Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2021/415 K.2023/417

Taraflar arasında görülen davada Ankara 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 30/12/2020 tarih ve 2019/401 E. - 2020/472 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalı şirketin, telif hakları müvekkiline ait bilet ortaklığına ilişkin şans oyununu, telif hakkının devrine ilişkin bir sözleşme akdetme görüşmesi yaparak öğrendiğini, telif hakkının devrine ilişkin bir sözleşme olmaksızın ....com isimli sanal bahis sitesinde oynatmaya başladığını ve böylelikle müvekkilinin telif haklarını ihlal ettiğini, müvekkilinin, Ankara 30. Noterliğinin 25.12.2O15 tarihli, ... yevmiye numaralı noter beyanı ve Kültür ve Turizm Bakanlığının ilim Edebiyat Eserlerine ilişkin ... numaralı Kayıt-Tescil Belgesi ile tescil edilmiş telif hakkı sahibi olduğunu,

davalının eyleminin müvekkilinin eserden yararlanma hakkını ihlal ettiğini ileri sürerek, ihtiyati tedbir kararı verilerek, telif hakkına ihlalin gerçekleştiği davalıya ait www.....com sitesinde yer alan https://... adresli uzantıya erişimin tedbiren engellenmesini ve yine tedbiren bilet ortaklığı satışının durdurulmasını, yapılan satışların ödemelerinin yapılmamasını talep ettiklerini, nihai kararla da, ihlali tespiti ile telif hakları müvekkiline ait şans oyununun durdurulmasını, oluşan durumun ortadan kaldırılmasını,

yapılan satışların bedellerinin ödenmemesini ve davalıya ait www.....com sitesinde yer alan yukarıda belirtilen uzantının kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, Milli Piyango idaresi Genel Müdürlüğünce tekel olarak oynatılan şans oyunlarına ilişkin olarak üçüncü kişiler tarafından birtakım oyun isimleri veya oyun formatlarının oluşturularak çeşitli kurumlar nezdinde tescil edilmesi ve buna dayanılarak 5846 sayılı FSEK'e göre hak talebinde bulunulmasının hukuken mümkün olmadığını, müvekkili şirketin sitesinde yer alan bilet ortaklığı oyunu için yetkili mercilerden gerekli izinlerin alındığını, oyunun hukuka uygun ve meşru olduğunu, 320 sayılı KHK'nın 41. maddesinin 1. fıkrası uyarınca, Türkiye'de karşılığı nakit olmak üzere, şans oyunlarını planlama,

tertip etme ve çekiliş düzenleme hakkının, Sanal Ortam Bayilik Sözleşmesi aracılığı ile münhasıran Milli Piyango İdaresine ait olduğunu, MP Genel Müdürlüğü nezdinde bilet ortaklığı sisteminin, 06.09.2019 tarihli ve 30880 sayılı RG'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü bilet Satış Çekiliş ve ikramiye Yönetmeliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik uyarınca hayata geçirildiğini, davaya konu oyunun FSEK anlamında eser niteliğinde olmadığını, davacıya ait oyunun eser niteliği taşımaması yanı sıra iki oyunun birbirinden tamamen farklı olması karşısında,

davacının müvekkilden herhangi bir talepte bulunamayacağını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, davacı tarafça karşı tarafa ait www.....com adlı internet sitesinde yayınlanan "ortak çekiliş, bilet ortaklığı, kupon ortaklığı"nın kendisine ait ve FSEK kapsamında eser olduğunu, davalı eyleminin hak ihlali oluştuğunu ileri sürmüş ise de, sonucu aynen benimsenen bilirkişi heyeti ön raporunda ve asıl raporda da geçtiği şekilde "…Davacının gerek noter kanalıyla tespite, gerek Kültür ve Turizm Bakanlığı kanalıyla kayıt-tescile ve gerekse davaya konu ettiği şeyin “fikir”den ibaret olması, soyut nitelikte kalması,

ayrıca bilet ortaklığı kavramının Yargıtay 4.HD tarafından 10.04.1990 tarihli bir kararda tanımlanması karşısında hususiyetten de söz edilemeyecek olması dikkate alındığında, davaya konu fikri ürünün FSEK kapsamında “eser” niteliğinde değerlendiremeyeceği ve FSEK korumasından yararlanamayacağı, davalı ile Milli Piyango İdaresi arasında 01.08.2011 tarihli Sanal Ortam Bayilik Sözleşmesi imzalandığı.

Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Bilet Satış, Çekiliş ve İkramiye Yönetmeliği’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (06.09.2019 tarih ve 30880 sayılı RG) çerçevesinde “Bilet Ortaklığı” sisteminin hayata geçirilmesi, www.....com adresli internet sitesi üzerinden sanal bayi sıfatı ile çalıştırılmasına izin verilmesi için davalı tarafından 01.11.2019 tarihli yazı ile Milli Piyango İdaresine başvurulduğu, Milli Piyango İdaresinin 25.11.2019 tarih ve E.11058 sayılı cevabi yazısında, Yönetmelik değişikliği ile getirilen bilet ortaklığına değinildikten sonra,

Yönetmelik değişikliklerine uyum sağlanması amacıyla, İdarenin sanal ortam bayileri ile daha önce yapılmış olan Sanal Ortam Bayilik Sözleşmesine ek olarak Sanal Ortam Bayilik Ek Sözleşmesi düzenlendiği ve “Bilet Ortaklığı ile İlgili Oyun Kuralları”nın belirlendiği ifade edildikten sonra, yazı ekinde gönderilen ek sözleşmenin imzalanması, sistemlerin uyumlu hale getirilmesi ve uygulamanın 31 Aralık 2019 Yılbaşı Özel Çekilişi’ne ait piyango biletlerinin satışı ile birlikte, yine yazı ekinde gönderilen “Bilet Ortaklığı İle İlgili Oyun Kurulları” çerçevesinde başlatılması gerektiğinin belirtildiği ve uyulması gereken kurallara yer verildiği,

bunun üzerine taraflar arasında 11.12.2019 tarihli Ek Sözleşme imzalandığı.....

Anılan Yönetmelik’te yapılan ve 06.09.2019 tarihinde yürürlüğe giren değişiklik ile “Bilet Ortaklığı” uygulamasının getirilmiş olması; bu değişikliğe bağlı olarak Milli Piyango İdaresi ile sanal bayiler arasında önceden yapılan sözleşmelere ek sözleşmeler yapılması; gerek ek sözleşmelerin gerekse bilet ortaklığı uygulamasına ilişkin kuralların Milli Piyango İdaresi tarafından tip olarak hazırlanması; davaya konu “Bilet Ortaklığı” sisteminin uygulamaya geçirilmesinde davalının bir dahlinin bulunmaması ve mevcut yasal çerçeve karşısında buna imkan da bulunmaması;

uygulamadan davalının yanı sıra bu alanda faaliyet gösteren başka sanal bayilerin de yararlanması dikkate alındığında, davalının eyleminin, davacının herhangi bir hakkının ihlali niteliğinde olmadığı......" şeklinde ayrıntılı belirtilen görüş ve düşüncelere mahkemece de aynen iştirak edildiği, davacının iddiasının sabit olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, davanın konusunun bilirkişi heyetince anlaşılamadığı gerekçesiyle rapora itiraz ettiklerini, Yargıtay kararına konu "bilet ortaklığı" ile müvekkilinin fikir ürünü olan "katılım yoluyla bilet ortaklığı"nın farklı hukuki ilişkileri ifade ettiğini, yeni rapor alınmamasının hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin fikir ürününün eser niteliğinde olduğunu, 5846 sayılı Kanun'da sayılan şartları taşıdığını, Kültür ve Turizm Bakanlığı nezdinde ilim ve edebiyat eseri olarak tescil edildiğini, davalı tarafın gerekli yerlerden izin almış olmasının müvekkilinin telif hakkı varlığını ve bu hakkın ihlal edildiği gerçeğini değiştirmeyeceğini ileri sürerek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, FSEK'e dayalı hak ihlali istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacının noterde tescil ettirdiği fikrin eser niteliğinde olmadığı, Kültür ve Turizm Bakanlığının İlim Edebiyat Eserlerine ilişkin ... numaralı Kayıt-Tescil Belgesi hakkındaki 26.12.2019 tarihli yazısında söz konusu belgenin hak ihdas etme amacı taşımadığının, tescil başvurusuna konu çalışmaların içerik yönünden incelenmediğinin ve eser niteliği taşıyıp taşımadığının araştırılmadığının bildirildiği,

davaya konu "bilet ortaklığı" ile ilgili oyun kurallarının da Milli Piyango idaresi tarafından belirlendiği, eser niteliği taşımayan fikrin FSEK korumasından yararlanamayacağı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 25/04/2023

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.