Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/1028 K.2024/1323

Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 23/12/2021 tarih ve 2020/299 E. - 2021/414 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, .......tarafından gerçekleştirilmesi amacıyla, Bakanlık ile Üniversite Rektörlüğü arasında protokol imzalandığını ve bu kapsamda sınavın 22.12.2019 tarihinde gerçekleştirildiğini, sınava ait soru kitapçıklarının “.....” web adreslerinde, Üniversitenin izni olmadan ve sözleşme yapılmadan yayımlandığını, buna ilişkin URL adresleri, içerik ve yer sağlayıcıların listesinin ekte sunulduğunu, sınav sorularının Üniversite tarafından hazırlandığını, FSEK kapsamında eser niteliğinde olan sorular üzerinde Üniversitenin FSEK’ten kaynaklanan mali ve manevi haklarının bulunduğunu ileri sürerek,

eser sahipliğinden kaynaklanan haklara tecavüzün refi, müstakbel tecavüzün meni ile şimdilik her bir davalı yönünden ayrı ayrı 1.000,00.'er TL telif tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 21/10/2021 tarihli dava değeri artırım dilekçesiyle bu taleplerini her bir davalı yönünden ayrı ayrı 20.000,00.-TL artırarak, 21.000,00.-TL telif tazminatının, yayım tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan ayrı ayrı tahsilini istemiştir.

Davalı ... Derneği vekili, davanın reddini istemiştir. Davalı ... vekili, davanın reddini istemiştir. Davalı ... Derneği vekili, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, zaman aşımı süresinin geçtiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte sınav soruları müvekkilince yayınlansa bile davacı taleplerinin hukuka uygun olmadığını, sınava ait soru kitapçıklarının, davacının web sitesinde hiçbir kazanç amacı gözetilmeksizin yayınlanarak alenileştirildiğini, herkesin erişimine açık olan kitapçıkların müvekkili tarafından yayınlanması sebebiyle davacının maddi zarara uğradığı iddiasının kabul edilemeyeceğini savunarak, davanın reddini talep etmiştir. Diğer davalı, davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, davaya konu soruların FSEK kapsamında ilim ve edebiyat eseri niteliğinde olduğu, davacının, FSEK m.10/son uyarınca bu sorular üzerinde FSEK’ten kaynaklanan mali hakları kullanma yetkisine Kanunen sahip bulunduğu, davalılardan .......eylemlerinin davacının FSEK’ten kaynaklanan çoğaltma (m.22) ve umuma iletim (m.25) haklarının ihlali niteliğinde olduğu,

sınav sorularının yayınlandığı 2019 yılında davacının hak sahibi olduğu soruların üçüncü kişiler tarafından web sitelerinde yayınlanmak üzere basit lisans verilmesi halinde davacının talep edebileceği emsal telif ücretinin 7.000,00- TL olacağı, davacının her bir ihlal nedeniyle, ihlale sebep olan davalılardan ayrı ayrı FSEK 68/2 kapsamında talep edebileceği tazminat tutarının 21.000,00-TL olacağı, faizin başlangıcının da yayın tarihi olan 23.12.2019 olduğu, diğer davalılar hakkında açılan dava yönünden ise anılan davalıların internet sitelerinde söz konusu soruların yayınlandığının ispat edilemediğinden,

davanın yerinde olmadığı gerekçesiyle davalılardan ... ve ...'ne karşı açılan davanın kabulüne, davalı ...'dan 21.000,00.-TL tazminatın 23.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine, davalı ...

Derneğinden 21.000,00.-TL tazminatın 23.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine, davacının tecavüzün ref'i talebi konusunda telif tazminatına karar verildiğinden karar verilmesine yer olmadığına, davacının müstakbel tecavüzün men'i talebinin kabulüne, diğer davalılar hakkında açılan davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, mahkeme kararının 5. sayfasında belirtildiğinin aksine, davaya konu soru kitapçığının, davalı Şirketin www.... web adresinde ve davalı ... Derneğinin www.... web adresinde de yayımlandığını, fakat sonradan yayından kaldırıldığını, bu hususun, dava dilekçesi ekinde sunulan ekran görüntüleri ile de sabit olduğunu, davalı ...

Şiket vekilinin, 21.01.2021 tarihli ön inceleme duruşma tutanağında yer alan "Davalı Şirket vekili; cevap dilekçemizi tekrar ediyoruz…kendi sitemizde yayımlamadık, sadece davacının internet sitesine yönlendirme şeklinde link vardır…" şeklindeki beyanı dikkate alındığında, kendi sitelerinde bir link olduğunu ve bu linke tıklandığında, Üniversite sitesine yönlendirdiğini kabul ettiğini, ayrıca müvekkilinin hiçbir zaman soruları kamuya açık bir şekilde yayımlamadığını, ...

Derneğinin de içinde olduğu dört davalıya ait toplam beş sitede soruların yayımlandığını kanıtlar nitelikte ekran görüntülerinin dosyaya sunulduğunu, soruları yayımlamadığı iddia edilen iki davalının sitelerinden alınan ekran görüntülerinin üst kısımlarındaki URL'lerin, hükme esas alınan bilirkişi raporunu hazırlayan bilirkişi heyetinin soruların yayımlandığının tespiti için kullandığı URL'ler olduğunu, "Bir internet sitesine belli bir zamanda yüklenen ve belli bir zaman dilimi içerisinde yayında kalan bir içeriğin daha sonra yayından kaldırılması durumunda,

gerek erişim sağlayıcıya veya yer sağlayıcıya müracaat edilmesiyle gerekse başka bir yöntemle söz konusu içeriğin yayına sokulduğu ve yayından kaldırıldığı bilgisine ulaşılıp ulaşılamayacağı" sorusunun mahkemece bilirkişilere yöneltilmediğini, bu web adreslerinde yayımlandığı ancak sonradan yayımdan kaldırıldığı yönündeki iddiaları değerlendirilmeden ve soru kitapçığının vaktiyle bu web adreslerinde yayımlanıp yayımlanmadığına ilişkin bilirkişice inceleme yapılması talepleri karşılanmadan verilen davanın reddi hükmünün, istinaf incelemesi neticesinde kaldırılması gerektiğini ileri sürerek,

ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, fikir ve sanat sanat eseri sahipliğinden kaynaklanan haklara tecavüzün refi, muhtemel tecavüzün meni ile telif tazminatı istemlerine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, her ne kadar davacı tarafça, mali haklarına sahip oldukları eser niteliğindeki sınav sorularının, davalı .......

Derneğine ait internet sitelerinde yayınlandığı ileri sürülmüş ise de, içinde bilgisayar mühendisi bilirkişilerin de bulunduğu iki ayrı bilirkişi heyetinden alınan bilirkişi kök ve ek raporlarında, anılan davalıların internet sitelerinde söz konusu soruların yayınlandığının tespit edilemediğinin bildirildiği, anılan davalıların, söz konusu soruları yayınladıklarına dair açık bir ikrarlarının da bulunmadığı, davalı ... vekilinin, ön inceleme duruşmasındaki beyanın da söz konusu soruların internet sitesinde yayınlandığı kabul anlamına gelmediği,

zira davacı internet sitesine link verilmesinin, soruların anılan davalının internet sitesinde yayınlandığını göstermediği, dava dilekçesi ekinde sunulan ve resmi bir tespit içermeyen internet çıktılarının, davacının iddialarının ispatına yeterli olmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 10/07/2024

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.