Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2021/2080 K.2024/258

Taraflar arasında görülen davada Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 14/10/2021 tarih ve 2020/391 E. - 2021/353 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı - karşı davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı-karşı davalı vekili, müvekkili şirket markasının 1967 yılında yaratıldığını, müvekkilinin "..." markasını uzun yıllardır menşe ülke ABD başta olmak üzere dünya genelinde ve Türkiye dâhil 100’den fazla ülkede yoğun ve yaygın şekilde kullandığını ve tescil kayıtları ile koruma altına aldığını, davalı şirketin tescilli markalarının ise "... ..." ibaresinden oluştuğunu ve bu markaların esas unsurunun "..." ibaresinden oluştuğunu, davacı markalarının esas unsurunun da "..." ibaresi olduğunu, aynı sınıftaki emtialar da dikkate alındığından davalı markaları yönünden SMK'nın 6/1. maddesi uyarınca tescil engelinin oluştuğunu,

emsal "..." markalarına karşı açılan davalarda benzerlik ve iltibas tehlikesi bulunduğuna hükmedildiğini, daha önce davalıya karşı Ankara 2. FSHHM’nin 2019/73E. ve 2020/263K. sayılı dosyasında açılan marka hakkına tecavüz davasında, davalının "... ... ..." ibareli markası ile gerçekleştirdiği kullanımların müvekkilinin markasal haklarına tecavüz niteliğinde olduğuna ve karıştırılma ihtimali bulunduğuna hükmedildiğini, SMK’nın 6/4 ve 6/5. maddeleri anlamında da tescil engeli bulunduğunu, müvekkili şirket markalarının tanınmışlığının birçok farklı yerel mahkeme kararında kabul edildiğini,

Ankara 2.FSHHM’nin anılan kararında da müvekkili markasının tanınmışlığına hükmedildiğini, davalının markalarını kötüniyetli olarak tescil ettirdiğini ileri sürerek, davalının 2015/62352, 2016/05223, 2016/28655, 2017/34978, 2018/42166, 2018/95878, 2018/95882 sayılı markalarının hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiş, karşı davanın reddini savunmuştur.

Davalı-karşı davacı vekili, asıl dava bakımından; müvekkilinin ... yılından beri çanta, ayakkabı vb. imalatı yapan firmalara imalatta kullanılabilecek tüm ürünleri bir araya getirmek suretiyle hizmet verdiğini, dava konusu markalar arasında benzerlik ve iltibas tehlikesi bulunmadığını, davacının "..." markasının 25. sınıfta sadece ayakkabılarda tescilli olduğunu, salt "..." ibaresinin 25. sınıfta tescili ve tanınmışlığının ... Giyim San. Tic.

A.Ş.’ye ait olduğunu, davacının ... üzerinde münhasır hak sahibi olmadığını, markasını "... ..." olarak kullandığını, "..." ibaresinin birçok farklı firma tarafından kullanıldığını, bu ibare bakımından birlikte var olma söz konusu olduğunu, bu ibarenin “at üzerinde oynanan spor dalını” ifade ettiği için tek kişinin tekeline bırakılamayacağını, davacı markalarının tanınmış olmadığını, kötüniyet iddiasının mesnetsiz olduğunu savunmuş; karşı dava bakımından;

davacının ... ibaresini içeren marka tescilleri olmakla birlikte davacı kullanımlarının "... ..." şeklinde olduğunu, salt "..." markasını Türkiye’de ciddi biçimde kullanmadığını, SMK'nın 9. maddesi gereğince davacı-karşı davalının 92/007537 ve 83/076708 sayılı markalarının kullanmama nedeniyle iptali gerektiğini, "..." ibaresinin giyim sektöründe tanımlayıcı da olduğunu, “... ...” ifadesinin farklı markalar tarafından aktif olarak kullanıldığını ileri sürerek, 92/007537 ve 83/076708 sayılı markaların kullanmama nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, asıl dava yönünden; davalı markalarının tescilli olduğu, 18. sınıfta "İşlenmiş veya işlenmemiş deriler ve postlar, yapay deriler, köseleler, astarlık deriler. Derilerden, deri taklitlerinden veya diğer malzemelerden mamul taşıma amaçlı başka sınıflarda yer almayan eşyalar: çantalar, cüzdanlar, deri veya kösele kutular ve sandıklar, anahtar muhafazaları, bavullar, valizler. Şemsiyeler, güneş şemsiyeleri, güneşlikler, bastonlar".

25. sınıfta "Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler". 35. sınıfta "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Kırtasiye, tıbbi ve ev içi kullanım amaçlı olanlar hariç yapıştırıcılar.

Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil). Sabunlar. Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Değerli madenlerden olanlar dahil çatallar, kaşıklar, bıçaklar ve kesme, doğrama, soyma amaçlı elektrikli olmayan kesici mutfak aletleri. Gözlükler, güneş gözlükleri, lensler ve bunların kutuları, kılıfları, parçaları ve aksesuarları.

Kuyumculuk eşyaları (taklitleri dahil); altınlar, mücevherler, kıymetli taşlar ve bunlardan mamul takılar, kol düğmeleri, kravat iğneleri ve heykeller, biblolar. Saatler ve zaman ölçme cihazları (kronometreler ve parçaları, saat kordonları dahil).

Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları.

Derilerden, deri taklitlerinden veya diğer malzemelerden mamul taşıma amaçlı başka sınıflarda yer almayan eşyalar: çantalar, cüzdanlar, deri veya kösele kutular ve sandıklar, anahtar muhafazaları, bavullar, valizler. Şemsiyeler, güneş şemsiyeleri, güneşlikler, bastonlar. Diş fırçaları, elektrikli diş fırçaları, diş ipleri, tıraş fırçaları, saç fırçaları, taraklar.

Değerli metalden olanlar da dahil olmak üzere, bu sınıfta yer alan ve elektrikle çalışmayan ev ve mutfak gereçleri (çatal, bıçak, kaşıklar hariç): yemek servis takımları, kap-kacak, şişe açacakları, saksılar, pipetler, elektriksiz pişirme aletleri. Dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar. Ev tekstil ürünleri: perdeler, yatak örtüleri, nevresimler, çarşaflar, yastık kılıfları, battaniyeler, yorganlar, havlular.

Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler.

Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" mal ve hizmetleri bakımından davalı markalarının tescilli olduğu emtialar ile aynı/aynı tür/benzer olduğu, dava konusu markalarda "..." ibaresinin ortak olarak yer aldığı, bu ibarenin dava konusu emtialarda ayırt edici olduğu,

at üzerinde sopayla oynanan bir oyunun adı olan bu ibarenin bu spor ile ilgili emtialarda tescilli olmaması nedeniyle "..." ibaresinin tek kişinin tekeline bırakılamayacağının söylenemeyeceği, "..." ibaresinin farklı firmalar tarafından kullanılıyor olmasının davalı-karşı davacının kullanımlarına da izin verildiği şeklinde yorumlanamayacağı; davacı markaları ile davalının "... ... ..." ve "... ..." ibareli markaları arasında ortak "..." kelimesi sebebiyle işitsel, görsel ve anlamsal benzerlik bulunduğu, marka işaretlerinde bulunan şekil ve renk unsurlarının davalı markalarını davacı markalarından uzaklaştırmadığı,

“söz şekilden yüksek sesle konuşur” ilkesi gereğince tüketicilerin markasal algılamada kelime unsurlarını öncelikle seçeceği, kaldı ki davalı markalarının bir bütün olarak bıraktığı intibada da "... ..." ibaresinin ön plana çıkarıldığı, davalı markalarındaki “...” ve “...” ibarelerinin görsel algıda zayıf kaldığı, markalarda yer alan “...” ibaresinin Türkçe’de “kulüp” anlamına geldiği ve ülkemizde her türlü sektörde sıklıkla kullanıldığı,

"..." ibaresinin ise düz yazı markaları dışında tamamen geri planda kaldığı ve markaların ABD menşeili olduğu algısı yarattığı, benzer olduğu tespit edilen mal ve hizmetler bakımından taraf markaları arasında benzerlik ve karıştırılma ihtimali bulunduğu; kötüniyetin gerçekleşmediği; davacının "..." markasının marka değeri yüksek, tanınmış bir marka olduğu ve korunması gerektiği, davalı markalarının tescilli olduğu 03, 14, 18, 25 ve 35. sınıf mal ve hizmetlerin tamamı bakımından SMK'nın 6/5. maddesindeki şartların oluşacağı, bu nedenle dava konusu davalı markalarının tamamının hükümsüzlüğünün gerektiği;

karşı dava yönünden, karşı davalının 83/076708 sayılı "..." markasının 03. sınıf kapsamında parfümler ve deo-sticklerde kullanıldığının görüldüğü, "sabun emtiası, saç, vücut şampuanları ve diş bakım ürünleri" bakımından ise kullanımın ispatlanamadığı, 92/007537 sayılı marka için sunulan delillerin ise markanın 14. sınıftaki "Kıymetli metallerden yapılmış veya bunlarla kaplanmış eşyalar; mücevherler, taklit mücevherler;

kıymetli ve yarı kıymetli taşlar, kol saatleri ve saatler, bütün bu eşyaların parçaları ve donanımı" malları için Türkiye’de ciddi biçimde kullanıldığını ispata yeterli olmadığı gerekçesiyle, asıl davanın kabulüne, 2015/62352, 2016/5223, 2016/28655, 2017/34978, 2018/42166, 2018/95878, 2018/95882 sayılı markaların hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, karşı davanın kısmen kabulüne, 1983/076708 sayılı markanın 3. sınıf "sabunlar, vücut ve güzellik bakımına mahsus maddeler, saçlar için losyonlar,

dişlerin temizlenmesine mahsus maddeler" emtiaları ile sınırlı olarak 1992/007537 sayılı markanın da 14. sınıf tüm mallar yönünden kullanılmama nedeni ile iptaline karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı-karşı davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, asıl dava yönünden taraf markaları arasında benzerlik ve iltibas tehlikesi bulunmadığını, davacının markalarında ayırt ediciliği "..." ibaresinin sağladığını, "..." ibaresinin birçok firma tarafından kullanıldığını ve bu ibare bakımından birlikte var olmanın söz konusu olduğunu, dosyada tanınmışlığa dair veri bulunmadığını, tanımlayıcı olan "..." ibaresinin davacı-karşı davalının tekelinde olmadığını, bu ibarenin sektördeki kullanımının incelenmediğini, müvekkilinin davacının markasından yararlanma ve haksız kazanç elde etme saikinin bulunmadığını,

karşı dava yönünden davalının markalarını kullandığını ispatlayamadığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve asıl davanın reddine, karşı davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, markaların hükümsüzlüğü istemi istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, asıl davada, davacı markalarının esas unsurunun "..." ibaresinden oluştuğu, bu ibaresinin davalı markalarının da esas unsurunu oluşturduğu, taraf markaların arasında bu ibarenin ortaklığından kaynaklı, yüksek düzeyde benzerlik bulunduğu, çekişmeli emtialar bakımından "..." ibaresinin tanımlayıcı olduğundan söz edilemeyeceği, asıl davada davacı tarafça Ankara 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2017/404 sayılı esasında hükümsüzlük davası açıldığı,

dolayısıyla markaların birlikte var olması şartlarının oluşmadığı, hükme esas alınan, denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporunda asıl davacı markalarının tanınmışlığı sebebiyle dava konusu markalardaki mal ve hizmetlerin tamamı için davalının haksız yarar sağlayacağı, davacı itibarının zarar göreceği, davacı markalarının ayırt edici karakterinin zedeleneceğinin belirtildiği, nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 05.12.2023 tarih ve 2022/3355 E.-2023/7084 K. sayılı kararının da aynı yönde olduğu,

buna göre davaya konu markaların kapsamındaki tüm mal ve hizmetler yönünden SMK'nın 6/5. maddesi uyarınca hükümsüzlük koşullarının oluştuğu, öte yandan, karşı dava yönünden, davaya konu 83/076708 sayılı markanın 03. sınıf kapsamında parfümler ve deo-stickler üzerinde kullanıldığının da ispatlandığı anlaşılmakla, davalı - karşı davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 09/03/2024

Başkan · ... Üye · ... Üye · ... Katip · ...