Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/2447 K.2022/44

Av. ... DAVALI : ... VEKİLİ : Av. ...

DAVANIN KONUSU

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 24/01/2022

KARAR YAZIM TARİHİ : ...

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, taraflar arasında bulunan ticari alım satım ilişkisine istinaden davalı tarafça davacıdan alınan malların karşılığının ödenmemesi nedeniyle Tarsus İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibine davalı tarafça yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, %20 'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Tarsus 3.Asliye Hukuk ( Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesi'nin 22/09/2021 tarih, ... esas ... kararı ile, davanın Asliye Ticaret Mahkemesinin görev alanına girdiği, HSK'nın 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararı ile "Mersin Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı çevresinin Mersin ilinin mülki sınırları olarak belirlenmesine" karar verildiği, bu sebeple Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla bakılan dosyada mahkememizin görevli olmayacağı, görev hususunun kamu düzenine ilişkin olduğu ve yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerektiği dikkate alınarak usul ekonomisi ilkesi gereğince duruşma günü beklenmesizin mahkememizin görevsizliği nedeniyle dosyanın Mersin Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; " yargıtay ilamı gözetilerek Tarsus 3. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından Ticaret Mahkemesi sıfatıyla dava dosyasının HSK'nın 07/07/2021 tarih ve 608 karar sayılı genel kurul kararı ile dosyanın mahkememize devredilmesine karar verilmekle birlikte verilen bu kararın görevsizlik kararı olmadığı, mahkememizce görevsizlik kararı verilmesi nedeniyle daha önce verilmiş karşılık bir görevsizlik kararı bulunmadığından olumsuz görev uyuşmazlığından söz edilemeyeceğinden mahkememizin kararının istinaf edilmeksizin kesinleştiğinde görevli ve yetkili Tarsus 3. Asliye Hukuk Mahkemesine ( Ticaret Mahkemesi sıfatıyla ) gönderilmesine" şeklinde karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile, mahkemeler arasında görev ilişkisi kamu düzenine ilişkin olduğunu, görevli mahkemenin tespit edilmesi gerektiğini, Hakim ve Savcılar Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli 608 numaralı kararı ile Mersin mülki sınırlarını yargı çevresi olduğunu, Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulmasına ve kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiğini, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; Asliye Ticaret Mahkemesinin özel mahkeme statüsünde olduğunu, Asliye Hukuk Mahkemesi ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişki iş bölümü ilişkisi olmaktan çıktığını, bir görev ilişkisine dönüştüğünü, iş bölümü ilk itiraza tabi iken görev hususu ilgili mahkeme tarafından davanın her aşamasında dikkate alınarak görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini belirterek, usul ve yasaya aykırı Mersin 1.Asliye Ticaret Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, ticari satımdan kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali talebine ilişkindir.

Davanın açıldığı Tarsus 3. Asliye Hukuk ( Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesi'nce, Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı gerekçe gösterilerek görevli mahkemenin Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu belirtilip görevsizlik kararı verildiği, Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce de ... tarihli kararı ile görevli mahkemenin mahkemeleri değil Tarsus 3. Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu belirtilip görevsizlik kararı verildiği, bu karara karşı taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

8 Temmuz 2021 Tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 07/07/2021 tarihli ve 608 Sayılı Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurul Kararı ile "Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünün yeni kurulan (Alanya, Aydın, Balıkesir, Diyarbakır, Manisa, Muğla, Sakarya ve Tekirdağ) asliye ticaret mahkemeleri ile mevcut bulunan (Adana, Ankara Batı, Antalya, Bakırköy, Bursa, Denizli, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Gebze, İskenderun, İstanbul, İstanbul Anadolu, İzmir, Karşıyaka, Kayseri, Kocaeli, Konya, Mersin, Samsun, Şanlıurfa ve Trabzon) asliye ticaret mahkemeleri yargı çevrelerinin belirlenmesine ilişkin 30.06.2021 tarihli ve ... sayılı yazısı görüşülerek ;

... Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Mersin İlinin mülki sınırları, ... Olarak belirlenmesine, İşbu kararın 01.09.2021 tarihinden itibaren uygulanmasına 07.07.2021 tarihinde karar verildi." şeklinde karar verilmiştir.

Mahkemelerin görevi ancak kanunla düzenlenir ve göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir . Mahkemenin görevli olması aynı zamanda dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında taraflar görev itirazında bulunulabileceği gibi, ileri sürülmese dahi mahkemece resen gözetilmelidir.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Kanunî hâkim güvencesi” başlığını taşıyan 37’nci maddesinde “Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz.” hükmü yer almaktadır. Buna göre, uyuşmazlık konusu her hukuki olay, meydana geldiği tarihteki yasal düzenlemelere tabidir ve olayın meydana geldiği zamanda mevcut olan mahkemeler tarafından çözümlenmelidir.

O hâlde yeni bir mahkeme kurulurken o mahkemenin kuruluş yasasında zaman bakımından faaliyete geçme gününden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı taktirde, her uyuşmazlık, meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenecektir. Başka bir anlatımla her dava, açıldığı koşullara göre görülüp sonuçlandırılacaktır.

Dava konusu edilen hukuki uyuşmazlığın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan yasalara göre kurulmuş bulunan mahkemelerin uyuşmazlığı çözmesi ana kural olmakla birlikte bazen yasal düzenlemelerle böyle bir uyuşmazlığın çözümü yeni kurulan mahkemelere de verilebilmektedir. Ancak, Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından yargı çevresi belirlenmesi, görev kuralı niteliğinde bulunmamaktadır. Göreve ve kesin yetkiye ilişkin düzenlemeler ancak yasa yoluyla yapılabilir.

Somut olayda; Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli ve 608 sayılı kararı irdelendiğinde, Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresinin, Mersin İli mülki sınırları olarak belirlenmesine ilişkin kararın uygulanma tarihinin 01/09/2021 tarihi olarak belirtildiği, karar tarihinden önce açılmış davaların, yargı çevresi belirlenen mahkemeye devredileceğine ilişkin ise bir düzenlemeye yer verilmediği, bu nedenle, 01/09/2021 tarihinden önce, 26/05/2021 tarihinde açılan ve halen derdest olan iş bu davanın,açıldığı Tarsus 3. Asliye Hukuk(Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesi'nce sonuçlandırılması gerektiği anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ... esas, ... karar sayılı görevsizlik kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır