Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/926 K.2026/1041

Taraflar arasında görülen davada Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 07/03/2024 tarih ve 2023/201 E. - 2024/176 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında akdedilen "Deniz Vasıtalarının Gemiadamı ile Donatılması, Palamar Hizmetleri ve Yardımcı Hizmetlerine İlişkin İşçilik" işi sözleşmesinin 31/01/2020 tarihinde eksiksiz olarak tamamlandığını, müvekkili şirket tarafından işin sona ermesini müteakip SGK ilişiksiz yazısı alınarak 10/11/2021 tarihinde davalıdan kesin teminat mektubunun iadesinin talep edildiğini, davalı tarafın 26/05/2022 tarihli yazısı ile iş kapsamında kuruluşları aleyhine alacak ve ihbar dava dosyaları bulunduğundan kesin teminat mektubunun iade edilmeyeceğinin bildirildiğini,

işçilik alacaklarından müvekkilinin sorumlu tutulmasının sözleşme hükümlerine aykırı olduğunu, ihbar edilen dosyaların kapandığını, muhtemel bir riskin bulunmadığını, teminat mektuplarının iade edilmememesi nedeniyle bankaca işletilen komisyon ve faiz zararlarının oluştuğunu, müvekkilinin davalı şirkete veya bu hizmet alımı işi ile ilgili herhangi bir kişi ve kuruma borcunun bulunmadığını belirterek ...

Bankası Maltepe Şubesine ait, 21/12/2022 tarihli, 43-TMF-838464 numaralı teminat mektubu süre uzatımına konu, 06/01/2020 tarihli, 43-B2-32356 numaralı, 2.800.000,00 TL bedelli teminat mektubunun iadesine, iadesi mümkün değil ise şimdilik 10.000,00 TL'nin ihtarname tarihi olan 18/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline, yine 100,00 TL teminat mektubu komisyon bedellerinin ihtarname tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davaya konu teminat mektubunun yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edilmesi şartı ve talep tarihi olan 10/11/2021 tarihinde derdest davaları olması sebebiyle iade edilmediğinden yapılan işlemin mevzuata uygun olduğunu, davacı tarafından söz konusu teminat mektuplarının işçilik alacağı davaları ile ilgi ve alakasının bulunmadığı, bunların birbirinden bağımsız işlemler ve sözleşmeler olduğu ileri sürülmüş ise de, söz konusu davacıların eldeki davanın davacısı ile hizmet akitlerinin bulunduğunu, yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra teminat mektubunun iade edilebileceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin "Kesin Teminatın ve Ek Kesin Teminatın Geri Verilmesi" başlıklı 11.4.1 maddesine göre, yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra,

SGK'dan alınan ilişiksiz belgesinin idareye verilmesinin ardından kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların yükleniciye iade edileceği, yine sözleşmenin 36.1.4 maddesi uyarınca, hangi nedenle olursa olsun gerek işçi ücretleri (ücret, fazla mesai, ihbar, her türlü tazminat, işçilik hakları, vergi ve fon gibi konularda) gibi nedenlerle idare, yüklenici işçilerine ve üçüncü kişilere herhangi bir ödeme yapmak durumunda kalırsa, yüklenicinin önce hak edişlerinden, yetmediğinde teminatından defaten tahsil edileceği, dava dışı işçiler tarafından davacı ve davalı ... hakkında birlikte açılmış davalar bulunduğu,

davalı ...'ın işçilik alacaklarından davacı yüklenici şirket ile birlikte sorumlu olduğu, dava dışı işçilere ödeme yapması halinde bu ödemeleri elinde bulunan teminatlardan kesme hakkı bulunduğu, bu nedenle de dava konusu teminat mektuplarının iade koşulunun oluşmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, taraflar arasındaki sözleşmenin 31/01/2020 tarihinde eksiksiz biçimde tamamlandığını, müvekkilinin SGK'dan ilişiksiz yazısını alarak davalıdan sözleşme kapsamında verilen kesin teminat mektubunun iadesini talep ettiğini ancak davalının muhtemel riskleri gerekçe göstererek teminat mektubunu iade etmediğini, mahkemece teminat mektubunun iadesi istemi usul ve yasaya aykırı olarak kabul edilmediği gibi terditli alacak talebine dair değerlendirme de yapılmadığını, dosyaya celp olunan alacak davalarından aleyhe sonuçlananların müvekkili tarafından ödenerek kapatıldığını,

devam eden dosyalar yönünden borç ihtimalinin varlığına binaen teminatın iade edilmemesinin hukuka aykırı olduğunu, gerekçede dayanılan ve davalıya ihbar edilen dosyaların ise tamamının kesinleşerek kapandığını, Teknik Şartnamenin 15.1.maddesinde kıdem tazminatlarının davalının sorumluluğunda olduğunu, Sözleşmenin 11,4,maddesinde teminat mektubunun iadesi için öngörülen koşulların gerçekleştiğini, imzalanan sözleşmede, teminat mektubunun işçiler tarafından açılmış/ açılacak davaları kapsadığına dair hüküm bulunmadığını, teminatın yüklenicinin idareye olan borçlarına hasredildiğini ileri sürerek,

yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, kesin teminat mektubunun iadesi, bu mümkün değilse tazminat istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, taraflar arasındaki sözleşmenin 36.1.1. maddesinde yüklenicinin, sözleşme kapsamında çalıştırılacak işçilerin ücret ve her türlü işçilik ödemelerinden sorumluluğun yükleniciye ait olduğunun, sözleşmenin 36.1.4 maddesi uyarınca, hangi nedenle olursa olsun işçi ücretleri (ücret, fazla mesai, ihbar, her türlü tazminat, işçilik hakları, vergi ve fon gibi konularda) gibi nedenlerle idarenin,

yüklenici işçilerine ve üçüncü kişilere herhangi bir ödeme yapmak durumunda kalması halinde, yüklenicinin önce hak edişlerinden, yetmediğinde teminatından defaten tahsil edileceğinin, taraflar arasındaki sözleşmenin 11.4.1 maddesinde ise taahhüdün sözleşme ve ihale dökümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirildiği ve yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra, Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan alınan ilişiksiz belgesinin idareye verilmesinin ardından kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların iade edileceğinin düzenlendiği,

anılan sözleşme gereğince yüklenilen işte çalışan işçiler tarafından davalı aleyhine açılmış derdest ve bir kısmı henüz kesinleşmemiş davalar bulunduğu, teminat mektubunun iadesi için SGK ilişiksiz belgesinin sunulmasının tek başına yeterli olmadığı, davacının davalıya sözleşme gereğince hiçbir borcunun bulunmadığının ispatlanmadığı, Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 22/04/2026 tarih, 2025/3323 Esas, 2026/1648 Karar sayılı kararının da bu yönde olduğu anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 15/05/2026

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.