Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/1270 K.2024/1376

Taraflar arasında görülen davada Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 15/02/2024 tarih ve 2021/776 E. - 2024/117 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalının müvekkili şirkette 23.11.2015-20.09.2019 tarihleri arasında yazılım biriminde çalıştığını, 20/09/2019 tarihinde askerlik nedeniyle müvekkili şirketten ayrılmak istediğini belirterek kendi isteği ile istifa ettiğini, tüm işçilik alacaklarının kendisine ödendiğini, daha sonra askerden dönüp tekrar müvekkili şirkette çalışmak istediğini, 30.10.2019 tarihinde tekrar müvekkili şirkette çalışmaya başladığını, bu kez 19/04/2021 tarihinde müvekkili şirketten ayrılmasını gerektiren haklı bir neden yokken istifa ederek, aynı alanda faaliyet gösteren ...

A.Ş.'nde çalışmaya başladığını sonradan öğrendiklerini, davalının müvekkili şirkette edindiği bilgileri, müşteri çevresi, üretim, ürün özellikleri ve diğer şirket politikalarını ve sırlarını yeni geçtiği ...

A.Ş.'de aynı veya benzer işleri yaparak kullanmakta olduğunu, bu durumun haksız rekabet oluşturduğunu ve müvekkili şirkete zarar verdiğini, davalının iş akdinde 11. maddede gizlilik kurallarının ve 12. maddede rekabet etmeme hükmünün bulunduğunu, bahsedilen koşulların davalı açısından gerçekleşmiş olduğunu ve sözleşmesinde yer alan 12 aylık brüt ücret tutarında tazminatın (ceza-i şart) ödenmesinin gerekeceğini ileri sürerek,

şimdilik 1.000,00 TL tazminat ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL ceza-i şart olmak üzere toplam 2.000,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkili aleyhine tazminat ve cezai şart koşullarının oluşmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 01.06.2021 tarih, 2021/3076 Esas ve 2021/9789 Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere, uyuşmazlığın kaynağının kanun değil iş sözleşmesi olduğu, iş sözleşmesi devam ederken işçinin sadakat borcunun gereği zaten rekabet yasağı bulunduğundan, bu konuda ayrı bir anlaşmanın varlığına gerek olmadığı,

rekabet yasağının ihlali halinde işverenin, iş sözleşmesine aykırı davranıştan ötürü sözleşmeyi haklı nedenle feshedebileceği gibi, varsa zararının tazminini de isteyebileceği, Türk Borçlar Kanunu'nun rekabet yasağının sona ermesini düzenleyen 447. maddesinde iş sözleşmesinin işveren tarafından haksız olarak ya da işçi tarafından haklı nedenle feshedilmiş olması halinde rekabet yasağının sona ereceğinin düzenlendiği,

haklı fesih müessesesinin iş hukuku ilkeleri çerçevesinde ticaret mahkemesince değerlendirilmesinin güç olacağı, Türk Borçlar Kanununun 444 ve devamı maddelerine dayalı olarak İş Kanunu kapsamında işçi sayılan kişinin, rekabet yasağı sözleşmesinin ihlali nedeniyle açılan cezai şartın tahsiline ilişkin davalarda iş mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesiyle HMK m.114/1-c, 115/2 uyarınca göreve ilişkin dava şartı eksikliği nedeniyle davanın usulden reddine, Ankara İş Mahkemeleri'nin görevli olduklarının tespitine, karar kesinleştiğinde ve süresinde başvuru olduğnda,

dava dosyasının görevli Ankara Nöbetçi İş Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, TTK'nun 4. ve 5. maddeleri uyarınca işbu davanın konusunun ticari bir dava olup, Kanun gereği ticaret mahkemelerinde görülmesinin gerektiğini, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi'nin 21.06.2022 tarihli ve 2022/728 E. - 2022/709 K. sayılı kararında da bu hususun belirtildiğini, somut uyuşmazlıkta da davalı işçinin iş sözleşmesinin sona ermesinin ardından bir rakip şirkette çalışmaya başlamasının, rekabet yasağını ihlal etmesi ve ticari bir kuruluş olan müvekkili şirketin ticari alanda zarar görmesi veya zarara uğrama riskini ortaya çıkardığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak talepleri doğrultusunda kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, rekabet yasağı sözleşmesine aykırılık iddiasına dayalı tazminat istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

6098 sayılı TBK'nın 444. maddesi, “Fiil ehliyetine sahip olan işçi, işverene karşı, sözleşmenin sona ermesinden sonra herhangi bir biçimde onunla rekabet etmekten, özellikle kendi hesabına rakip bir işletme açmaktan, başka bir rakip işletmede çalışmaktan veya bunların dışında, rakip işletmeyle başka türden bir menfaat ilişkisine girişmekten kaçınmayı yazılı olarak üstlenebilir. Rekabet yasağı kaydı, ancak hizmet ilişkisi işçiye müşteri çevresi veya üretim sırları ya da işverenin yaptığı işler hakkında bilgi edinme imkânı sağlıyorsa ve aynı zamanda bu bilgilerin kullanılması, işverenin önemli bir zararına sebep olacak nitelikteyse geçerlidir.” hükmünü içermektedir.

Madde metninde açıkça “…akdin sona ermesinden sonra…” sözcükleriyle ifade edildiği üzere, TBK’nın 444. maddesinde düzenlenen rekabet yasağı, hizmet akdi sona erdikten sonra hüküm doğurur ve hizmet akdi sona erdikten sonra yapılmaması gereken davranışlara ilişkindir. Hizmet akdinin devamı sırasında meydana gelen bir sadakatsizlik, ister bir sözleşme ile düzenlensin ister yasayla düzenlensin, iş mahkemesinde görülecek bir davanın konusunu oluşturacaktır (HGK'nun 29.02.2012 tarih ve 2011/11-781 Esas, 2012/109 Karar, 09/03/2016 tarih ve 2014/11-866 Esas 2016/289 Karar sayılı ilamları).

Yine Yargıtay 11. H.D.'nin bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin kesin nitelikteki kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesine yönelik 03.12.2021 tarih ve 2021/1534 E.- 2021/6811 K. sayılı kararında belirtildiği üzere, TBK’nın 444-447 maddelerinden doğan rekabet yasağının ihlaline dair uyuşmazlıklara bakma görevinin, TTK’nın 4/1–c maddesi gereğince aynı Kanunun 5. maddesi uyarınca Ticaret Mahkemelerine ait olduğunun kabulü gerekir.

Bu açıklamalardan sonra somut olaya bakıldığında; davacı tarafça dosya kapsamında yer alan bilgilerden davacının işçisi olduğu anlaşılan davalının, taraflar arasındaki hizmet sözleşmesi sona erdikten sonraki dönemdeki eylemlerinin dava konusu edildiği, buna dayalı olarak açılacak davanın da niteliği itibariyle yukarıda bahsi geçen TBK'nın 444. maddesi kapsamına girdiği,

bu kapsamdaki davaların 6102 sayılı TTK'nın 4/1-c maddesinin açık hükmü karşısında, tarafların sıfatına bakılmaksızın mutlak ticari davalardan bulunduğu anlaşılmış olup, bu tür davaların ticaret mahkemelerinde incelenip karara bağlanması gerektiğinden, ilk derece mahkemesince işin esasına girilip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçeyle görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmemiş, Dairemizce HMK'nın 353/1-a-3 maddesi gereğince davacı vekilinin istinaf itirazlarının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 13/09/2024

Başkan · ... Üye · ... Üye · ... Katip · ...