Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2019/1776 K.2021/1517

T.C.Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi ....

T.C.

ANKARA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

21.HUKUK DAİRESİ

.....

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

......

İNCELENEN DOSYANIN

MAHKEMESİ : ANKARA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 26/06/2018

NUMARASI ......

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 10/12/2021

Taraflar arasındaki tazminat istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davalı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında işletme hakkı devir sözleşmesi imzalandığını, dağıtım faaliyetlerinin davalı tarafından yürütüldüğü dönemde elektrik direği dikilerek enerji nakil hattı tesis edilmesi sonucu kamulaştırmasız el atma nedeniyle açılan tazminat davasında davanın kabulüne ilişkin verilen kararın kesinleştiğini, karar nedeniyle müvekkilinin 11.534,59 TL ödediğini belirterek 11.534,59 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işletilecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, özelleştirme uygulamaları kapsamında dava konusu ödemelerin davacı şirket tarafından kabullenildiğini, dava konusu ödemenin bu aşamadan sonra müvekkili tarafından davacıya ödenmesi gibi bir durumun söz konusu olmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, işletme hakkı devir sözleşmesinden önce davalı şirket tarafından kamulaştırma işlemi yapılmaksızın dava dışı 3. şahsa ait taşınmaz üzerinden enerji nakil hattı geçirilmek suretiyle el atıldığı, üçüncü şahıs tarafından devirden sonra tazminat davası açıldığı, mahkemece verilen tazminat kararının Yargıtayca onanarak kesinleşmesi üzerine davacı aleyhine icra takibine konulduğu, davacı tarafından taşınmaz maliki olan üçüncü şahsa ödeme yapıldığı, sözleşmenin 7/4. maddesi uyarınca sözleşmenin imza tarihinden önce gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerden dolayı davalı ...ın sorumlu olduğu,

sözleşmenin devrinden önce gerçekleşen dava konusu olaydan dolayı davacının üçüncü şahıslara ödediği tazminatı davalı ...dan rücuen talep etme hakkı bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 9.707,39 TL'nin 15/01/2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, dayanak davada yer alan taşınmazın ... adına tescilinin yapılıp yapılmadığının belli olmadığını, bilirkişi raporunun hükme esas alınmadığını, devre esas devir bilançosu düzenlemeleri yapılmak suretiyle geçmişe yönelik borç ve alacak işlemlerinin kesinleştirildiğini, devir öncesinde sonuçlanmış ve ödemesi yapılmış dosyaların bu kapsamda değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, ihale şartnamesi,

hisse satış sözleşmesi ve işletme hakkı devir sözleşmesinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini, davanın müvekkiline ihbar edilmediğini, bu nedenle müvekkilinin ancak mahkeme kararında yer alan alacak miktarından sorumlu olacağını, icra takibine ilişkin giderler, vekalet ücreti, karara ilişkin olarak yapılan diğer masraflardan ve faizden müvekkilinin sorumlu olmadığını, müvekkilinin temerrüte düşürülüp düşürülmediğinin tam olarak anlaşılamadığını, dava tarihinden itibaren faiz işletilebileceğini, avans faizi talep edilemeyeceğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; işletme hakkı devir sözleşmesinden kaynaklanan rücuen alacak istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

Rücuya dayanak Ödemiş 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 07/12/2011 tarih .... Karar sayılı dosyası, davacı tarafından icra dosyasına yapılan ödemeye ilişkin tahsilat makbuzu, İHDS ve hisse satış sözleşmesi suretleri, banka dekontu, yargılama aşamasında hukukçu ve mali müşavir bilirkişi heyetinden alınan 14/03/2017 tarihli rapor, elektrik mühendisi, hukukçu/elektrik mühendisi bilirkişi heyetinden alınan 08/07/2017 tarihli kök, 07/11/2017 tarihli birinci ek, 07/05/2018 tarihli ikinci ek rapor, Ödemiş İcra Müdürlüğünün ....

Davacı yan taraflar arasında akdedilen İHDS hükümleri uyarınca dağıtım faaliyetlerinin davalı tarafından yürütüldüğü dönemde, 12/07/1994 tarihinde direk dikilerek enerji nakil hattı tesis edilerek kamulaştırmasız el atma nedeniyle ödenen tazminattan davalının sorumlu olduğunu iddia etmiş, davalı yan ise zaman aşımı defini ileri sürerek davanın reddini savunmuştur. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davacının mahkeme ilamına dayalı olarak yapılan icra takibi nedeniyle ödediği bedelden davalının sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Ödemiş 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 07/12/2011 tarih ..... Karar sayılı ilamının incelenmesinde; davacısının..., davalısının ... Genel Müdürlüğü olduğu, davanın 12/07/1994 tarihinde elektrik direği dikilerek enerji nakil hattı tesis edilmek suretiyle kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat talebine ilişkin olduğu, mahkemece davanın kabulüne karar verildiği, kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği dosya içeriğiyle sabittir.

Anılan mahkeme karar tarihinden sonra alacaklı ...tarafından borçlu ... Genel Müdürlüğü aleyhine ilama dayalı olarak toplam 9.169,31 TL alacağın tahsili talebi ile Ödemiş İcra Müdürlüğünün.... sayılı icra takibi başlatıldığı, icra dosyasına davacı ... A.Ş. tarafından 20/06/2012 tarihinde 11.012,69 TL ödendiği, icra dosyasına düzenlenen tahsilat makbuzunda ise ödemenin ... Genel Müdürlüğü tarafından yapıldığının belirtildiği görülmüştür.

Ödemiş 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 07/12/2011 tarih ve ..... Karar sayılı kararı bu dosyanın tarafı olan ... Genel Müdürlüğü hakkında kurulduğu gibi davacının ödeme yaptığı Ödemiş İcra Müdürlüğünün ..... sayılı icra takibi borçlu sıfatıyla ... Genel Müdürlüğü aleyhine başlatılmıştır. Rücuya dayanak ilam ve icra takibi ... Genel Müdürlüğü hakkında olduğundan, davacı ... A.Ş. taraflar arasında akdedilen İHDS hükümlerine dayanarak ...dan rücuen tahsil talebinde bulunamaz.

Davacıda vekaletsiz iş görme iradesi bulunmadığına ve İHDS kapsamında doğduğunu düşündüğü bir yükümlülüğü ifa etme amacıyla üçüncü şahıs konumundaki alacaklıya ödeme yaptığı nazara alındığında davacı şirket vekaletsiz iş görme hükümlerine dayanamaz .......201/1 sayfa 116-117). Bu durumda davacı ancak sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanarak alacak isteminde bulunabilir. Bu durumda da davalı ...ın usulüne uygun olarak ileri sürdüğü zamanaşımı def'i incelenmelidir.

Dayanak ilama istinaden davacı tarafından icra dosyasına ödeme yaptığı 18/06/2012 tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 818 sayılı BK'nın 66. maddesi uyarınca sebepsiz zenginleşme dava zamanaşımı süresi 1 yıldır.

18/06/2012 ödeme tarihi ile işbu davanın açıldığı 19/08/2015 tarihi arasında zamanaşımı süresi dolduğundan davalı ...ın usulüne uygun zamanaşımı def'i nedeniyle HMK'nun 142. maddesi gereğince ön inceleme duruşması tamamlandıktan sonra tahkikata başlamadan önce zamanaşımı def'inin incelenerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken tahkikat aşamasına geçilerek esas yönden yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.

Tüm bu nedenlerle davalı ... vekilinin zamanaşımı savunması yerinde görülmekle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nun 353/(1)-b-2.maddesi gereğince ilk derece mahkemesi hükmünün kaldırılarak davanın zamanaşımı nedeniyle reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.