Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2023/2239 K.2025/2480

Taraflar arasında görülen davada Ankara 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 17/06/2021 Tarih ve 2020/209 Esas - 2021/222 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi taraflarca istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, asıl ve birleşen davada, müvekkilinin 30, 35. Sınıfta 2019/07082 sayılı "..." ibareli marka başvurusunda bulunduğunu, Markalar Dairesi Başkanlığınca başvurunun 5/1-ç maddesi uyarınca 30. Sınıftaki bir kısım mal ve hizmetlerin başvuru kapsamından çıkartılmasına karar verilerek, başvurunun yayınlandığını, ilana davalı şirketin 2005/14436, 2017/75954 sayılı ve "...", "...

BAHARAT+şekil" ibareleri markalarını gerekçe göstererek yaptığı itirazın kısmen kabulüne karar verilerek bu kez 30. Sınıftaki kalan bir kısım emtianın başvuru kapsamından çıkartıldığını, bu kısmen kabul kararına karşı müvekkilin yeniden inceleme taleplerinin 2020-M-7749 sayılı YİDK kararı ile nihai olarak reddedildiğini, davalı şirketin itirazlarının ise kısmen kabul edilerek,

başvuru kapsamından 35. Sınıftaki bir kısım emtianın çıkartılmasına karar verildiğini, oysa müvekkili şirketin kuruluş tarihi olan 1980’lerden bu yana “...” markası ile nam ve ün saldığını, markanın tanınmasını sağladığını, müvekkili şirketin “...” ibareli birçok markası bulunduğunu, müvekkili şirketin gerçek hak sahibi sıfatını haiz olduğunu, markalar arasında görsel olarak hiçbir benzerlik bulunmadığını, dava konusu markanın müvekkili şirketin ticaret unvanında da yer aldığını,

davalı şirketin müvekkili şirket marka başvurusuna itirazında kötüniyetli olduğunu ileri sürerek YİDK’nın 2020-M-4445 sayılı kararının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, davacının markası ile redde mesnet markaların aynı/aynı türden emtiayı içerdiğini, markaların benzer bulunduğunu, markanın asli unsurunun “...” ibaresi olduğunu, “...” ibaresinin çekişme konusu sınıflarda tasviri bir anlamı bulunmadığını, ayırt ediciliğinin yüksek olduğunu, davacının 2018/122299 sayılı markasının tescil tarihinin 06/09/2019 olduğunu, 2018/122280 sayılı markasının tescil tarihinin 11/06/2020 olduğunu, yeni marka başvuru tarihinin ise 24/01/2019 olduğunu, uzun süreli bir kullanımdan bahsedilmesinin mümkün olmadığını, davacı şirketin önceki markaları ile yeni başvurusunun imajının farklı olduğunu,

önceki markalarında farklı esas unsurlara yer verildiğini, çekişmeli mal ve hizmetler yönünden müktesep hak ve seri markanın şartlarının oluşmadığını, başvuru konusu markanın önceki davacı markasından bağımsız yeni bir marka olduğunu, YİDK kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirket vekili, müvekkili şirkete ait tescilli “...” ibareli markalar bulunduğunu, davacı şirket markasının hiçbir ayırıcı vasfı, baskın unsuru, orijinal niteliği olmadığını, davacı markasının müvekkilinin markası ile aynı ve ayırt edilemeyecek derecede benzer bulunduğunu, davacı tarafın kötüniyetli olarak müvekkili şirketin markalarının bilinirliğinden yararlanma gayreti içerisinde olduğunu, müvekkili şirkete ait “...” ibareli seri markalarının tanınmış olduğu/sektörel tanınmışlığa sahip olduğunu, YİDK kararının yerinde olduğunu savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu başvurunun "..." ibaresinden oluştuğu, kapsamında dava konusunu oluşturan çekişmeli, "30. sınıf: Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Mayalar, kabartma tozları. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar.

Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Pekmez. 35. sınıf: Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Kuru bakliyat. Hazır çorbalar, bulyonlar. Zeytin, zeytin ezmeleri. Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler; süt ürünleri (tereyağı dahil).Yenilebilir bitkisel yağlar.

Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Kuru yemişler. Fındık ve fıstık ezmeleri, tahin. Yumurtalar, yumurta tozları. Patates cipsleri. Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler.

Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar.

Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez. Biralar; bira yapımında kullanılan preparatlar. Maden suları, kaynak suları, sofra suları, sodalar. Sebze ve meyve suları, bunların konsantreleri ve özleri, meşrubatlar.

Enerji içecekleri (alkolsüz); proteinle zenginleştirilmiş sporcu içecekleri malların bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir).” mal ve hizmetlerin bulunduğu, itiraza dayanak markaların ise 2005/14436, 2017/75954 sayılı "...", "...

BAHARAT+şekil" ibaresinden meydana geldiği ve koruma kapsamlarında 29, 30, 32. Sınıflardaki mal ve hizmetlerin yer aldığı, dava konusu malların, davalının markalarındaki 30. Sınıf kapsamındaki mallar ile aynı/aynı tür olduğu, 29, 30 ve 32. Sınıf mallar ile ilişkili mal ve hizmetler olduğu, başvuru standart karekterle yazılmış "..." ibaresinden oluşurken, itiraza dayanak markaların standart karekterle yazılı "...", "...

BAHARAT+şekil" ibarelerinden oluştuğu, taraf markaları arasında görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik bulunduğu, davacı markası kapsamında yer alan 30. Sınıf emtianın davalı markalarında yer alan emtia ile aynı, 35. Sınıf emtianın ise davalı markalarında yer alan mal ve hizmetler ilişkili olduğu, dolayısıyla dava konusu markanın iş bu davaya konu mal ve hizmetleri yönünden, taraf markaları arasında karıştırılma ve iltibas ihtimali şartlarının oluştuğu, dava konusu marka başvurusunun 24.01.2019 tarihinde tescil başvurusuna konu edildiği,

davacı yanın, kök marka niteliği taşıdığını ileri sürdüğü markalarından, 85/085009 sayılı 28.03.1995 başvuru, 31.12.1995 tescil tarihli markasının 30. sınıftaki "Burma tatlısı, şambaba, baklava, tel kadayıf, bülbül yuvası, tulumba tatlısı, şöbiyet, künefe, şekerpare" emtiasında, 2002/01585 sayılı 25.01.2002 başvuru, 02.07.2004 tescil tarihli markasının 30. Sınıftaki "Burma tatlısı (sargı)" emtiasında, 2008/16228 sayılı 20.03.2008 başvuru, 09.04.2009 tescil tarihli markasının 43. sınıftaki "Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri.

Geçici konaklama hizmetleri (gündüz bakımı (kreş) hizmetleri, huzurevleri hizmetleri dahil).

Hayvan bakım evleri hizmetleri" hizmetlerinde, 2018/122280 sayılı 31.12.2018 başvuru, 11.06.2020 tescil tarihli markasının 35. ve 43. Sınıftaki mal ve hizmetlerde, 2018/122299 sayılı 31.12.2018 başvuru, 06.09.2019 tescil tarihli markasının, 30, 35. ve 43. Sınıftaki mal ve hizmetlerinde tescilli oldukları, davacıya ait önceki tarihli markalardan 2018/122299 ve 2018/122280 sayılı markaların tescil tarihlerinin, 06.09.2019 ve 11.06.2020 olup, bu markalar yönünden hükümsüzlük davası açmak için tanınan 5 yıllık sürenin henüz dolmadığı,

dolayısıyla, önceki tarihli markaların müktesep hak oluşturabilmesi için aranan “çekişme konusu olmaktan” çıkma şartının bu markalar yönünden sağlanamadığı, davacıya ait markalardan 2008/16228 sayılı markanın 43. Sınıf hizmetler yönünden tescilli olup, iş bu davaya konu markanın emtia sınıflarının 30 ve 35. Sınıf olduğu, önceki tarihli bir markanın müktesep hak oluşturabilmesi için, sonraki başvurunun öncelikle aynı/aynı tür mal ve hizmetler yönünden tescili söz konusu olması gerektiği, bu markanın dava konusu marka başvurusu için müktesep hak oluşturmasının mümkün bulunmadığı,

davacıya ait 85/085009 sayılı "... ..." ibareli markanın 30. Sınıftaki "Burma tatlısı, şambaba, baklava, tel kadayıf, bülbül yuvası, tulumba tatlısı, şöbiyet, künefe, şekerpare" emtiasında, 2002/01585 sayılı "1905 ...

BURMA+şekil" ibareli markasının 30. Sınıftaki "Burma tatlısı (sargı)" emtiasında tescilli olduğu, davacının davaya konu marka başvurusu "..." ibaresinden oluşmakta iken, önceki tarihli markalarının "... ..." ve "..." ibaresinden oluştuğu, önceki tarihli markaların ”...” ibareli asli unsurunun, sonraki tarihli markada korunduğu, söz konusu kelimenin yazılışında kullanılan fontun mükerrer marka başvurusunda da korunduğu, önceki tarihli markalarda yer alan ”burma tatlısı” ve ”burma” ibareleri, bir çeşit baklava olup, markaların kapsamında yer alan emtiayı tanımladığı,

önceki tarihli markaların kapsamında ” Burma tatlısı, şambaba, baklava, tel kadayıf, bülbül yuvası, tulumba tatlısı, şöbiyet, künefe, şekerpare.” emtiasının yer aldığı, dolayısıyla, işbu davaya konu markada yer alan ”baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar” emtiası yönünden, önceki ve sonraki tarihli markalar arasında ”ayniyet” oluştuğu, uzun süre önce tescil edilmiş olma şartının olayda sağlandığı, kök markaların tescil edilmesinin üzerinden beş yıldan uzun süre geçtiği, bu davalara ilişkin bir hükümsüzlük tehdidi kalmadığı,

davacının dava konusu marka başvurusunun “baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar” emtiası bakımından 85/085009, 2002/01585 sayılı kök markalarının sağladığı müktesep hak kapsamında olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne, YİDK nın 2020-M-4445 sayılı kararının 30. Sınıf “baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar” emtiası ile 35. Sınıf “ Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar. malların bir araya getirilmesi hizmetleri(belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar,

katalog ve benzen diğer yöntemler ile sağlanabilir).” emtiası ile sınırlı olarak kısmen iptaline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, “...” adlı markayı yaratan, markalaştıran, yıllardan beri kullanan, sektörde tanınan bir marka haline gelmesini sağlayan ve markaya belli bir ayırt edicilik kazandıran yani markanın gerçek hak sahibi olanın müvekkili olduğunu, markalar ve bu markalarla üretilen mallar arasında görsel anlamda bir benzerlik bulunmadığını, markaların tüketici ile buluştuğu ürün tezgahlarının farklı olduğunu, müvekkiline ait marka ile davalıya ait markaların hiçbir zaman aynı mağazada, aynı tezgahta satılmadığını, davanın tamamen kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

Davalı şirket vekili istinaf başvuru dilekçesinde, denetime elverişliliği bulunmayan bilirkişi raporu göz önünde bulundurularak karar verildiğini, davacının dava konusu “... BURMA” ibareli markası, müvekkili şirketin “..." ve "... BAHARAT" vb. ibarelerini içeren markaları arasında işitsel, görsel, fonetik, kavramsal açıdan ayırt edilemeyecek ve iltibasa neden olacak şekilde benzerlik bulunmadığını, "..." ibareli markaların müvekkili şirket tarafından piyasada maruf hale getirildiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davacının 85/85009 ve 2002/01585 sayılı markaları yönünden kısmen müktesep hakkının bulunduğu sonucuna varılmasının hukuka aykırı olduğunu, davacının kazanılmış hakkının bulunmadığını, yeni başvurunun davalının redde mesnet markalarına benzerliği ve yakınlaşma çabası içerisinde olduğunu, öte yandan, davacının önceki markalarının kapsamı ile yeni başvurusunun kapsamının farklı olduğunu, seri markanın şartlarının oluşmadığını, müvekkilinin kararının yerinde olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

1- Dava, YİDK marka kararı iptali istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, başvuru "..." ibaresinden oluşurken, itiraza dayanak markaların "...", "...

BAHARAT+şekil" ibarelerinden oluştuğu, taraf markaları arasında görsel, işitsel ve kavramsal olarak SMK'nın 6/1. maddesi anlamında benzerlik bulunduğu, diğer taraftan davacının başvurusunun kapsamında bulunan 30. Sınıf emtianın davalı markalarında yer alan emtia ile aynı, 35. Sınıf hizmetlerin ise davalının markalarında yer alan mal ve hizmetler ilişkili olduğu,

taraf markaları arasında karıştırılma ve iltibas ihtimali şartlarının oluştuğu, ancak davacının önceki tarihli tescilli markalarından 85/085009, 2002/01585 sayılı markalarının davacıya “baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar” emtiası bakımından müktesep hak sağladığı anlaşılmakla davacı vekilinin tüm ve davalılar vekillerinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer istinaf itirazlarının reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

2- Davalılar vekillerinin diğer istinaf itirazlarının incelenmesine gelince; davacının dava konusu marka başvurusunun “baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar” emtiası bakımından 85/085009, 2002/01585 sayılı kök markalarının sağladığı müktesep hak kapsamında olduğu anlaşılmaktadır. Ancak yeni markada kazanılmış hak iddia edilen markaya nazaran emtia kapsamının genişletilmemiş olması gerekmektedir.

Bu nedenle kazanılmış hak konusu “baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar” malların, dava konusu başvuru yönünden, 35. Sınıftaki“Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar malların bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzen diğer yöntemler ile sağlanabilir).” hizmetleri için kazanılmış hak yaratması mümkün bulunmamaktadır.

Diğer bir deyişle davacı başvurusunun kapsamında yer alan 35. Sınıftaki “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar malların bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzen diğer yöntemler ile sağlanabilir).” yönünden davacının kazanılmış hakkı bulunmamasına rağmen, mahkemece, bu hizmetler yönünden de davanın kabulüne dair hüküm kurulması doğru bulunmamıştır.

HMK'nın 353/1-b-2. maddesine göre, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmelidir. Diğer bir ifade ile kanun koyucu, temyiz kanun yolunda Yargıtay tarafından verilen yerel mahkeme hükmünün düzeltilerek onanması kararını, istinaf mahkemeleri için öngörmemiş, bu halde istinaf mahkemesince yeniden esas hakkında karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece yapılan bu yanlışlığın giderilmesinin ise yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği anlaşıldığından, Dairemizce davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. Bu yeni kararın ise istinaf kararı olduğu ve istinaf karar tarihinde geçerli bulunan harç ve vekalet ücretine göre hüküm kurulması gerektiği ise tabiidir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 07/01/2026

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.