Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2019/1621 K.2021/1380

T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi ... T.C.

ANKARA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

21.HUKUK DAİRESİ

...

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

....

İNCELENEN DOSYANIN

MAHKEMESİ : ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 27/12/2018

NUMARASI ......

DAVA

Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 04/08/2016

KARAR TARİHİ : 24/11/2021

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 24/11/2021

Taraflar arasındaki alacak istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı bankadan nakit ödemeli krediler aldığını, krediler alınırken davalı bankaca kredi sözleşmesine konulan ve masraflar adı altındaki şartlar uyarınca müvekkilinden bir kısım kesintiler yapıldığını, bu yöndeki hükümlerin 6098 sayılı TBK'nun Genel İşlem Koşulları başlıklı 25 ve 26. maddelerine aykırı olduğunu iddia ederek davalı bankadan çekilen tüm kredilere istinaden haksız olarak alınmış bulunan tüm kredi masrafları kesinti bedellerinden (dosya masrafı, hayat sigortası şube komisyonları dekont ücretleri, kredi tahsis ücreti, kredi kullandırım komisyonları, istihbarat ücreti,

işlem masrafı, yapılandırma masrafı, faiz indirim komisyonları, ekspertiz masrafı, ipotek masrafı, ipotek fek masrafı, hesap işletim ücretleri, hesap özeti ücreti, komisyon ve masraf kesintileri, erken ödeme komisyonları) fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 125,00 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 26/08/2016 tarihli dilekçesi ile sözleşme kapsamında imzalanan genel kredi sözleşmesi ve bankacılık işlemleri gereği kesilen dosya masrafı, hayat sigortası şube komisyonları, dekont ücretleri, kredi tahsis ücreti, kredi kullandırım komisyonları, istihbarat ücreti, işlem masrafı, yapılandırma masrafı, faiz indirim komisyonları, ekspertiz masrafı, ipotek masrafı, ipotek fek masrafı, hesap işletim ücreti, hesap özeti ücretleri, komisyon ve masraf kesintileri ve erken ödeme komisyonu gereğince kesildiği iddia edilen her bir alacak kalemi yönünden fazlaya ilişkin haklar saklı kalarak davalıdan tahsilini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, davacının dava konusu sözleşmeleri serbest iradesiyle imzaladığını ve dava konusu işlemlerin birden fazla kez gerçekleştirildiğinden davacının iradesi ve yaptığı işlemlerin süreklilik arz ettiğini, bu nedenle davacıdan alınan masrafların genel işlem koşulu niteliğinde olmadığını dava konusu masraf ve ücretlerin diğer bankaların tahsil ettiği ücretlerle muadil oran ve miktarlarda olduğunu, müvekkilinin müşterilerine sunduğu bankacılık işlemleri sebebiyle, hizmet bedeli, komisyon,

masraf gibi adlar altında münasip bir ücret tahsil etmesine yasal bir engel bulunmadığını, davanın zamanaşımına uğradığını, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, davanın HMK'nın 194 maddesindeki davayı somutlaştırma ilkesine aykırı olarak açıldığını, davacının dava dilekçesinde haksız davasını hangi krediden dolayı açtığını, hangi krediden hangi tarihte ne oran ve tutarda ücret alındığını, buna istinaden dava ettiği ücretlerin neler olduğunu ve tutarlarını açıkça bildirmediğini, davacı taleplerinin Medeni Kanunun 2. maddesine aykırılık teşkil ettiğini,

davacının taleplerinin taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine ve yasal düzenlemelere aykırı olduğunu, davacının ödemeleri herhangi bir itirazi kayıt koymadan yaptığını, davacının taleplerini kabul anlamına gelmemek üzere, davacının banka nezdinde mevcut asaleten ve kefaleten borçları ve nakdi ve gayri nakdi riskleri nedeniyle takas def'ilerinin bulunduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; bilirkişi heyeti raporu kapsamı, hep birlikte değerlendirildiğinde; davacının davalı bankadan kullandığı taksitli ticari krediler yönünden yapılan kesintilerin taraflar arasında düzenlenen genel kredi sözleşmesinin 12.3 hükmü yeni TTK'nın 20.maddesi, Bankacılık Kanunu 144.maddesi, Bakanlar Kurulu'nun .....sayılı kararının 4.maddesi ve TCMB'nin 2006/1 sayılı tebliği gözönünde bulundurularak TMK'nın 2.maddesine uygun olduğu, davacı şirket lehine kredi teminatı olarak taşınmazını ipotek eden ipotek borçlusunun sigortalı, davalı bankanın ...

Şubesinin dain-i mürtehin olarak yer aldığı sigorta poliçeleri prim ödemeleri ile davacı şirket ile akdedilen 03/09/2014 tarihli genel kredi sözleşmesi yönünden imzalanan sigorta poliçesi prim ödemelerinin gerek davalı bankanın gerekse kredi sorumluları olan ipotek borçlusu ve kefilinde menfaatine olması gözönünde bulundurularak iadesinin talep edilemeyeceği anlaşılarak bilirkişi raporu doğrultusunda davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesinin kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu,

Müvekkilinin davalı bankadan 15/09/2014 tarihli işlem ile 230.000,00 TL, 07/03/2016 tarihli işlem ile 55.000,00 TL, 27/01/2016 tarihli işlem ile 202.423,12 TL krediler kullandığını, kredi kullanılırken imzalanan sözleşmenin tek taraflı olarak standart şekilde hazırlandığını, sözleşmenin yeni işlem koşullarına aykırı olduğunu,

Bilirkişi heyetinden rapor alındığını, bilirkişi raporuna itiraz ettiklerini, itiraz dilekçesinde belirttikleri üzere 27/01/2016 tarihli 202.423,12 TL'lik krediye ilişkin hiçbir değerlendirme yapılmadığını, değerlendirme yapılan kredilerde ise sadece dosya masrafı ve hayat sigortası ve sigorta ücretleri yönünden eksik değerlendirme yapıldığını,

06/08/2014 tarihinde ... Bankasına bildirilen bildirimde davalı bankaca maksimum 2.000,00 TL dosya masrafı alınacağı belirtilmesine rağmen müvekkilinden 2.500,00 TL kesinti yapıldığını,

Dava dilekçesi ve açıklama dilekçesinde taleplerini tek tek belirttiklerini, tüm talepleri hakkında karar verilmediğini, bunlar içerisinde en çok masraf alınan dava dilekçesi ekinde de sunulduğu üzere 27/01/2016 tarihli 10.019,46 TL erken ödeme makbuzu olduğunu, erken ödemeye yönelik talepleri hakkında dahi herhangi bir değerlendirme yapılmadığını, bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesine karşı vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğunu, davacının istinaf dilekçesinde belirttiği 05/09/2014 tarihinde kullanılan 230.000,00 TL kredinin 27/01/2016 tarihinde 202.483,12 TL ödenerek kapatıldığını, kapatma esnasında %5 oranında erken ödeme ücreti alındığını, alınan ücretin makul olduğunu, davacının diğer istinaf sebeplerinin de yerinde olmadığını, bu nedenlerle davacı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; davalı bankadan kullanılan tüm kredilerden yapılan kesintilerin ödeme tarihlerinden işleyecek avans faizleriyle birlikte iadesi istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

Bankacılık alanında uzman bilirkişi heyetinden alınan rapor ve ek raporda özetle; davacı şirketin davalı bankanın ... Şubesinden 15/09/2014 tarihinde 230.000,00 TL, .... ise 07/03/2016 tarihinde 55.000,00 TL kredi kullandığını, kredi kullandırımı esnasında tahsis ücreti alındığını, alınan tahsis ücretlerinin emsal banka uygulamalarındaki oranların altında ve makul olduğunu, ayrıca bu krediler nedeniyle sigorta poliçeleri düzenlendiğini, sigorta poliçelerinden davacı taraf yararlanmış olduğundan bu poliçeler nedeniyle ödenen komisyonların iadesinin gerekmediği belirtilmiştir.

6100 Sayılı HMK'nın 22/07/2020 tarih ve 7751 Sayılı Yasa'nın 35.maddesi ile değişik 353/(1)-a.6.maddesi uyarınca uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması." halinde duruşma yapılmadan karar verileceği düzenlenmiştir.

HMK'nın 26.maddesinde taleple bağlılık ilkesi düzenlenmiş olup 26.maddede hakimin tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olduğu ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremeyeceği, ancak duruma göre talep sonucunun daha azına karar verilebileceği, HMK'nın "Hükmün Kapsamı" başlıklı 297/2.maddesinde ise, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların sıra numarası altında açık, şüphe ve terdide tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Düzenleme ile birlikte somut olaya gelince; davacı yanca davalı banka ile imzalanan finansal hizmet sözleşmesi kapsamında davalı bankadan kredi kullandığını, hesap açıldığını, kredi kullandırımı esnasında ve açılan hesaptan ötürü dosya masrafı, hayat sigortası şube komisyonları, dekont ücretleri, kredi tahsis ücreti, kredi kullandırım komisyonları, istihbarat ücreti, işlem masrafı, yapılandırma masrafı, faiz indirim komisyonları, ekspertiz masrafı, ipotek masrafı, ipotek fek masrafı, hesap işletim ücreti, hesap özeti ücretleri, komisyon ve masraf kesintileri ve erken ödeme komisyonu adı altında haksız kesintiler yapıldığından bu kesintilerin tespiti ile fazlaya ilişkin haklar saklı olarak tahsiline yönelik olarak işbu dava açılmıştır.

İlk derece mahkemesince bankacılık uzman bilirkişi heyetinden alınan rapor ve ek rapor gereğince davacıdan kredi kullandırımı esnasında kesilen kredi tahsis ücreti ile kredi kullandırımı esnasında yapılan sigorta poliçelerinden ötürü kesilen kesintilerin bankacılık uygulamalarına uygun olduğu,

diğer bankalarca alınan oranları aşmadığı gerekçesiyle açılan davanın reddine karar verilmiş ise de, davacı yanın dava dilekçesinde açıkça kredi tahsisi ücreti ile sigorta poliçesi kapsamında kesilen kesintiler haricinde hayat sigortası şube komisyonları, dekont ücretleri, istihbarat ücreti, işlem masrafı, yapılandırma masrafı, faiz indirim komisyonları, ekspertiz masrafı, ipotek masrafı, ipotek fek masrafı, hesap işletim ücreti, hesap özeti ücretleri,

komisyon ve masraf kesintileri ve erken ödeme komisyonu ile ilgili talepleri hakkında olumlu veya olumsuz bir karar verilmediğinden bu talepler yönünden Dairemizce denetim yapılması mümkün değildir.

Bu durumda ilk derece mahkemesince bankacılık alanında uzman bilirkişi heyetine davalı banka şubelerinde yerinde inceleme yetkisi verilerek davacının dava ve açıklama dilekçesinde belirtmiş olduğu tüm alacak kalemleri yönünden yerinde ve değerlendirme yapılarak ilgili banka şubelerinden bu inceleme ve değerlendirmeye yönelik varsa belgelerin bir suretinin de rapora eklenerek davacının tüm talepleri hakkında ayrı ayrı değerlendirme yapılmak suretiyle sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir.

Hal böyle olunca, ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli nitelikteki delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olduğu anlaşılmakla 6100 Sayılı HMK'nın 22/07/2020 tarih ve 7751 Sayılı Yasa'nın 35.maddesi ile değişik 353/(1)-a.6.maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.