Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2025/1910 K.2025/2127

Asliye Ticaret Mahkemesince yukarıda tarih ve numarası yazılı itirazın iptali davasında verilen karara yönelik, davacılar vekili tarafından süresinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla; dosyadaki tüm kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'in davalıya ait taşınmazı ticari işletme olarak kullanmak üzere kiraladığını, müvekkillerinin 99.000,00 TL bedelli seneti teminat amacıyla davalıya verdiklerini, senedin düzenleme tarihinin kira kontratının yapıldığı tarih ile aynı olduğunu, müvekkili ...'in 15/07/2022 tarihinde hiç bir borcu olmadan taşınmazı tahliye ettiğini, müvekkilleri teminat amaçlı verilen senedin iadesini istemelerine rağmen davalının senedi iade etmediğini,

müvekkillerinin herhangi bir kira borçları olmamasına rağmen davalının Eskişehir 4.İcra müdürlüğünün 2022/9212 esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını belirterek Eskişehir 4. İcra Müdürlüğü'nün 2022/9212 sayılı dosyasından borçlu olmadıklarının tespitine, davalının kötü niyetli olması nedeniyle %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkillerine ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

01/07/2021 tarihinde davacıların iddia ettiği gibi taşınmazın davacılar tarafından kiralandığını, davacıların müvekkiline vermiş olduğu tahliye taahhüdü ile Eskişehir 8.İcra Müdürlüğünün 2022/6827 esas sayılı dosyası ile taşınmazın tahliyesine yönelik takip başlattıklarını, 18/11/2022 tarihinde taşınmazın bulunduğu adrese gittiklerini ve davacıların tahliyeye başladığının tespit edildiğini, davacılara yedi gün süre vererek adresten ayrıldıklarını, davacıların tahliyeye konu taşınmazın anahtarını 27/12/2022 tarihinde teslim ettiklerini, Yargıtay içtihatları doğrultusunda anahtar teslimi ile kira kontratının sona erdiğini,

ilgili senedin alacak senedi olduğunu, bir teminat senedi olmadığını, senet üzerinde teminat ibaresinin tek başına teminat senedi olma hüviyetini kazandırmadığını, teminat senedi olması için senet metninde açık olarak teminatın hangi hususta verildiğinin belirtilmesi gerektiğini yada ayrı bir sözleşme ile teminat senedine atıf yapılması gerektiğini belirterek, davanın reddine ve %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmolunmasını talep etmiştir.

Mahkemece; davacıların davasının reddine, davalının tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle, davanın taraflarınca ispat edildiğini, taşınmazın ticari işletme olarak kiralandığını, kira kontratı yapılırken de düzenleme tarihi, kira kontratı ile aynı olan 99.000,00 TL’lik senedin teminat amaçlı olarak davalıya verildiğini, söz konusu senet incelendiğinde, senedin düzenlenme tarihi ile kira kontratının düzenlenme tarihinin aynı olduğunu, davacıların davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığını, mesajlarda da davalının kira alacağı olmadığını kabul ettiği, tüm borcun ödendiğini kabul ettiği, son aylık kiranın 8.250,00 TL olduğu, açık ve net olarak anlaşıldığını, yerel mahkemece tanıkların dinlenilmesi taleplerinin reddinin hatalı olduğunu belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir. (HMK m.1). Nitekim Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-c maddesi görevi dava şartları arasında saymıştır. Bu itibarla görev kuralları tarafların ileri sürmesine gerek olmaksızın hâkim tarafından ve yargılamanın her aşamasında resen gözetilir.

HMK’nın 2. maddesinde dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarda Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu belirtilmiş olup 4/1-a maddesinde ise kiralanan taşınmazların, 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu düzenlenmiştir.

HMK’nın 1 ve devam maddelerine göre mahkemelerin görevinin dava konusuna göre belirlendiği anlaşılmaktadır. Dava konusu ise dava dilekçesinde ileri sürülen vakıalar ve talep sonucundan anlaşılır. Davalı tarafından ileri sürülen hususlar savunma mahiyetinde olup dava konusunun belirlenmesine esas alınamaz.

Somut olayda; davacılar, davalı ile düzenlenen kira sözleşmesi nedeniyle verilen teminat senedine ilişkin olarak borçlu olmadıklarının tespiti istemiyle bu davayı açmış olup, dava kira ilişkisinden kaynaklanmaktadır. Bu nedenle davaya bakma görevi Sulh Hukuk Mahkemesine ait olup, Asliye Ticaret Mahkemesince görevsizlik kararı verilmesi gerekirken esas hakkında karar verilmesi doğru olmadığından davacılar vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun kabulü ile yerel mahkeme kararı kaldırılarak yeniden bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİHİ : 18/09/2025

... · Başkan ... · Üye ... · Üye ... · Katip /...G./Y.İ.M.