Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/60 K.2022/676

Adana 3. Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas sayılı ara kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, istinaf başvurusuna tabi bir karar olduğu, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; taraflar arasında düzenlenen 14.07.2021 tarihli sözleşme ile davalı tarafın davacı şirkete mandalina, limon ve greyfurt meyvesi satmayı taahhüt ettiğini, sözleşme uyarınca davacı şirket tarafından davalıya 16.07.2021 tarihinde 800.000,00.TL peşinat ve toplam tutarı 1.300.000,00.TL olan 6 adet çek verildiğini, sözleşmeye göre; ürünün toplanıncaya kadar yapılması gereken ilaçlama, sulama, bakımı ve korunması davalı-satıcıya ait olduğunu, davacı şirketin sözleşmeye konu ürünü 10.08.2021 tarihinde 2.150.000,00.TL bedelle ... ... ...

Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne sattığını, alıcı şirket tarafından yaptırılan testlerde sözleşme konusu ... limon ve ... greyfurtta ihracata engel kalıntı çıktığını, bunun üzerine ... ... ... Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin sözleşmeden döndüğünü, davacı şirket tarafından Adana 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ...

Değişik ... sayılı tespit dosyası ile yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda ... limonun ve ... greyfurtun ihracının ve iç piyasada satımının mümkün olmadığının belirlendiğini, davalı tarafın henüz tahsil etmediği ... ... Bankası, ... Şubesi, ... numaralı, 20/12/2021 tarihli 250.000,00.TL bedelli, ... ... Bankası, ... Şubesi, ... Numaralı, 25/12/2021 tarihli 150.000,00.TL bedelli, ... ... Bankası, ...

Şubesi, ... numaralı, 25/12/2021 tarihli 150.000,00.TL bedelli, ... ... Bankası, ... Şubesi, 3319237 numaralı, 25/01/2022 tarihli 250.000,00.TL bedelli çeklerin bedelsiz olduğu ileri sürülerek çekler hakkında teminatsız/teminat karşılığında ödemeden men kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARAR ÖZETİ

Adana 3. Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ...

Esas sayılı ara kararı ile; davacı tarafça sunulan 14.07.2021 tarihli ‘Tüccar Müstahsil Alım Satım Sözleşmesinde’ davacı şirket taraf olarak gözükmediği, sözleşmede alıcı ... ... yer aldığı, davacı tarafça sunulan tedbir istemine konu çek fotokopilerinde çeklerin avans olarak verildiğine dair bir kayıt bulunmadığı, 6100 sayılı HMK 390. maddesi gereğince ihtiyati tedbir talep eden tarafın haklılığını yaklaşık düzeyde ispat etmesi gerektiği, 6098 sayılı TBK 102.

Maddesi uyarınca aksi ispatlanmadığı süresince ödemenin muaccel bir borç için yapıldığının kabul edileceği, TTK 645 ve 679.

Maddeleri uyarınca kıymetli evrakta yer alan hak senede mündemiç olup düzenleyen, poliçenin kabul edilmemesinden ve ödenmemesinden sorumlu olduğu, davacı tarafın, satım sözleşmesine konu narenciye ürününün ayıplı olduğunu ileri sürerek bedelsizlik iddiasında bulunduğu, bedelsizlik, kişisel defi olduğundan keşideci tarafından kural olarak ancak senet lehtarına karşı ileri sürülebileceği (TTK m 687), çünkü keşidecinin sadece lehtarla arasında bir temel borç ilişkisi olduğu,

davaya konu edilen çeklerin muaccel olmayan (henüz doğmamış) bir borç için verildiğinin davacı tarafça yaklaşık düzeyde ispatlanması gerektiği, dava konusu çek fotokopilerinde çeklerin narenciye satışı için verildiğine dair bir kayıt olmadığından bu iddianın yazılı belge ile ispatlanması gerektiği, davacı tarafın sunduğu belgeler bu anlamda yetersiz olduğundan ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf talebi ile; gelinen aşamada taraflar arasında yapılan mal alım satıma dair ticari ilişki sebebiyle, davalı tarafa teslim edilen ve daha ödemesi yapılmayan 4 adet çeke aciliyetle ödeme yasağı verilmesini talep etme gereği hasıl olduğunu, meyvelerin satılmasının imkansız olduğuna dair Adana 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ...

Esas numaralı delil tespiti talebi bilirkişi raporu ortada olup; müvekkili firmanın artık bir çek daha ödeyecek mali gücü kalmadığını, dolayısıyla bu durum göz önüne alınarak, aciliyetle ödeme yasağı tedbirine dair karar verilmesini yerel mahkemenin verdiği ara karar da sözleşmede yer alan ... ...'ın, müvekkili firmanın yetkilisi olduğunu, mahkemeye sundukları çek fotokopilerindeki meblağlar ve tarihler, sözleşmedeki meblağ ve tarihlerle birebir uyduğu bunun bile yapılan sözleşme sebebiyle çeklerin verildiğini kanıtlar nitelikte olduğunu, müvekkili firmanın dava açılmadan önce Adana 4. Sulh Hukuk Mahkemesi ...

Esas numaralı dosyasında yapılan delil tespiti sonucu alınan ürünlerin tamamen satılamaz ve kullanılamaz olduğunu ispatlamış olup, müvekkili şirket tarafından davalı tarafa keşide edilen çeklerin taraflar arasındaki ticari ilişki dolayısıyla verildiği ancak davalı tarafın ürünlerde ruhsatı olmayan ilaç kullandığı için ürünleri satılamayacak bir hale getirdiği dolayısıyla müvekkili şirketin bu durumda borçlu olması gibi bir durum olmadığından mahkemece verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava hukuki niteliği itibarıyla kıymetli evraktan kaynaklanan menfi tespit talebine ilişkin olup, istinaf konusu ihtiyati tedbir kararının kaldırılması talebinin reddine ilişkin verilen ara kararın kaldırılması talebine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının davalıdan narenciye ürünü satın alarak çek verdiğini ancak satın alınan ürünlerde ilaç kalıntısı çıktığını ve malların elinde kaldığını, dava konusu çekler bakımından davacının borçlu olmadığının tespiti ile dava konusu çekler bakımından ödemeden men kararı verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince ödemeden men yasağının reddine karar verildiği ve ... bu karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

Davacının davalıdan mal satın aldığı ve karşılığında çek verdiği anlaşılmış olup, davacının dava konusu malların ayıplı olduğu bu nedenlerle satamadığı iddiası karşısında, dava konusu malların ayıplı olup olmadığı, ayıbın kimden kaynaklandığı, davacının bu ayıp nedeniyle zarara uğrayıp uğramadığının yargılamayı gerektirdiği bu nedenlerle dava konusu çekler bakımından ödeme yasağı kararı verilmesi için yaklaşık ispatın bulunmadığı anlaşılarak ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından HMK'nın 353/1-b-1 md. gereğince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır