Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2021/1253 K.2023/1189

Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 14/04/2021 tarih ve 2020/129 E. - 2021/149 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... ile davalı şirket tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin 41 ve 43. sınıflarda tescilli 2014/15001 nolu ve "..." ibareli markasının bulunduğunu, davalı şirketin 35, 42 ve 43. sınıflarda “... ...” ibaresinin marka olarak tescili için başvurduğunu, başvuruya yaptıkları itirazın davalı ...

Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun kararıyla nihai olarak reddedildiğini, oysa başvurunun müvekkilini markasına ayırt edilemeyecek derecede benzediğini, zira her iki markanın esaslı ve ayırt edici unsurunun “...” ibaresi olduğunu, “...” ve “...” ibarelerinin ayırt edici nitelikte olmadıklarını, davaya konu marka başvurusunun kötüniyetle yapıldığını, müvekkili şirkete ait tanınmış “...” markası ile ayırt edilemeyecek kadar benzer marka başvurusunun mal ve hizmet sınıflarının aynı ve/veya benzer olup olmadığına bakılmaksızın tüm sınıflar için reddi gerektiğini ileri sürerek,

YİDK'nın 2019-M-11695 sayılı kararının iptaline ve 2018/77250 sayılı “... ...” markasının tescilli olduğu 35. sınıftaki "Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar; manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri.

Bilet otomatları, nakil para çekme makineleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri. Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeleler, faturalar, irsaliyeler. gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar.

Kırtasiye, büro, eğilim-öğretim, yazım, çizim. resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları.

Suni yılbaşı ağaçları ve bunlar için süsler, suni karlar, çıngıraklar, parti ve benzeri eğlenceler için malzemeler, kağıttan parti şapkaları. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri” ile 43. sınıftaki hizmetlerin tümü yönünden hükümsüzlüğü ile ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, müvekkili kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Diğer davalı şirket vekili, davacı yanın işbu davadan önce açmış olduğu 2020/59 E. sayılı dosyasının bulunduğunu, bu dosyada müvekkiline ait pek çok markanın hükümsüzlüğünün talep edildiğini ve bu markalardan birinin de işbu dosyada da söz konusu edilen 2018/77250 sayılı müvekkili adına tescilli marka olduğunu, tarafları ve konusu aynı olan daha önceki tarihte açılmış bir dava olduğundan 2020/129 E. sayılı işbu davanın derdestlik nedeni ile reddine karar verilmesi gerektiğini,

kabul görülmemesi halinde 2020/59E. sayılı dosya ile işbu dosyanın birleştirilmesine veya 2020/59 E. sayılı dosyanın işbu dosya açısından bekletici sorun yapılmasına karar verilmesini talep ettiklerini, müvekkili başvurusundan çıkarılan sınıfların davacı yanın itirazı sebebiyle değil, dava dışı ... ...’nın itirazı dolayısı ile çıkarıldığını, 43. sınıf haricindeki diğer sınıflarda markaların benzer mal ve hizmetleri kapsamadıklarını, 2013 yılından itibaren müvekkili şirketin markayı yoğun ve etkili bir biçimde kullandığı gibi etkinliklerinin İstanbul ili ile sınırlı kalmadığını,

sosyal medya üzerinden tüm ülke sathında hizmet verdiğini ve vermeye devam ettiğini, müvekkili şirketin kendi okulları nezdinde uzun zamandan beri tanınmış hale getirdiğini, yine müvekkili şirketin "..." markasını kullanarak ilk alan adını www...com olarak 24.12.2013 tarihinde aldığını ve daha sonra ise www.......tr alan adını 14.02.2017 tarihinde alarak bu şekilde devam ettiğini, www...com alan adını da 09.09.2014 yılında aldığını ve kullanmaya başladığını, davacı şirketin ise bu konuda geride kalarak www......tr alan adını 02.11.2018 tarihinde aldığını,

müvekkilinin sosyal medya alanında hem tarih hem de etkinlik olarak davacı yanı çok geride bıraktığını, müvekkili şirketin, davacıdan önce "..." ibaresini kullandığını ve ilk marka başvurularının davacı ile aynı yılda birkaç ay farkla yapıldığını, asıl hak sahibinin davacı yan değil müvekkili olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, taraf markalarında ortak unsur olarak bulunan "..." ibaresinin taraf markaları arasında iltibas ve seri marka imajı yarattığını, bu bağlamda markaların aynı/aynı tür veya benzer mal veya hizmetlerde kullanılmaları halinde halkın bu markalar arasında bağlantı kurmasının mümkün olduğu,

davacının “...” markasını bilen bir tüketicinin, bu markanın benzeri olan “... ...” markasını gördüğünde ya da duyduğunda, bu markanın davacı markasının serisi, alt markası yahut yeni bir versiyonu olduğunu sanabileceği, tüketicilerin markanın kullanımı konusunda davalıya bir hak ve/veya lisans verildiğini düşünebileceği, marka sahiplerinin ilişkilendirilmesi ve/veya işletmelerin birbirinin şubesi olduğunun düşünülmesinin de bağlantı kurma ihtimali kapsamında olduğu,

taraf markalarının hizmet listelerinin “35. sınıf: 35/05 Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için (sınıf 9) Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar; manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri. (sınıf 16) Matbaa ve ciltleme malzemeleri.

Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler. gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar.

Kırtasiye, büro, eğilim-öğretim, yazım, çizim. resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları. (sınıf 28) Suni yılbaşı ağaçları ve bunlar için süsler, suni karlar, çıngıraklar, parti ve benzeri eğlenceler için malzemeler, kağıttan parti şapkaları. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri.

42. sınıf: Bu sınıfa dahil olup mühendislik, mimarlık, bilgisayar hizmetleri kapsamına girmeyen her türlü tasarım hizmetleri; grafik sanat tasarım hizmetleri (reklam amaçlı tasarım ve peyzaj tasarımı hariç).” bakımından benzer hizmetleri kapsadığı, davacı markasının tanınmışlığının ve başvurunun kötüniyetle yapıldığının ispatlanamadığı, davalının "..." ibareli önceki tarihli markalarından kaynakılı müktesep hakkı bulunmadığı,

davacının 35. ve 43. sınıflarda ... markasının kullanımına sessiz kaldığına ilişkin herhangi bir delile dosya kapsamında rastlanmadığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, YİDK kararının iptali istemi yönünden açılan davanın kısmen kabulüne, YİDK'nın 2019/M-11695 sayılı kararının 43. sınıftaki tüm hizmetler ile 35/5 Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için (sınıf 9) Manyetik, optik taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar;

manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri. (Sınıf 16) Matbaa ve ciltleme malzemeleri. Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler, gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar.

Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünleri, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazar kasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları. (sınıf 28) Suni yılbaşı ağaçları ve bunlar için süsler, suni karlar, çıngıraklar, parti vb eğlenceler için malzemeler, kağıttan parti şapkaları.

Mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri 42. sınıf: 42/3 bu sınıfa dahil olup mühendislik, mimarlık, bilgisayar hizmetleri kapsamına girmeyen her türlü tasarım hizmetleri, grafik sanat tasarım hizmetleri (reklam amaçlı tasarım ve peyzaj tasarım hariç). bakımından davacının itirazının reddi yönünden iptaline, hükümsüzlük davası yönünden açılan davanın kabulüne, davaya konu markanın 43. sınıftaki tüm hizmetler ile 35/5 Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için (sınıf 9) Manyetik, optik taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları;

bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar; manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri. (Sınıf 16) Matbaa ve ciltleme malzemeleri. Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler, gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar.

Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünleri, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazar kasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları. (sınıf 28) Suni yılbaşı ağaçları ve bunlar için süsler, suni karlar, çıngıraklar, parti vb eğlenceler için malzemeler, kağıttan parti şapkaları.

Mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri" bakımından hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, taraf markalarının benzer olmadığını, benzer mal ve hizmetlerin daha önce başvuru markası kapsamından çıkartıldığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı şirket vekili, davanın derdestlik nedeniyle usulden reddinin gerektiğini, en azından hükümsüzlük davasının bekletici mesele yapılması gerektiğini, taraflarına HMK'nın 147/2. maddesi uyarınca ihtarat yapılmadığını, delilleri arasında gösterdikleri 2020/59 sayılı dosyanın incelenmediğini, bu davada davacının sessiz kalma yoluyla hak kaybına uğradığının tespit edildiğini, marka kapsamındaki sınıfların benzer olmadığını, müvekkilinin 2013'ten süregelen kullanımlarının dikkate alınmadığını savunarak, yerel mahkeme kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın reddini savunmuştur.

GEREKÇE

Dava, marka YİDK kararının iptali ile marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk derece mahkemesince davalı şirket vekiline çıkartılan, tensip zaptını içeren ve ön inceleme için tayin edilen 25.11.2020 tarihli duruşma gününü bildiren tebligatın üzerinde "Duruşmaya gelmediğiniz/gelip de davayı takip etmediğiniz takdirde dosyanın işlemden kaldırılacağı, diğer tarafın yargılamaya devam etmesi halinde yokluğunuzda yapılan işlemlere itiraz edemeyeceğiniz, sulh için gerekli hazırlığı yapmanız, işbu tebliğden itibaren 2 haftalık kesin süre içinde gösterilip sunulmayan belgeleri sunmanız, başka yerden getirilecek belgelerin getirilebilmesi amacıyla gereken açıklamayı yapmanız,

aksi halde o delile dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağınıza karar verileceği ihtar ve tebliğ olunur." şeklindeki ihtarat yazılmıştır.

25.11.2020 tarihli ön inceleme duruşmasından sonra 11.02.2021 tarihli celsede taraf vekillerine bilirkişi raporuna karşı beyanda bulunmak üzere iki haftalık süre verilmiş, verilen süre içerisinde davalı şirket vekili bilirkişi raporuna beyan ve itirazlarını içerir dilekçesini sunmuş, davalı şirket vekilinin katılmadığı takip eden 14.04.2021 tarihli 3. celsede ise esasa ilişkin karar verilerek yargılama sonlandırılmıştır.

HMK'nın, 28 Temmuz 2020 tarih ve 31199 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7251 sayılı Yasa'nın 16. maddesi ile değişik, "Tarafların duruşmaya daveti" başlıklı 147. maddesinin ikinci fıkrası "Taraflara gönderilecek davetiyede, belirlenen gün ve saatte geçerli bir özrü olmadan mahkemede hazır bulunmadıkları takdirde, duruşmaya yokluklarında devam edileceği ve yapılan işlemlere itiraz edemeyecekleri, tahkikatın sona erdiği duruşmada sözlü yargılamaya geçileceği, sözlü yargılama için duruşmanın ertelenmesi hâlinde taraflara ayrıca davetiye gönderilmeyeceği ve 150 nci madde hükmü saklı kalmak kaydıyla, yokluklarında hüküm verileceği bildirilir." hükmünü haizdir.

Somut olayda, davalı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde taraflarına HMK gereği gereken ihtaratların yapılmadığını, tahkikatın bitirileceği, sözlü yargılamaya geçileceği ve yokluklarında karar verilebileceği uyarılarının yapılmadığını, dolayısıyla savunma haklarının kısıtlandığını ileri sürmektedir.

Mahkemece, davalının katılmadığı celsede tahkikat aşaması bitirilip sözlü yargılamaya geçilmiş ise de davalı şirket için hazırlanan tebligat mazbatası incelendiğinde HMK'nın 147/2. maddesinde belirtilen ihtaratı taşımadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, davalı şirket vekilin, HMK'nın 147/2. maddesi uyarınca duruşmaya usulünce davet edildiği kabul edilemeyecektir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 04/05/2016 tarih ve 2015/9321 E.- 2016/5016 K. sayılı kararı ile Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin 27.10.2016 tarih ve 2016/19043 E.- 2016/17764 K. sayılı kararı da bu yöndedir.

Bu itibarla Dairemizce, davalı şirket vekilinin yukarıdaki hususa ilişkin istinaf itirazının kabulü ile HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, kararın niteliğine göre davalı şirket vekilinin sair istinaf itirazları ile davalı ... vekilinin istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 31/10/2023

Başkan V. · ... Üye · ... Üye · ... Katip · ...