Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/1983 K.2024/252

İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10/10/2023 tarih ve ... Esas sayılı ara kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, istinaf başvurusuna tabi bir karar olduğu, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili firmanın Mersin ilinde bulunmakta olup uzun yıllardır ticaretle uğraştığını, Kahramanmaraş merkezli ve 10 ili etkileyen ayrıca bütün ülkemizi yasa boğan depremlerin ardından ertesi gün öğle saatlerinde İskenderun ...

Limanında meydana gelen yangınlarda birçok firma gibi müvekkili firmanında eşyalarının yer aldığı konteynerlerin yandığını, içerisinde yer alan eşyaların kullanılamayacak hale geldiğini, müvekkili şirketin ... transit refakat belgesi muhteviyatı olan ve 30.01.2023 tarih ve ... sayılı faturada yer alan 25.000 ton ağırlığında, 69.800,00 USD değerinde 860 kap kimyon, kişniş ve çörekotu cinsi eşyaların sahibi olduğunu, eşyalarının bulunduğu ... numaralı konteyner içerisinde yer alan eşyaların tamamı davalı firmaya ait ...

Limanında çıkan yangın sebebiyle kullanılamaz hale gelerek tam zayi olduğunu, firma yetkilileri tarafından da yanan konteyner içerisinde yer alan malzemelerin kullanılamaz hale geldiğinin tespit edildiğini, taraflarınca müvekkili firmaya ait olan ve limanda bulunan eşyalarda oluşan hasarların tespiti talebiyle mahkemeye tespit talepli dava açıldığını mahkeme heyeti ile yapılan 19.06.2023 tarihli keşif neticesinde ... D.

İş sayılı dosya kapsamında hazırlanan bilirkişi raporunda da müvekkilinin eşyalarının tamamının zarar gördüğünü dolayısıyla 69.800,00 USD değerindeki eşyanın zayi olduğunun tespit edilerek rapor düzenlendiğini, müvekkilin eşyalarının bulunduğu ... numaralı konteyner içindeki ürünler 16000 kg kimyon 56. 000 $, 6000 kg kişniş 7.800 $, 3000 kg çörek otu 6.000 $ olduğunu, müvekkili firmaya ait ... numaralı konteynerin içierisinde yer alan eşyaların kullanılamaz hale gelerek tam zayi olması sebebi ile uğramış olduğu zararın giderilmesi için,

mahkememece tespit edilecek tutar üzerinden ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşuluyla müvekkilinin eşyalarının tam zayi olması sebebiyle uğramış olduğu zararın şimdilik 1.000,00 USD uğranılan zararın tazminime hükmedilmesine, müvekkili şirkete ait eşyaların zayi olmasından ötürü şimdilik 100,00 USD mahrum kalınan kâra hükmedilmesine, müvekkilinin ticari hayatının olumsuz etkilenmesi ve bunun yanı sıra müşterileri ile ilişkilerinin zarar görmesi nedeniyle 100.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesine,

müvekkilin maddi zarar ve manevi tazminatlarının dava sonunda tahsil edilmesinde tehlikeye düşülmemesi sebebiyle davalıya ait taşınmazlara ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARAR ÖZETİ

İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10/10/2023 tarih ve ... Esas sayılı ara kararı ile; söz konusu zararın aleyhine ihtiyati haciz istenen tarafın kusuru sonucu meydana geldiğine dair yaklaşık ispata elverişli emareler dosyada mevcut olmadığından ihtiyati haciz talep eden vekilinin talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf talebi ile; mahkemece müvekkili şirket lehine istenilen ihtiyati haciz talebinin reddine karar verildiğini, bu hususta verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, müvekkili şirketin meydana gelen deprem sonrasında basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğü gereği konteynerlerde bulunan malzemelere ilişkin olarak davalı ... ile irtibata geçtiği, ... tarafından müvekkili firmaya verilen bilgilerde de eşyaların bulunduğu konteynerin yanmış konteynerler arasında olduğunun tespit edildiğinin bildirildiğini,

firma yetkilileri tarafından da yanan konteyner içerisinde yer alan malzemelerin kullanılamaz hale geldiğinin tespit edildiğini akabinde müvekkili firmaya ait olan ve limanda bulunan eşyalarda oluşan hasarların tespiti talebiyle İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesinde tespit talepli dava açılmış olup mahkeme heyeti ile yapılan 19.06.2023 tarihli keşif neticesinde İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.

İş sayılı dosyası kapsamında hazırlanan bilirkişi raporunda da müvekkilinin eşyalarının tamamının zarar gördüğü dolayısıyla 69.800,00 USD değerindeki eşyanın zayi olduğu tespit edilerek raporda düzenlendiğini, davalı tarafın kusurlu olup olmaması durumunu yargılama esnasında mahkemece yapılacak araştırmalar sonucu karara bağlanacağını, mahkemenin tensip ile birlikte bu hususta bir değerlendirme yapmasının ... niteliğinde olduğunu,

dava dilekçesinde de ayrıntılı şekilde açıklayıp delillendirilen hususlar değerlendirilmeden talebin reddedilmesinin hukuka ve usule aykırı olduğunu bu nedenle kararın kaldırılarak ivedilikle ihtiyati hacze karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava hukuki niteliği itibarıyla Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davası olup, istinaf konusu uyuşmazlık, davacı tarafından talep edilen ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin verilen ara kararın kaldırılması talebine ilişkindir. İlk derece mahkemesince ihtiyati haciz isteminin reddine karar verildiği ve işbu karara karşı ihtiyati haciz talep eden davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi gereğince taraf vekillerinin istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılmıştır.

İhtiyati haciz, İİK'nin 257. ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, İİK'nin 257. maddesinde "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebileceği, borçlunun muayyen ikametgâhının bulunmaması veya taahhütlerinden kurtulmak maksadı ile mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunması halinde vadesi gelmemiş borçtan dolayı da ihtiyatî haciz istenebileceği",

258. maddesinde "Alacaklının alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecbur olduğu, ihtiyati haciz talebinin reddi halinde alacaklının kanun yoluna başvurabileceği" hükmüne yer verilmiş, 265. maddesinde ise ihtiyati haciz kararına karşı itiraz ve kanun yollarına başvuru düzenlenmiştir.

İİK’nin 257. maddesinde hem vadesi gelmiş hem de henüz vadesi gelmemiş para alacakları için ihtiyati haciz şartları düzenlenmiştir. Muaccel alacaklar için alacağın vadesinin gelmiş olması ve alacağın rehinle temin edilmemiş olması, müeccel (vadesi gelmemiş) alacaklar yönünden ise, borçlunun belli bir adresinin bulunmaması veya borçlunun taahhütlerinden kurtulmak amacıyla hileli işlemlerde bulunması koşullarının varlığı halinde ihtiyati haciz kararı verilebileceği öngörülmüştür.

Somut olayda, davacı şirkete ait olup davalı şirketin işlettiği liman sahasındaki konteyner içinde bulunan emtianın Kahramanmaraş merkezli depremlerin meydana geldiği tarihte (ki 06.02.2023 günü) çıkan yangın olayında tam zayi olduğu,

zarardan dolayı gerekli güvenlik önlemlerin alınmaması sebebiyle davalının hukuki sorumluluğunun bulunduğundan dava konusu tazminata ilişkin ihtiyati haciz kararı verilmesi istenilmiş ise de, zararlandırıcı olayın meydana gelmesindeki kusur durum ve oranları ile davacı şirketin tazminat talep hakkının varlığı ve tazminatın miktarının yargılamayı gerektirdiğinden ihtiyati haciz kararı verilmesi için gerekli yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediği anlaşılmakla ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılmış, bu itibarla davacı şirket vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından HMK'nın 353/1-b-1 md. gereğince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Katip ¸e-imzalıdır