Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2021/612 K.2023/267

Taraflar arasındaki şirket yöneticisinin sorumluluğundan ve haksız rekabetten kaynaklanan tazminat istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dışı ....Şti'nin %33 oranında ortağı olduğunu, davalı ...'ın ise aynı şirketin %67 ortağı ve aynı zamanda şirket müdürü olduğunu, yapılan araştırma ve alınan duyumlarda davalının şirketi zarara sokmaya yönelik muvazaalı ve hileli davranışlar içinde bulunduğunun öğrenildiğini, davalı ...'ın ....Şti'nin 3 adet taşınmazını yetkisini kötüye kullanarak kendisi ve sahibi olduğu ....Şti adına aldığını, ....Şti'nin alacağına karşılık alınmasına rağmen davalı ...'ın taşınmazın tapusunu kendi adına aldığını,

davalı ...'ın gerçek bir mal ve hizmet alımına dayalı olmayan faturalar alıp muvazaalı ödemelerle şirketin içini boşalttığını kendi lehine hayali alacaklar yarattığını, ....Şti'nden, ....Şti'nden ve ....Şti'nden gerçek bir mal ve hizmet karşılığına dayanmayan faturalar alınmak suretiyle giderlerin yüksek gösterildiğini, muvazaalı ödemeler yapıldığını, davalı ...'ın rekabet yasağına aykırı fiillerde bulunduğunu, davacı şirketin imkanlarını kullanarak kendisine ait diğer şirketler üzerinden ticari faaliyetlerini sürdürdüğünü belirterek davalı ...'ın ....

Ltd.Şti'ne vermiş olduğu zararlar için şimdilik 50.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile dava dışı ... Ltd.Şti'ne ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, 2015 yılı ortalarından bu yana ... ile diğer ortak ... arasında şirket yönetimi ile ilgili bir çok sıkıntı yaşandığını, ...'in genel koordinatör olarak atandığını ve fiilen yurt içindeki işlerin sevk ve idaresini yaptığını, davacının 2015'te şirket müdürüne danışmadan mal verdiği firmanın çeklerini karşılıksız çıktığını, hukuki yola başvurulsa da tahsilat yapılmadığını, yine davalıya danışmadan başka firmalara toplamda 300.000,00 TL civarında mal verdiğini tahsilat yapılamadığından şirketin zarara uğradığını,

....Şti ortağı olan ...'in ortağı ve müdürü olduğu ....Şti'nin aynı iş kolunda faaliyet gösterip ... tedarikçi firmalarından mal almak ve şirketi kötülemek suretiyle maddi ve manevi zarar verdiğini, ... hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/46697 no'lu soruşturma dosyasında güveni kötüye kullanma, resmi evrakta sahtecilik, dolandırıcılık ve rekabet yasağına uymamak suçlarından şikayette bulunulduğunu soruşturmanın devam ettiğini, Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/197 esas sayılı dosyasında ortaklıktan çıkma davası açıldığını,

Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/453 esas sayılı dosyasında haksız rekabet ve rekabet yasağının kötüye kullanılması sebebiyle tazminat davası açıldığını, ayrıca ... hakkında Ankara 9. Asliye Ceza Mahkemesinin 2017/611 esas sayılı dosyasında hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan dava açıldığını, bu güne kadar dava dilekçesinde bahsedilen şirketler hakkında düzenlenmiş tek bir vergi tekniği raporu bulunmadığını, vergi dairesinin bu güne kadar yaptığı incelemelerde tüm faturaların gerçek bir mal ve hizmet alımına ilişin olduğunun tespit edildiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; ... no'lu bağımsız bölümün ....Şti'nden 375.000,00 TL bedelle satın alındığı, ardından şirketin ortaklarından ...'a olan 2.499.412,17 TL tutarındaki borca mahsuben taşınmazın devredildiği, devir tarihleri itibariyle piyasa raiç değerinin 300.000,00 TL olduğu bilirkişilerce tespit edildiğinden yapılan bu işlem nedeniyle ... ....Şti'nin zarara uğratıldığından söz edilemeyeceği, öte yandan ... no'lu taşınmazların davalı ....Şti'ne satışına ilişkin...nolu taşınmazın ...

Ltd.Şti tarafından 209.000,00 TL bedelle satın alınarak davalı ....Şti'ne 215.000,00 TL bedelle satıldığı, satış bedelinin...

Bankası aracılığı ile davacı şirket tarafından ....Şti'ne ödendiği, bu işlemler nedeniyle ....Şti'nin zarara uğratıldığı hususunun kanıtlanamadığı, öte yandan şirkete ait faturaların bir mal ve hizmet alımına dayanmadığı iddiası kapsamında bir ispat vasıtası sunulmadığı, bu hususta düzenlenmiş vergi inceleme raporu bulunmadığı, şirketin kurumlar vergisi beyannamesinde bildirilen tutar ile ticari defter kayıtlarının birbiri ile uyumlu olduğunun bilirkişilerce tespit edildiği anlaşıldığı,

her ne kadar dava dışı ....Şti'den araç kiralanmasına ilişkin düzenlenen faturada 8 araç görülmesine rağmen ticari defterlerde 5 aracın kiralandığı kayıtlı ise de faturada kiralanan araç plakaları bulunmadığından bilirkişilerce karşılaştırma yapılarak şirketin zarara uğratılıp uğratılmadığı tespit edilememiş olmakla bu yöne ilişkin şirketin zarara uğratıldığı iddiasının ve zarar miktarının usulüne uygun delillerle kanıtlanamadığından davalı şirket müdürüne yönelik sorumluluk davası ile diğer davalı şirkete yönelik tazminat talebinin kanıtlanamaması nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesinin kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Hukukçu bilirkişinin bilirkişilik görevinden çekildiğini, heyet teşkili sağlanmadan ek rapor alınarak karar verildiğini, alınan ek raporun usul ve yasaya aykırı olduğunu,

Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/434 Esas sayılı dosyasında dava dışı ... .... Şti'nin genel kurulunun iptali için dava açıldığını, bu davada görevlendirilen bilirkişi heyetinden alınan raporda şirketin aktifinde iki adet araç bulunduğunu ve başka bir kiralama işleminin de yapılmadığının tespit edildiğini ve mahkemece şirketin personel sayısı 9 olan şirketin aktifinde 3 adet araç bulunduğunu, ...

Şirketine yapılan kiralama işleminin gerçeğinin yansıtmadığının bilirkişi tarafından tespit edildiğinden finansal tabloların gerçek durumu yansıtmaması nedeniyle gündemin 7 no'lu maddesinin iptal edildiğini, aynı Mahkemede görülen dava konusunun ise davalı şirkete yönelik tazminat talebinin kanıtlanamaması nedeniyle reddine karar verilmesinin çelişki oluşturduğunu, mahkemece aynı konu hakkında açılan iki ayrı davada iki farklı karar verildiğini, kiralama işleminin şirketin içini boşaltmaya yönelik muvazaalı işlemlerden biri olduğunun açık olduğunu, bu nedenle tazminat talebinin kabulü yerine reddinin hatalı olduğunu,

Davalı ...'ın Rekabet Yasağına aykırı fiillerde bulunduğuna ilişkin inceleme ve değerlendirme yapılmadığını, davalının dava dışı ... ....Şti'nin imkanlarını kullanmak suretiyle kendisine ait diğer şirketler üzerinden ticari faaliyetlerini sürdürdüğünü, davalı ...'ın dava dışı ... ....Şirketi ile aynı alanda faaliyet gösteren davalı şirket ve ....

Şti'nin de ortağı ve müdürü olduğunu, TTK'nun 626.maddesindeki müdürler hakkında öngörülen Rekabet Yasağı hükmüne aykırı davrandığını, dava dışı ... ....Şti'nin müşterilerinden davalı şirket üzerinden satışlar yaptığını, üstelik davacının isimleri yazılı şirketleri dava dışı ... ....Şti'nin kirasını ödediği binada bila bedel oturduğunu ve dava dışı ... ....Şti'nin araç ve personel ile diğer imkanlarını kullandığını, bu nedenle Rekabet Yasağı hükümlerine aykırı davrandığının açık olduğunu,

Dava dilekçesinin 6-h.maddesindeki dava nedenlerinin incelenmediğini, Şubat 2017 yılı içerisinde Türkmenistan'da ki ... Firmasına yapılan ihracat bedelinin doğrudan şahsi hesabına geçirdiğini, dava dışı ... ....Şti'nin malzemelerini ismi geçen ... Firmasına satmasına rağmen resmi işlemlerini davalı şirket üzerinden yapmak suretiyle dava dışı ... ....Şirketi zarara uğrattığının öğrenildiğini, bu hususun bilirkişiler tarafından incelenmediğini,

Davalı ...'ın dava dışı ... ....Şti'nin 300 adet taşınmazını yetkisini kullanarak kendisi ve sahibi olduğu davalı şirket adına almak suretiyle şirketi zarara uğrattığını, ...

Şirketi'nin Keçiören'de bulunan 19 no'lu bağımsız bölümü borçlarına karşılık dava dışı ... ....Şti'ne vermesine rağmen tapusunun ... adına alındığını, taşınmazın değerinin 400.000,00 TL olmasına rağmen daha düşük fiyata satarak şirketi zarara uğrattığını, yine dava dışı ... ....Şti'nin malzeme karşılığında aldığı ... no'lu dairelerin tapusunu da kendisi ve sahibi olduğu davalı şirket adına aldığını, davalı tarafından şirketin içinini boşaltmaya yönelik muvazaalı işlemler yapıldığını, 350.000,00 TL değerindeki bir taşınmazın 215.000,00 TL bedelle devredilmesi ve 6.000,00 TL kar edildiğine yönelik açıklamanın akla ve mantığa aykırı olduğunu,

Davalı ...'ın gerçek bir mal ve hizmet alımına yönelik olmayan faturalar alıp muvazaalı yöntemlerle şirketin içini boşalttığını, kendi lehine hayali alacaklar yarattığını, ...'ın şirkete herhangi bir borç verilmediğini, dosyaya sunulan uzman raporunda ... tarafından gerçekte şirkete borç verilerek haricen bir kaynak sunulmadığının ayrıntılı olarak izah edildiğini, bu hususların göz ardı edildiğini, ...

Şirketinden gerçek bir mal ve hizmet karşılığına dayanmayan faturalar alındığını, muvazaalı ödemeler yapıldığını, söz konusu faturalara ait irsaliyelerin ibraz edilmediğini, bilirkişi raporunda açıklamalardan teslim alınan kısmın boş olduğunun anlaşıldığını, uzman raporuna göre fatura bedelinin çekle kapatıldığı, çek ödeme tarihinde kredi kullanıldığı, bir gün sonrasında ... tarafından şirketin...

Bankası hesabına para yatırıldığı, dolayısıyla şirket aleyhine ve kendi lehine olacak şekilde muvazaalı işlem yapıldığının açıkça görüldüğünü, bu hususun bilirkişi tarafından görmezden gelindiğini, ...

Şirketi isimli firmadan yine gerçek bir mal ve hizmet karşılığına dayanmayan faturalar alındığını, muvazaalı ödemeler yapıldığını, bu firmadan gerçek bir malın alımına dayanmayan faturalar alınarak şirket defterine kaydettiğini, karşılığında şirket hesabından çekle muvazaalı ödemeler yapıldığını, uzman raporunda da çekle ödemelerin yapıldığı tarihlerde kayıtların ...'ın şirkete borç vermiş gibi oluşturulduğunun anlaşıldığını, bu hususun da bilirkişi tarafından görmezden gelindiğini,

Davalı şirketten gerçek bir mal ve hizmet karşılığına dayanmayan faturalar alınmak suretiyle giderlerin yüksek gösterildiğini, davalı ...'ın hem davalı şirketin hem de dava dışı ... ....Şti'nin hakim ortağı olduğunu, her iki şirkette de Kurumlar Vergisi Kanunu kapsamında ilişkili kişi sınıfında bulunduğunu, dava dışı ... ....Şti'nin 2016 yılı Kurumlar Vergisi Beyannamesinin incelenmesinde ilişkili kişilerler gerçekleştirilen transfer fiyatlandırmasına ilişkin tabloda davalı şirket ile olan ilişkilerin beyan edilmediğini, bilirkişi tarafından bu hususun göz ardı edildiğini,

bilirkişi tarafından banka hesapları getirtilmesine rağmen inceleme yaptırılmadığını, mahkemece eksik incelemeye dayalı olarak karar verildiğini, bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; şirket yöneticisinin sorumluluğu ve haksız rekabetten kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/434 Esas 2021/48 Karar sayılı ilamının incelenmesinde; davacısının ..., davalısının ... ....

Şti. olup, genel kurul kararının iptaline yönelik açılan davada mahkemece bilirkişi heyetinden rapor alındığı, davalı şirketin 15/04/2017 tarihli olağan genel kurul toplantı tutanağının 7.maddesinde, faaliyet raporları ile bilanço ve gelir tablolarının görüşüldüğü ve oy çokluğuyla kabul edildiği, mahkemece alınan bilirkişi raporu doğrultusunda şirketin 2016 yılı faaliyet raporunda taşınmaz alım satımına ilişkin işlemlerin rayiç değerlere uygun olduğu, şirket zararının söz konusu olmadığı, elektrik malzemelerine ilişkin faturaların piyasa rayiçlerine uygun olduğu,

ancak ortalama personel sayısı 9 olan davalı şirketin 2016 döneminde aktifinde 3 araç bulunduğu, ...

Şirketinden yapılan araç kiralama işlemlerinin gerçek durumu yansıtmadığı, araçların kiralanması nedeniyle düzenlenen gider faturaları kapsamında finansal tabloların gerçek durumu yansıtmaması sebebiyle faaliyet raporları ile bilanço ve gelir tablosunun onaylanmasına ilişkin 7 no'lu gündem maddesinin iptaline karar verildiği, dosyanın halen derdest olup istinaf aşamasında bulunduğu,

Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/197 Esas 2019/1052 Karar sayılı ilamının incelenmesinde; davacısının ..., davalısının ... .... Şti. Olup, şirketin feshi, tasfiyesi ve ortaklıktan çıkma istemin yönelik olarak açılan davada haklı neden bulunmadığından açılan davanın reddine karar verildiği, dosyanın halen derdest olduğu,

Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/453 Esas 2021/301 Karar sayılı ilamının incelenmesinde; davacılarının ... ve ... .... Şti., davalısı ... olup, haksız rekabetten kaynaklı olarak davalıların davacı şirket ile aynı... kolunda faaliyet gösterdiği, davacı şirketin tedarikçi firmalardan mal aldıkları ve müşterilere davacı şirketi kötülediklerinden bahisle haksız rekabetten kaynaklı tazminat talep edildiği, mahkemece haksız rekabet koşulları bulunmadığından davanın reddine karar verildiği, dosyanın halen derdest olup istinaf aşamasında bulunduğu görülmüştür.

6100 Sayılı HMK'nın "Duruşma yapılmadan verilecek kararlar" başlıklı 353/(1)-a.6.maddesinde de (Değişik: 22/7/2020-7251/35 md.) Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması halinde duruşma yapılmadan karar verileceği düzenlenmiştir.

HMK'nın 26.maddesinde taleple bağlılık ilkesi düzenlenmiş olup 26.maddede hakimin tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olduğu ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremeyeceği, ancak duruma göre talep sonucunun daha azına karar verilebileceği, HMK'nın "Hükmün Kapsamı" başlıklı 297/2.maddesinde ise, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların sıra numarası altında açık, şüphe ve terdide tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Somut davada davacı yanca davalı ...'ın rekabet yasağına aykırı fiillerde bulunduğu, davacı şirketin imkanlarını kullanarak kendisine ait diğer şirketler üzerinden ticari faaliyetlerini sürdürmek suretiyle şirketi zarara uğrattığına yönelik olarak tazminat talebinde bulunduğu halde ilk derece mahkemesince bu talep hakkında yeterli araştırma ve inceleme yapılmadığı gibi olumlu veya olumsuz bir karar verilmediğinden bu talepler yönünden Dairemizce denetim yapılması mümkün değildir.

Öte yandan, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporuna göre davalı şirketin dava dışı ...Şirketinden araç kiraladığı, düzenlenen faturalarda 8 aracın kiralandığının belirtildiği, davalı şirket kayıtlarında ise 5 aracın bulunduğu,

ancak araç plakaları belirtilmediğinden kesilen faturaların gerçeği yansıtıp yansıtmadığının tespit edilemediği belirtilmiş olmasına ve mahkemece aynı gerekçe ile bu talebin reddine karar verilmiş ise de, aynı mahkemenin 2017/434 Esas 2021/48 Karar sayılı dosyasında ise aynı talep hakkında bilirkişi heyetinden rapor alınmak suretiyle davalı şirketin 18/03/2017 tarihli olağan genel kurulunun 7 no'lu gündem maddesinde görüşülen faaliyet raporları,

bilanço ve gelir gider tablolarının onaylanmasının dosya kapsamında alınan bilirkişi raporuna göre ise araçların kiralanması nedeniyle düzenlenen gider faturaları kapsamında finansal tabloların gerçek durumu yansıtmaması sebebiyle faaliyet raporları ile bilanço ve gelir tablosunun onaylanmasına ilişkin 7 no'lu gündem maddesinin iptaline karar verildiği,

verilen her iki karar arasında çelişki bulunduğu anlaşılmakla mahkemece 2017/434 Esas 2021/48 Karar sayılı dosyasında ki bilgi belgelerin ve bilirkişi raporunun dosyaya kazandırılarak bu konuda bilirkişi heyetinden ek rapor alınarak davalı şirketin araç kiralaması nedeniyle düzenlenen gider faturalarından ötürü herhangi bir zarara uğrayıp uğramadığı, uğramış ise zararın miktarının tespitine yönelik olarak ek rapor alınması gerekmektedir.

Hal böyle olunca, ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli nitelikteki delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olduğu anlaşılmakla 6100 Sayılı HMK'nın 22/07/2020 tarih ve 7751 Sayılı Yasa'nın 35.maddesi ile değişik 353/(1)-a.6.maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.