Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2019/1541 K.2021/858

....

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK

MAHKEMESİ

TARİHİ : 24/01/2019

NUMARASI :....

Taraflar arasında görülen davada Ankara 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 24/01/2019 tarih ve ... sayılı kararın Dairemizce incelenmesi asıl davada davalı birleşen davada davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacılar vekili, müvekkili şirketler tarafından işletilen iş yerlerinde, diğer müvekkili ...'ın kurduğu "..." ile üretim yapıldığını, davalı Şirketin müvekkillerine ihtarname göndererek, müvekkilleri iş yerinde kullanılan makinenin, ... nezdinde .... sayı ile adına tescilli ".... başlıklı faydalı model belgesine konu makine ile aynı olduğunun ve bu nedenle faydalı model tescilinden doğan haklarına tecavüz edildiğinin bildirildiğini, bu durumda 6769 sayılı Yasanın 154. maddesi uyarınca müvekkillerinin işbu davayı birlikte açmakta hukuki yararlarının bulunduğunu,

davalı adına 10.03.2016 tarihinde tescil edilen flesko baskı ile desen verme makinesinin en az 5-6 yıl önce piyasda kullanılan bir makine olduğunu, müvekkili ... tarafından tescil ettirilen.... sayılı faydalı model belgesinin, davalıya ait makineden daha kompleks bir makine niteliğinde bulunduğunu, dolayısıyla davalı adına tescilli faydalı modelin yeni olmadığını ve tescil edilebilirlik şartlarını taşımadığını, müvekkilllerince kullanılan makinenin de, davalı adına tescil edilen faydalı modele tecavüz teşkil etmediğini ileri sürerek,

davalı şirket adına tescilli faydalı modelin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, müvekkili şirketler tarafından işyerinde kullanılan makinenin de davalı şirketin faydalı model belgesinden kaynaklı bir hakkına tecavüz oluşturmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunmadığını, davacı ... ile müvekkili arasında "Faydalı Model Lisans Sözleşmesi" imzalandığını, lisans sözleşmesine göre müvekkilinin sözleşmeye/davaya konu faydalı model üzerinde münhasır yetkiye sahip olduğunu, özetle lisans sözleşmesine konu faydalı model belgesi nedeniyle başvurulacak yasal yolları takip ve işlem yetkisinin müvekkiline ait bulunduğunu, bu durumda davacı ...’ın müvekkiline karşı dava açmakta hukuki yararının bulunmadığını,

Ankara 3. ....Esas sayılı dosyasında dava dışı şirket adına tescilli dijital baskı tekniği kullanılan flesko baskı makinesinin yenilik özelliğine haiz olduğunun karar verildiğini, davacı şirketlere ait iş yerlerinde, münhasır lisans hakkı sahibi bulunulan ... nolu faydalı modele konu makineye rastlanılmadığını, davalı müvekkiline ait .... numaralı faydalı modele konu makinenin bire bir kullanıldığının tespit edildiğini savunarak,

davanın reddini istemiş, birleşen davada ise davalıların eylemlerinin, müvekkiline ait .... sayılı faydalı model belgesine tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, bu eylemlerin men ve ref-i ne, her bir davalıdan ayrı ayrı 5.000,00 TL olmak üzere, toplam 10.000,00 TL manevi tazminatın faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiş, 22/02/2018 tarihli ıslah dilekçesi ile davalılara ait iş yerlerindeki makinelerin, müvekkilinin münhasır lisans hakkı sahibi bulunduğu... numaralı faydalı modelle korunan haklara tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, bu eylemlerin men ve ref'ine,

10.000,00 TL manevi tazminatın faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, asıl davada davacı şirketlere ait işyerlerinde, ... sayılı faydalı model belgesi kapsamında kalan herhangi bir makinenin bulunmadığı, birleşen dosya davacısının yaptığı ıslah göz önünde bulundurulduğunda, birleşen dosya davalılarının kullandığı ve tecavüze konu olan flesko baskı ile desen verme makinesinin, davalı-birleşen dosya davacısının lisans hakkına sahip olduğu ....sayılı faydalı modelden doğan haklarına tecavüz teşkil etmediği, asıl dava yönünden ise dava konusu .... sayılı faydalı model belgesi ile koruma altında bulunan tüm teknik özelliklerin,...sayılı faydalı model belgesinde mevcut olduğu,

bu durumda tek istemden oluşan dava konusu faydalı model için hükümsüzlük koşullarının oluştuğu, asıl dava davalısı adına tescilli faydalı modelin hükümsüzlüğü koşulları oluştuğundan, davacıların iş yerlerindeki makinenin, davalı adına tescilli faydalı modele tecavüz oluşturmayacağı gerekçesiyle asıl davanın kabulüne, ... sayılı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, davacılar tarafından kullanılan makinenin, davalının haklarına tecavüz teşkil etmediğinin tespitine, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı birleşen davada davacı vekili, davacılar arasında zorunlu/ihtiyari dava arkadaşlığının bulunmadığını, dolayısıyla dosyalar tefrik edilmeden yargılamaya devam edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacı ...’ın aktif ve pasif dava ehliyetinin bulunmadığını, müvekkili adına tescilli faydalı model belgesinin yenilik özelliğini haiz olduğunu, davacı gerçek kişiye ait 2015/14301 numaralı faydalı model ile müvekkiline ait ... numaralı faydalı modelin aynı olmadıklarını, davalıların işyerlerinde bulunan makinelerin müvekkiline ait faydalı model belgesi kapsamında kaldığını,

davalı şirketlerin eylemlerinin faydalı model belgesinden doğan haklara açıkça tecavüz ve haksız rekabet olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve asıl davanın reddine, birleşen davanın ise kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Asıl dava, faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü ile faydalı modele tecavüz olmadığının tespiti, birleşen dava ise faydalı modele tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, meni, refi ile manevi tazminat istemlerine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6769 sayılı SMK'nın geçici 1/2. maddesi yollamasıyla dava konusu uyuşmazlığa uygulanması gereken 551 sayılı KHK'nın 165/2. maddesi uyarınca faydalı model belgesi hükümsüzlüğünün, zarar gören üçüncü kişiler veya faydalı model belgesi isteme hakkına sahip kişiler tarafından talep edilebileceği, buna göre asıl davada davacıların aktif husumet ehliyetlerinin bulunduğu,

HMK'nın 57/3. maddesi uyarınca davacılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı olduğundan, bu yöne ilişkin istinaf itirazlarının da yerinde bulunmadığı, asıl davaya konu faydalı modelin tüm unsurlarının,...sayılı faydalı modelde yer aldığı, bu haliyle dava konusu faydalı modelin yeni olmadığı ve hükümsüzlüğü koşullarının oluştuğu, birleşen davada davacı tarafça verilen ıslah dilekçesi dikkate alındığında, birleşen davanın konusunun, birleşen davada davacının münhasır lisans hakkı sahibi bulunduğu ...numaralı faydalı modele tecavüz ve haksız rekabet olup olmadığının tespiti, meni ve refi olduğu,

diğer deyişle .... sayılı faydalı modele tecavüz ve haksız rekabetin bulunup bulunmadığının, birleşen davanın konusu olmadığı, birleşen davada davalılara ait iş yerlerinde bulunan makinelerin,... sayılı faydalı model belgesi kapsamında kalmadıklarından, birleşen dava konusu....sayılı faydalı modele tecavüz ve haksız rekabetin bulunmadığı anlaşılmakla, asıl davada davalı birleşen davada davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 05/07/2021

Başkan · ... Üye · ... Üye · ... Katip · ...