davanın kısmen kabulü ve kısmen reddine dair mahkemece isabetli şekilde değerlendirilme yapıldığı anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

... · Başkan · ... ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... ¸e-imzalıdır