Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2022/1808 K.2022/1513

Taraflar arasındaki sözleşmenin değişen koşullara uyarlanması istemiyle açılan davada ihtiyati tedbir talebinin yargılaması sonunda ara kararda yazılı nedenlerden dolayı talebin reddine yönelik olarak ara karara karşı ihtiyati tedbir isteyen davacı vekili tarafından süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TALEP

İhtiyati tedbir isteyen davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında 05/06/2013 tarihinde imzalanan genel kredi sözleşmesinin imzalandığı tarihten bugüne kadar sözleşme ile üzerine düşen tüm edimleri tam ve eksiksiz şekilde ifa ettiğini, 13.09.2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 85 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı gereği müvekkili şirketin alışveriş merkezi kiracılarıyla yapmış olduğu döviz bazlı sözleşmeleri Türk Lirası cinsine dönüştürmek zorunda kaldığını, ancak davalı taraf ile müvekkili şirket arasındaki sözleşme hükümlerinin döviz cinsinde kalmaya devam ettiğini,

müvekkili şirket tarafından işletilen alışveriş merkezinin pandemi sebebiyle uzun süre kapalı kaldığını, döviz kurlarında yaşanan fahiş artışların Türk Lirası'nın öngörülemez şekilde değer kaybetmesinin, kurdaki oynaklık nedeniyle alış-satış arasındaki marjın artmasının müvekkili şirket açısından ciddi zararlara sebep olduğunu, sözleşmeden kaynaklanan yükümlülükleri yerine getirmesini güçleştirdiğini, müvekkili şirketin davalı bankadan zaman zaman kur almak istediğini ancak davalının çeşitli bahanelerle kur vermeye yanaşmadığı gibi kur artışının ani arttığı ve yüksek olduğu dönemlerde kuru en yüksek değerinden verdiğini,

müvekkilinin Ankara 69. Noterliğinin 06/01/2022 tarihli ihtarnamesi ile sözleşme şartlarının mevcut şartlara göre uyarlanarak devam etmesi yönündeki talebini bildirdiğini, ancak davalı tarafından ihtarnameye bir cevap verilmediğini, sözleşmenin imzalandığı 05.06.2013 tarihinde Euro/TL paritesi 2,4573 iken dava tarihi itibarıyla 15.9630 ya çıkmış olduğunu ileri sürerek TBK'nın 138/1.

Maddesindeki aşırı ifa güçlüğü dikkate alınarak sözleşmenin değişen koşullara uyarlanması ve ödeme tarihlerinde müvekkiline kurun yüksek miktarlardan satılması sebebiyle oluşan zararına karşılık şimdilik 10.000,00 TL nin ticari faiziyle birlikte ödenmesi istemiyle açılan davada taraflar arasındaki 05.06.2013 tarihli genel kredi sözleşmesinin 6098 sayılı TBK'nın 138/1.

Maddesine göre aşırı ifa güçlüğü sebebiyle sözleşmenin değişen koşullara uyarlanması hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda; HMK'nın 389. Vd .maddelerine göre ve tüm dosya kapsamı itibarıyla yapılan değerlendirme sonucunda, uyuşmazlığın esasını çözecek nitelikte tedbir talep edilemeyeceği gerekçesiyle tedbir isteminin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbir isteyen davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ihtiyati tedbir istemli dava dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek açıklanan bu ve re'sen gözetilecek nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını istemiştir. Davalı vekili davacı vekilinin istinaf sebeplerinin esastan reddine karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Talep, ihtiyati tedbir isteyen davacı ile davalı banka arasında döviz üzerinden imzalanmış olan genel kredi sözleşmesinin aşırı ifa güçlüğü sebebiyle uyarlanması ve davalı bankaca yüksek kur üzerinden satılan döviz sebebiyle uğranılan zararın tazmini istemiyle açılan davada sözleşmenin uyarlanması hususunda ihtiyati tedbir karar verilmesi istemine ilişkin olup ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle istemin reddine karar verilmiştir.

İhtiyati tedbir talebinin reddi kararı tek hakim imzası ile verilmiştir. İhtiyati tedbir talep tarihi olan 25/07/2022 tarihi itibariyle ve halen yürürlükte bulunan, 5235 Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un 5. maddesinde, "Asliye ticaret mahkemesi kurulan yerlerde konusu parayla ölçülebilen uyuşmazlıklarda dava değeri beş yüz bin Türk lirasının üzerinde olan dava ve işlere bir başkan ve iki üye ile toplanacak heyetçe yürütülüp sonuçlandırılacağı" şeklinde düzenleme mevcuttur. Heyet halinde bakılacak davalar ile ilgili olmak üzere, dava açılmadan önce veya açıldıktan sonra talep edilen ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbirler de heyet tarafından incelenir ve karara bağlanır.

Somut olayda ihtiyati tedbir isteyen davacı şirket vekili tarafından sunulan davalı banka ile müvekkili şirket arasında imzalanan genel kredi sözleşmesine ek 05.06.2013 tarihli özel hükümler içeren sözleşmede 1.1."Tanımlar" başlığı altında "asgari kullanım tutarı" olarak davalı bankaca müşterinin tasarrufuna sunulabilecek olan ve ilk kullandırım bakımından asgari 5.000.000,00 Avro olan, takip eden kullandırımlar bakımından ise asgari 3.000.000 Avro olan tutarı tanımlanmıştır.

Şu halde genel kredi sözleşmesinin aşırı ifa güçlüğü sebebiyle uyarlanması ve davalı bankaca yüksek kur üzerinden satılan döviz sebebiyle uğranılan zararın tazmini istemiyle açılan işbu davada ihtiyati tedbir istemine konu uyarlanması istenilen genel kredi sözleşmesine ek 05.06.2013 tarihli özel hükümler başlıklı sözleşmenin anılan maddesi ile davalı bankaca davacı şirkete kullandırılmasına onay verilen kredi meblağlı gözetildiğinde, 5235 sayılı Kanun'un m.5/3.bendi uyarınca yargılamanın heyetçe yürütülmesi ve ihtiyati tedbir talebinin de heyetçe incelenip karara bağlanması gerekir.

Açıklanan bu nedenlerle tek hakim tarafından verilen Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/368 Esas sayılı dosyasındaki 09/06/2022 tarihli ihtiyati tedbir talebinin reddine dair kararın kaldırılarak, ihtiyati tedbir isteyen davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebi konusunda heyetçe karar verilmesi için dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmiş, kaldırma kararının şekline ve niteliğine göre davacı vekilinin esasa yönelik diğer istinaf nedenleri şimdilik incelenmemiştir.