Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2022/704 K.2022/1695

Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili banka ile davalı arasında destek kredi sözleşmesi imzalandığını, davalıya kredi kullandırıldığını, davalının sözleşmeden kaynaklanan borcunu ödememesi üzerine hesabın kat edildiğini, kat ihtarına rağmen borcun ödenmemesi üzerine Polatlı İcra Müdürlüğü’nün 2019/1833 Esas sayılı takip dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalının haksız olarak icra takibine itiraz ettiğini ve takibin durdurulduğunu, bu nedenlerle davalının haksız itirazının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafa dava dilekçesinin tebliğ edildiği halde, davaya karşı cevap vermediği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; tüm dosya kapsamına göre Polatlı İcra Müdürlüğünün 2019/1833 Esas sayılı dosyasında.

10/05/2019 tarihli ilamsız takip ödeme emrinde; asıl alacak 74.821,26 TL, geçmiş gün faizi 5.975,28 TL, BSMV 134,74 TL olmak üzere toplam 80.931,28 TL alacak üzerinden takip yapıldığı, borcun sebebinin 18/03/2019 tarihli kredi alacağı, 74.821,26 TL olarak gösterildiği, 2 aylık kredi alacağına ilişkin takip yapıldığı, taraflar arasında 02/05/2018 tarihinde Ticari/Mesleki/Zirai Amaçlı Destek Kredisi Sözleşmesi imzalandığı, sözleşme ile.

50.000,00 TL kredi kullandırıldığı, kredinin dördüncü ve beşinci taksitlerinin ödenmediği, yine davalının kredi kartı ile yapılan harcamalardan kaynaklı dönem borcunun olduğunun tespit edildiği ve takip talebinde iki ayrı kredi alacağına ilişkin tutarlara yer verilmiş olduğu anlaşılmakla davalının tacir olmadığı, dava konusu işlemin bir tüketici işlemi niteliğinde olduğu, taraflar arasındaki ilişkinin ticari nitelikte olmadığı,

bu durumda tüketiciye yönelik uygulamalardan doğan bir uyuşmazlık olduğu ve Tüketici Mahkemesinin görevli olduğu anlaşılmakla davaya Tüketici Mahkemelerince bakılacağı, Ticaret Mahkemesinin görevli olmadığı nedenle 6100 sayılı HMK.'nun 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca bu hususunun dava şartlarından olduğu ve davanın her aşamasında resen dikkate alınacağı da gözetilerek davanın usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesinin kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Taraflar arasında 02/05/2018 tarihli ticari / mesleki / zirai destek kredi sözleşmesi imzalandığını, kullanılan kredinin tüketici kredisi ile bir ilgisinin bulunmadığını, bu nedenle dava konusu işlemin tüketici işlemi niteliğinde sayılması mümkün olmadığından açılan davada ticaret mahkemesi görevli olduğu halde ilk derece mahkemesince tüketici mahkemesinin görevli olduğuna yönelik kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik olarak başlatılan ilamsız icra takiben vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davanın 09/10/2019 tarihinde Polatlı 1. Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)'ne açıldığı, mahkemece 29/09/2021 tarihinde 07/07/2021 tarihli Hakimler ve Savcılar Genel Kurulu'nun 608 nolu kararı gereğince 01/09/2021 tarihi itibariyle görevli ve yetkili mahkemenin Ankara Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğundan bahisle görevsizlik kararı verildiği görülmüştür.

Görev kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden nazara alınması gerekir.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde mutlak ticari davalar belirtilmiş, aynı yasanın 5/(1) bendinde de aksine hüküm bulunmadıkça dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olduğu, 5/(3) bendinde asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu ve bu durumda göreve ilişkin usul hükümlerinin uygulanacağı şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Bu itibarla, davalının ticari nitelikteki genel sözleşmesinden dolayı kullanmış olduğu kredinin ödenmemesinden ötürü alacağın tahsiline yönelik olarak başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istenmektedir. Davalının, davacı bankadan tüketici kredisi kapsamında kalmayan ve açıkça ticari / mesleki / zirai amaçlı destek kredisi kullandığından, asıl ilişkinin görüleceği mahkeme görevli mahkemedir. Genel Kredi Sözleşmesi'ne dayalı davalar TTK'nın 4. maddesi kapsamında ticari dava niteliği bulunduğundan görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir. Bu nedenle asliye ticaret mahkemesince verilen görevsizlik kararı usul ve yasaya aykırıdır.

İşbu dava tarihi olan 09/10/2019 tarihinden sonra, Hakimler ve Savcılar Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih, 608 sayılı kararıyla Ankara Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı çevresi Ankara ilinin mülki sınırları olarak belirlenmesine, kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmaya başlanmasına karar verilmiştir.

Mahkemelerin göreviyle ilgili temel düzenlemeyi içeren HMK'nun 1. maddesi. "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir”, hükmünü amirdir.

Ticaret mahkemelerinin görevini düzenleyen TTK'nun 5/2. maddesinde ise aynen: "Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır." denilmektedir.

Dava tarihinde Polatlı'da asliye ticaret mahkemesi bulunmamakla, dava doğru yerde, yani asliye ticaret mahkemesi sıfatı ile asliye hukuk mahkemesinde açılmıştır.

Ankara Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı çevresinin Ankara ilinin mülki sınırları olarak belirlenmesiyle birlikte işin devrine yönelik yasada özel hüküm bulunmaması halinde mevcut mahkemelerin elindeki dosyaları göndermeksizin esastan karara bağlaması tabii hakim ilkesinin de doğal sonucudur (Emsal Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 14/03/2022 tarih ve 2022/500 Esas 2022/1830 Karar, 14/03/2022 tarih ve 2022/1379 Esas 2022/1838 Karar sayılı ilamları).

Hal böyle olunca mahkemece, dava tarihi itibarıyla görevli ve yetkili mahkemenin Polatlı 1.Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesi olduğu, anılan mahkemece asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla davaya bakılacağı, asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla bakılan dava dosyasının mülki sınırları belirlenen ticaret mahkemelerine devrini düzenleyen yasa hükmü bulunmadığı halde dosyanın Ankara Ticaret Mahkemesine gönderilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan Polatlı Asliye Hukuk Mahkemesince 29/09/2021 tarihli görevsizlik kararı usul ve yasaya aykırı olduğundan kaldırılmasına,

ayrıca Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesince açılan davada Polatlı Asliye Hukuk Mahkemesi görevli olduğundan karşı görevsizlik kararı verilmesi gerekirken Tüketici Mahkemesinin görevli olduğundan bahisle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine yönelik karar da usul ve yasaya aykırı olduğundan ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.