Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2022/51 K.2022/1432

Zayi belgesi verilmesine ilişkin işin yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı talebin reddine yönelik olarak verilen hükme karşı talep eden vekili tarafından süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TALEP

Talep eden vekili talep dilekçesinde özetle;müvekkili şirketin 2014-2015- 2016-2017- 2018 yıllarına ait yevmiye defterleri, kebir defterleri, envanter defterleri, ortaklık pay defteri, genel kurul karar defteri, bu yıllara ait gider faturaları tahsilat ve tediye makbuzları, mali evraklar, şirketin kullanılmış ve kullanılmamış fatura koçanları, satış faturaları, imza sirküleri, vekaletler ve personel özlük dosyalarının müvekkili şirketin bulunduğu taşınmazın icra marifeti ile satılması sırasında kaybolduğunu belirterek 2014-2015-2016-2017-2018 yılları ve geçmiş yıllara ait tüm defter, fatura ve sair belgelerin zayi olduğuna dair taraflarına zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; TK'nın 82/(7). maddesi gereğince zayi belgesi verilmesi için tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin yangın, su baskını, yer sarsıntısı, hırsızlık gibi iradesi dışında gerçekleşen bir olay sonucunda zayi olması halinde ziyaı öğrenilmesi tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde müracaat edilmesinin arandığı,icra marifeti ile tahliye işleminin 2018 yılı sonbaharında gerçekleştiği, talep edence talep tarihine kadar 15 günlük süresi içerisinde talepte bulunulmadığı, taşınma işleminden 1yıl sonra ziyaın öğrenildiğinin kabulünün olağan hayat akışına aykırı olduğu, kiralayan tanık beyanı ve tüm dosya kapsamı ile anlaşılmakla talep edenin davanın reddine karar verilmiştir..

İSTİNAF SEBEPLERİ

Talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; şirket yetkilisi ...'ın taşınmaz tahliye işlemini 30/12/2019 tarihinde öğrendiğini,akabinde de yasal 15 günlük sürede 08/01/2020 tarihinde dava açıldığını dinlenen tanık ...'ın şirketin merkez olarak kullandığı taşınmazın sahibi olup ifadesinde;

taşınmazın icra yoluyla sattırıldığını, şirket yetkilisinin içeri giremiyoruz diyerek kendisini aradığını, kendisinin de taşınmazın içine girmek için çeşitli yollara başvurduğunu ve muhtara başvurduğu tarihin 2018 sonbaharı olduğunu ifade ettiğini,mahkemece evrakların ziyaının bu tarihlerde öğrenildiğinin varsayıldığını, satım işleminin öğrenilmesi ile evrakların ve belgelerin ziyaının öğrenilmesinin aynı anda olmadığını,

müvekkilinin 1 yıl boyunca ilgili taşınmazı alan kişilere ulaşmaya ve defterlerini ilgili taşınmazdan almaya çalıştığını ancak 1 yılın sonunda da ilgili defterlerin atıldığını öğrendiğini ve öğrenir öğrenmez de iş bu davayı açtığını belirterek kararının kaldırılmasını istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Talep; TTK'nın 82.maddesi gereğince zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

6102 Sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme bulunmakta olup, aynı yasanın 82/7.maddesinde ise davanın ziyaın öğrenildiği tarihten itibaren 15 gün içerisinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinde zayi belgesi verilmesine dair dava açılabileceği düzenlenmiştir.

Somut olayda; talep eden şirkete ait 2014-2015-2016-2017- 2018 yıllarına ait yevmiye defterleri, kebir defterleri, envanter defterleri, ortaklık pay defteri, genel kurul karar defteri, bu yıllara ait gider faturaları tahsilat ve tediye makbuzları, mali evraklar, şirketin kullanılmış ve kullanılmamış fatura koçanları, satış faturaları, imza sirküleri, vekaletler ve personel özlük dosyalarının bulunduğu taşınmazın icra marifeti ile satılması sırasında kaybolduğunu belirterek zayi belgesinin verilmesi istemine ilişkin olarak işbu dava açılmıştır.

Talep eden şirket vekilince şirkete ait defter ve belgelerin kaybolduğu iddiasıyla işbu dava açılmış ise de, ilk derece mahkemesinin de gerekçesinde belirtildiği üzere, davacı şirketin bulunduğu taşınmazın icra marifetiyle satıldığı,davacının, dava konusu belgelerin zayi olduğunu en geç 2018 yılında öğrendiği,tanık beyanı ve dosya kapsamından anlaşılmış olup, dava tarihi olan 08/01/2020 tarihinde Türk Ticaret Kanunun 82/7.maddesinde ön görülen 15 günlük hak düşürücü sürenin dolduğu anlaşılmakla davanın reddine yönelik ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygundur.

Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin talebin reddine yönelik kararında bir isabetsizlik bulunmadığından talep eden vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.