Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/2330 K.2025/2827

Adana 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/... esas 2022/... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin Osmaniye İl Milli Eğitim Müdürlüğü nezdinde ilk öğretim müfettişi olarak görev yaptığını, müvekkilinin ... Bankası Osmaniye Cebeli Bereket Şubesi'nde maaş hesabının bulunduğunu, müvekkilinin ... Bankası hesabı ile ... Hesabının internet bankacılığı işlemlerine açık olduğunu, 08/04/2019 tarihinde müvekkilinin bilgisi dışında ...

Bankasındaki hesabından 19.093,00.TL 'nin ... hesabına gönderilmiş olduğunu, ... hesabından da 19.500,00.TL olarak ... adına ...

Üsküdar Şubesi hesabına internet bankacılığı ile işlem yapılmak suretiyle çalındığını, yapılan işlemle ilgili müvekkilinin herhangi bir bilgilendirme yapılmadığını, aynı tarihte müvekkilinin ... hesabından da 29.000,00.TL 'nin ... hesabına gönderme işlemi yapmak istediklerini, ... müvekkilini mesaj ile bilgilendirdiğini ve paranın gönderilmesinin engellendiğini belirterek 19.093,00.TL 'nin davalılardan müteselsilen tahsiline, 407,00.TL 'nin ise davalı ...

A.Ş.'nden tahsil edilerek müvekkiline verilmesini talep etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı ... T.A.Ş vekili, davacının müvekkili bankanın dava konusu eft işlemleri yapılırken kendisini bilgilendirmediği iddialarının kesinlikle gerçeği yansıtmadığını, müvekkili bankanın hiçbir kusurunun, sorumluluğunun ve güvenlik zaafiyetinin bulunmadığını, internet bankacılığı işlemlerinde müşterilerinde kendilerinden beklenen her türlü tedbiri almak ve her türlü dikkat ve özeni göstermek zorunda olduklarını, davacının dava konusu internet dolandırıcılığı eyleminin işlenmesinde ve kişisel bilgilerinin kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçmesinde kendi kusurunun bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...

Bankası A.Ş. vekili, müvekkili bankanın müşterileri ile yüzyüze olmayan internet/mobil bankacılık işlemlerini gerçekleştirmek istediklerinde iki faktörlü kimlik doğrulama mekanizmasına tabi tutulduğunu, kimlik doğrulama sürecinde müşterinin bildiği parola, sahip olduğu mobil uygulama, SMS lie gönderilen tek kullanımlık şifre unsurları ile işlemlerin gerçekleştirildiğini, kimlik doğrulamanın yanı sıra hesap hareketlerini 7 gün 24 saat takip eden mekanizmalarında kullanıldığını,

dava konusu edilen EFT işleminin davacının kendi adına olan hesaplar arasında gerçekleştirildiğini ve iki faktörlü kimlik doğrulama mekanizmasından geçtiği için şüpheli ve sıra dışı bir hesap hareketi olmadığını, banka müşterilerinin internet bankacılığı kullanırken kendilerinden beklenen dikkat ve özeni de göstermeleri gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; " davalı bankaların üst derece güvenlik sağlayan, elektronik imza, akıllı anahtar, smart banking (şifre ele geçse bile 3. kişiler bu olmadan müşteri hesabına girememekte) gibi uygulamaları kullanmadığı,, yetersiz kalan SMS şifre uygulamasını ile güvenliği sağlamaya çalıştığı ayrıca bankalar nezdinde davacı adına kayıtlı telefona SMS gönderilmediğinin ... tarafından verilen cevabi yazıda görüldüğü, davacının aynı gün dava dışı banka hesabından da internet yoluyla yapılan aynı işlemle transfer edilen tutara alıcısı tarafından çekilemeden bloke konduğu,

dava dışı bankanın bu durumu davacıya gönderdiği SMS ile engellediği, bu nedenlerle sorumluluğun bankalara ait olduğu, davacının kötü niyetli 3. kişilerle el ve işbirliği ve suç teşkil edebilecek bir eyleminin de varlığı davalı bankalarca kanıtlanmadığından,

mudinin kendisine tevdî ettiği mevduatı aynen iade etmekle yükümlü olduğundan, yeniden bilirkişi incelemesi usul ekonomisine aykırı olduğu gibi, sonuca da etkili olmayacağı dosya kapsamından anlaşıldığından açıklanan nedenlerle 19.500,00.TL alacağın, davalı Şekerbankın tamamından, 19,093,00.TL'lik kısmından ise müteselsilen sorumlu olacak şekilde davanın kabulüne" şeklinde karar verilmiştir.

DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı T.C ... Bankası A.Ş. vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; görevli mahkeme Tüketici Mahkemesi olması gerekirken davacı tarafından Asliye Ticaret Mahkemesine dava açılmasının hukuka aykırı olduğunu, davada müvekkili bankaya atfı kabil hiçbir kusur bulunmadığını, dava konusu işlem bankanın güvenlik altyapısının eksikliğinden değil, davacının şifre ve parolasını üçüncü kişilerle paylaşması neticesinde gerçekleştiğini, müvekkili bankanın güvenlik zafiyetlerine yönelik her türlü teknolojik ve yazılımsal önlemler aldığını, müvekkili banka internet şubesinin sağlıklı biçimde işleyebilmesi için gerekli tüm teknolojik donanıma sahip olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep ve beyan etmiştir.

DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... Türk A.Ş. vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; davada müvekkili bankaya atfedilecek hiçbir kusur bulunmadığını, müvekkili bankanın güvenlik zafiyetlerine yönelik her türlü teknolojik ve yazılımsal önlemleri aldığını, davacının internet bankacılığında kullandığı şifrenin üçüncü şahıslar tarafından ele geçirilmesi banka sistemleri üzerinden gerçekleşmediğini, dava konusu olayda müvekkili bankanın en ufak bir sorumluluğunun olmadığını belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri, bilirkişi raporu, ve tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, davacının, davalı bankalar nezdinde bulunan hesabından davacının bilgisi dışında internet yolu ile yapılan EFT işleminden doğan zararının giderilmesi talebine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkiline ait banka hesabından müvekkilinin bilgisi ve rızası dışında para transferi yapıldığını ve bu hususta davalıların kusurlu olduğunu belirterek havale edilen tutarın davalılardan tahsilini talep etmiş, davalılar ise davanın reddine karar verilmesini talep etmiş, neticede mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiş olup, iş bu karara karşı davalılar vekili tarafından ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 3. maddesine göre tüketici; ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi, tüketici işlemi; mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder.

Aynı Kanun'un 73/1. maddesinde tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemelerinin görevli olduğu belirtilmiş, 83/2. maddesinde ise taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve 6502 Sayılı Kanun'un görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engelleyemeyeceğine değinilmiştir.

HMK'nın 1. maddesinde görev hususunun kamu düzenine ilişkin olduğu, mahkemece yargılamanın her aşamasında re'sen gözetileceği düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 355. maddesindeki "İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak, bölge adliye mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir." şeklindeki düzenlemeyle kamu düzenini ilgilendiren hususların istinaf incelemesi sırasında resen gözetileceğine işaret edilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta; davalı bankalarda hesabı bulunan davacının tüketici olduğu, banka hesabının ticari hesap olmadığı sabittir. Bu durum karşısında dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6502 Sayılı Kanun'un 73. maddesi uyarınca taraflar arasında tüketici işleminden kaynaklı uyuşmazlığın tüketici mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. O halde mahkemece; davanın görüldüğü Adana ilinde müstakil Tüketici Mahkemesi bulunduğu gözetilerek, görevsizlik kararı ile talep halinde dosyanın Tüketici Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekirken; mahkemece kendisini görevli kabul ederek esasa ilişkin karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

6100 Sayılı HMK'nın 353/(1)-a-3. maddesinde "Mahkemenin görevli ya da yetkili olmamasına rağmen davaya bakmış bulunması halinde 353/1-a maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi esası incelemeden kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için kararı veren mahkemeye veya, kendi yargı çevresinde uygun göreceği başka bir yer mahkemesine, ya da görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesine duruşma yapmadan kesin olarak karar verir." hükmü düzenlenmiştir. Açıklanan hüküm gereği işlem yapılması gerekmektedir.

Neticede; somut uyuşmazlıkta, yasa gereği öncelikle mahkemenin görevi hususu değerlendirildiğinde; dava konusu internet bankacılığından üçüncü şahsın hesabına havale gönderilmesi işlemi davacının ticari işletmesi ile ilgili değildir. Uyuşmazlık tüketici davası niteliğinde olup çözümü Tüketici Mahkemesinin görev alanına girdiğinden mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekirken davaya davanın esası yönünden karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

Bu nedenle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile mahkeme kararının münhasıran görevsizlik nedeniyle esası incelenmeksizin kaldırılmasına, davalılar vekilillerinin sair istinaf sebeplerinin kaldırma nedenine göre bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, dosyanın görevli Adana Tüketici Mahkemesine gönderilmek üzere gerekli işlemlerin tamamlanması için mahalli mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

Başkan Üye Üye Katip · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır