Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2022/1223 K.2024/1636

Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçelerle davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ...

İnşaat Gıda Nakliyat Turizm Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile davacı banka arasında 26/10/2020 tarihinde 4.000.000,00 TL bedelli genel kredi sözleşmesi akdedildiğini, bu sözleşmeye istinaden borçlu şirket davacı bankadan muhtelif tarihlerde krediler kullandığını, diğer davalı ...'nin ise borçlu şirketin münferiden temsile yetkili yönetim kurulu üyesi olarak taraflar arasında akdedilen genel kredi sözleşmesini müşterek borçlu ve müteselsil kefil olarak imzaladığını,

davalıların iş bu kredilerden doğan yükümlülükleri kapsamında kredi için oluşan mali ve hukuki riskler gözetilerek Beşiktaş 3. Noterliğinin 14/07/2021 tarih ve 11351 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile kredilerin kat edildiğinin bildirildiğini, toplamda 87.992,75 TL banka alacağının noter masrafları işleyecek faiz BSMV ve diğer her nevi masraflar ile ihtarnamenin muhatapları tebliğ tarihinden itibaren bir iş günü içerisinde ödenmesi aksi halde yasal yollara başvurulacağının ihtar edildiğini,

belirtilen süre içerisinde borcun ödenmemesi üzerine davacı tarafından davalılar aleyhine alacaklarının tahsili için Ankara 25. İcra Müdürlüğü'nün 2021/9631 esas sayılı dosyası kapsamında ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, davacının taraflar arasındaki sözleşme ve yasa hükümlerine göre faiz talebinde bulunduğunu belirterek itirazın iptaline, takibin devamına, takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; dava süresinde ikame edilmediğini, ayrıca davacının var olduğunu iddia ettiği alacak haklarının da zamanaşımına uğradığını, davalı ...'nin, şirketin yetkilisi olup kredi sözleşmesinin usul ve yasaya aykırı olarak,

genel işlem koşulları ile hazırlandığını, şekil şartına aykırı hususlar mevcut olduğunu, davalı şirketin davacı banka ile 26/10/2020 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi imzalayarak kredi kullandığını, dava dilekçesinde takibe dayanak olarak belirtilen Beşiktaş 3. Noterliği'nin 14/07/2021 tarihli 11351 yevmiye numaralı kat ihtarnamesi ekli hesap özeti ve noterlik makbuzu ve tebliğ şerhi ve 26/10/2020 tarihli genel kredi sözleşmesinin davalılara tebliğ olmadığını, gönderilen ihtarnameler de usul ve yasaya aykırı olarak tanzim edildiğini, davacının başlatmış olduğu icra takibinin herhangi bir alacak hakkı ihtiva etmediğini,

davacının tüm takip ve dava hakları ile alacak hakları zamanaşımına uğradığını, davacının icra takibinde talep ettiği faiz oranlarının da usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; taraflar arasındaki sözleşme gereğince 75.298,86 TL, 2.670,00 TL, 2.670,00 TL ve 704,67 TL ticari kredi mevduat hesabı ve çek bedeli kredilerinin kullandırıldığı, davalıların ödeme savunmasında bulunmadığı anlaşılmakla, alacağın varlığının mahkememizce hükme esas alınan rapor doğrultusunda kabul edilmiştir.

Asıl borçlu şirket yetkilisini gösterir sicil gazetesinin bilirkişi rapor ekinde de sunulmuş olup, TBK 584 maddesinde ön görülen istisnanın gerçekleştiği, asıl borçluya hesap kat ihtarnamesinin tebliğ edildiği itiraz konusu olmadığı anlaşılmakla, takip tarihi itibari ile TBK 586 maddesi kapsamında müteselsil kefalet koşullarının oluştuğu ve ödenmeyen alacağın müteselsil kefillerden de talep edilebileceği mahkememizce kabul edilmiştir.

Her ne kadar raporda temerrüt faizinin kredili mevduat hesabı için %47,52 ve çek bedelleri kredileri yönünden ise %50 olacağı belirtilmiş ise de takipte ana para için %27,36 oranında, ihtarname bedeli yönünden ise yıllık %9 faiz üzerinden takibin devamı istenildiğinden talebe bağlı kalarak davanın kısmen kabulüne, davalılar tarafından Ankara 25. İcra Dairesi’nin 2021/9631 Esas sayılı takip dosyasında davalılar tarafından yapılan itirazın 81.343,53 TL asıl alacak, 394,80 TL işlemiş akdi faiz, 19, 72 TL vergi, 1.832,41 TL temerrüt faizi,

91,61 TL vergisi ve 588,80 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 84.270,87 TL üzerinden devamı ile takip tarihinden itibaren asıl alacağa %27,36 oranında temerrüt faizi ve bu faizin %5 gider vergisi uygulanmak suretiyle ve 588,80 TL yönünden ise yıllık %9 faiz üzerinden takibin devamına, asıl alacak üzerinden hesaplanan 16.268,70 TL inkar tazminatının davalılardan müteselsilen ve müştereken tahsili ile davacıya ödenmesine, davalı talebi olan kötü niyet tazminatının reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflarınca talep edilen faiz başlangıcı, işlemiş faiz miktarı vs. diğer hususlar yönünden yerel mahkeme kararı usul ve yasaya aykırı olduğunu, temerrüt tarihinin hatalı olarak ele alınıp hesaplama yapılmasından kaynaklı olarak hesap kat ihtarı öncesi borcun ödeme vadesinin geçtiği günden takip tarihine kadar işleyen faizin eksik olarak tespit edildiğini, davalı borçlular hesap kat ihtarı öncesi vadenin geçmesiyle birlikte temerrüde düştüklerini, nitekim taraflar arasında imzalanan sözleşme ile de, temerrüt koşulları ile temerrüt halinde uygulanacak faiz ile,

kredi ödemelerinde uygulanacak gecikme faizi sözleşme serbestisi ilkesi gereğince belirlenmiş olduğunu, hal böyle iken, yerel mahkeme tarafından kabul edilen faiz hesaplamasının hatalı olduğunu, yapılan aleyhe tespitleri ve bu yönde verilen kararı kabul etmenin mümkün olmadığını,

bu nedenle istinaf nedenleri doğrultusunda kararın kaldırılarak dosyanın yeniden bilirkişiye tevdii edilmek sureti ile borçluların hesap kat ihtarından önce borcun vadesinde ödenmediği tarihte temerrüde düşmüş oldukları kabul edilmek sureti ile genel kredi sözleşmesi ve TBK hükümleri nazara alınarak yeniden hesaplama yapılması gerektiğini bildirerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması ve talepleri doğrultusunda karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine yönelik olarak 2004 sayılı İİK'nın 67.maddesine göre açılmış itirazın iptali istemlidir.

6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

Davacı banka ile davalı asıl borçlu şirket arasında, 26/10/2020 tarih, 4.000.000.000,00 TL limit tahsis edilerek genel kredi sözleşmesinin tanzim edildiği, söz konusu sözleşmenin davalı ... tarafından müşterek borçlu ve müteselsil kefil olarak imzalandığı, davalı ...'nin sözleşmenin tanzim edildiği tarihte şirket ortağı olduğu da dikkate alındığında, kefaletin TBK'nun 583 maddesi uyarınca şekil şartların uygun olup, TBK'nun 584/(3) maddesi uyarınca eş rızası aranmayacağı, müteselsil kefaletin Borçlar Kanunu'nun amir hükümlerine uygun olduğu anlaşılmıştır.

Dosya kapsamında yer alan Beşiktaş 3. Noterliği'nin 14/07/2021 tarih 11351 yevmiye numaralı ihtarnamesi incelendiğinde; davacı banka tarafından davalı şirket ile davalı kefil ... aleyhine ihtarname keşide edilmek suretiyle ihtarnamenin tebliğinden itibaren iki iş günü içerisinde ihtarnameye konu olan çek/çek yapraklarının iade edilmesi, karşılığı bulunmayan 27688, 27689 numaralı çeklerin yasal hükümlülük tutarları olan 5.340,00 TL ile 2 adet çek yaprağı için çek başına 2.670,00 TL toplamda 5.340,00 TL'nin bankaya depo edilmesi yine ihtarnamenin tebliğinden itibaren bir iş günü içerisinde 87.992,75 TL nakit alacağın tahsilinin talep edildiği,

ihtarnamenin asıl borçlu şirkete 17/07/2021 tarihinde, davalı ...'ye 19/07/2021 tarihinde tebliğ edildiği, bu bağlamda TBK'nun 586. maddesi uyarınca dosyamız davalısı kefile başvuru koşullarının oluştuğu görülmüştür.

Ankara 25. İcra Müdürlüğü'nün 2021/9631 E. sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklısının davacı banka, borçlusunun dosyamız davalıları ... ve ... A.Ş. olduğu, borçlular aleyhine genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan toplam 94.231,10 TL alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibe konu borca ve fer'ilerine, davalıların 17/08/2021 tarihinde yasal süresi içerisinde itiraz etmesi üzerine takibin durduğu görülmüştür.

Dosya kapsamında yer alan bilirkişiden alınan 04/03/2022 tarihli raporda özetle; davalı ... İmar Planlama İnş. Gıda Nakliyat Turizm San. ve Tic. A.Ş. firması ve ... ile banka arasında 4.000.000,00 TL limitli genel kredi sözleşmesi imzalandığı, söz konusu krediye diğer davalı ...' nin aynı miktar müşterek kefalet imzasının bulunduğu, kredi müşterisi ... İmar Planlama İnş. Gıda Nakliyat Turizm San. Ve Tic.

A.Ş.'ye açılan 75.000,00 TL kredili mevduat hesabı ve çek bedelli kredilerinde aksama olması nedeniyle davalılara keşide ettiği 14/07/2021 tarihli noter ihtarnamesiyle kredi borçlarına muacceliyet kazandırdığı ve 19/07/2021 tarihinde kat ihtarnamesinin davalılara tebliğ edildiği, ödeme için verilen süre sonunda 21/07/2021 tarihinde firma ve kefilinin temerrüde düştüğünün tespit edildiği,

yapılan hesaplamada, Ankara 25. İcra Müdürlüğü'nün 2021/9631 sayılı dosya borcunun 81.343,53 TL asıl alacak + 394,80 TL işlemiş akdi faiz + 19,72 TL akdi faiz toplamının vergisi + 1.832,41 TL temerrüt faizi + 91,61 TL vergisi + 588,80 TL ihtarname masrafı olmak üzere 06/08/2021 icra takip tarihi itibariyle toplam 84.270,87 TL olduğunun belirlendiği,

asıl alacağa, tahsil tarihi itibariyle Kredili Mevduat Hesabı için %47,52 ve çek bedeli kredileri için %50,00 oranında temerrüt faizi işletileceği, ayrıca davalı kefilin 27688,27689 numaralı çeklerin 5.340,00 TL ile 2 adet çek garanti tutarının depo edilmesinden de sorumlu olduğu tespit edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı, istinaf nedenleri ve yasal mevzuat birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafça, davacı banka ile davalı asıl borçlu şirket arasında imzalanan genel kredi sözleşmesine istinaden krediler açıldığı ve kullandırıldığı , sözleşmeyi davalı ...'nin müşterek ve müteselsil kefil olarak imzaladığı için kefalet limitinden ve temerrütünden sorumlu olduğu , davalı asıl borçlu şirketin borcunu süresinde ödememesi üzerine hesabı kat edilerek asıl borçlu şirkete ve kefile ihtarnamenin keşide edildiği,

söz konusu ihtarnamede ödenmemiş nakit kredinin ödenmesi ve henüz bankaya iade edilmeyen çek yapraklarının bankaya geri iade edilmesi veya bankada faiz getirmeyen bir hesapta depo edilmesinin davacı tarafça istenilmesine rağmen davalı asıl borçlu şirket ile davalı kefil tarafından ihtarnamenin gereğinin yerine getirilmemesi üzerine aleyhlerinde icra takibine başlanıldığı, davalılar tarafından borca itiraz edilmesi üzerine takip durdurulduğundan bahisle, davalıların itirazının iptali talebiyle eldeki davanın açıldığı,

mahkemece davacının davasının kısmen kabulü ile kısmen reddine karar verildiği hususunda dosyamız kapsamında uyuşmazlık bulunmadığı,

Davacı vekilince ilk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda temerrüt tarihinin yanlış belirlendiği, davalı borçluların hesap kat ihtarı öncesinde vadenin geçmesiyle birlikte temerrüte düştüğü iddiasıyla , ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasının talep edildiği dikkate alındığında , dosyamız kapsamındaki uyuşmazlığın , davalı borçluların temerrüt tarihinin belirlenmesi noktasında toplandığı görülmüştür.

Dosya kapsamında bir örneği yer alan 26/10/2020 tarihli genel kredi sözleşmesinin ''Kredinin Kullandırılmasında Bankanın Yetkileri'' başlıklı 2.7.I maddesinde; genel kredi sözleşmesi ile ilgili olarak ve bu sözleşme uygulandığı sürece, müşterinin iş bu sözleşme ile belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesi, ihlal etmesi durumunda kredinin muaccel olacağını kabul edeceğinin düzenlendiği,

''Cari Hesapların Kesilmesi , Sözleşmenin Feshi , Alacağın Kanuni Yollarla Takip ve Tahsili '' başlıklı 33.2 maddesinde; bankanın borçlu cari hesaplarının borç bakiyesinin bir kısmının veya tamamının derhal ödenmesini istemek veya verilmiş bulunan teminat mektuplarının vadesi gelmemiş olsa dahi iade edilmesini sağlamayı veya iptalini muhattabınca resmen bildirilmesinin teminini veya karşılığının ücret ve masraflarıyla birlikte faiz getirmeyen blokenin / rehinli bir hesapta tutulmak üzere nakden tediye veya bankaya depo edilmesini istemek haklarına sahip olduğu,

''Müşteri'nin Cari Hesabın Kesilmesinden Sonraki Yükümlülüğü ve Temerrüt Faizi'' başlıklı 34.2 maddesinde.

Müşteri, bu sözleşmeden doğmuş olan borçlarının ifasında, kredi vade ve türlerine bakılmaksızın özellikle kredi anapara, dönem faizi ve teferruatını vadesinde ödemediği taktirde hiçbir ihbar yada ihtara gerek kalmaksızın borçlarının tamamının muaccel olacağını ve muacceliyeti takip eden günden itibaren temerrüde düşmüş sayılacağını,....., hesaplarına temerrüt tarihinden itibaren borç ödeninceye kadar Banka'nın temerrüt tarihindeki kısa, orta,

ve uzun vadeli ticari kredilerinden cari kredi faiz oranı en yüksek olanın %100(yüzde yüz) fazlası nispetinde bulunacak oran üzerinden temerrüt faiz uygulanmasını Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi ile Kaynak Kullanımı Destekleme Fonu ve onun .....ödemeyi beyan, kabul ve taahhüt edildiği düzenlemesine yer verilmiştir.

Bu bağlamda somut olay irdelendiğinde; davacı banka tarafından dosya kapsamında bir örneği yer alan Beşiktaş 3. Noterliği'nin 14/07/2021 tarih 11351 yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edilmek suretiyle , ihtarnamenin tebliğinden itibaren bir iş günü içerisinde 87.992,75 TL nakit alacağın tahsili ile iki iş günü içerisinde 5.340,00 TL gayri nakit alacağın bankaya depo edilmesinin talep edildiği, davacı banka alacağı hesabın kat edilmesi ile muaccel olmuş ise de , davacı alacaklının bu ihtarname ile muaccel alacağının ödemesi/deposu için davalılara ihtarnamenin tebliğ tarihini takip eden (1) ve (2) gün atıfet tanıdığı,

kat ihtarının asıl borçlu şirkete 17/07/2021 tarihinde, davalı kefil ...'ye 19/07/2021 tarihinde tebliğ edildiği, bu durumda atıfet süresi içinde muacceliyetin ertelenmiş sayılacağı, Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 12/12/2019 tarih, 2018/995 E, 2019/5544 K sayılı ilamının da bu doğrultuda olduğu, yine muacceliyet ile temerrüt farklı kavramlar olup hukuki sonuçlarının da birbirinden farklı olduğu,

bu durumda davalılara borcun ödenmesi için ihtarname gönderilerek davalıların temerrüde düşürüldükleri ve bilirkişi tarafından bu ihtarnamenin tebliğ tarihi nazara alınarak temerrüt tarihinin belirlendiği ve yine bilirkişinin KMH hesabı yönünden TCMB belirlediği faiz oranı;

çek bedelleri yönünden de taraflar arasındaki sözleşme uyarınca faiz oranlarını belirleyerek hesaplama yaptığı, bilirkişi raporunun yeterli ve denetime elverişli olduğu davalı bankanın uygulanan faiz oranında fazla oranda temerrüt uygulanmasına dair fiili faiz oranına ilişkin belge sunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf bu yöndeki istinaf itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin davanın kısmen kabulüne yönündeki kararında herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan- Üye - Üye - Zabıt Katibi