Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2022/997 K.2023/991

...

İNCELENEN DOSYANIN

MAHKEMESİ : ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 12/01/2022

NUMARASI :.....

KARAR TARİHİ : 21/06/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 22/06/2023

Taraflar arasındaki hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacağa ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın usulden reddine yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Ankara ...... esas sayılı dosyada müvekkili lehine karara bağlanan işçilik alacakları ve yargılama gideri için Ankara Batı İcra Müdürlüğü'nün 2020/28092 E sayılı dosya borcundan (Takipte kesinleşen miktar 62.854,27 TL), davalı şirketler arasında organik bağın bulunduğu, davalı gerçek kişilerin ise, davalı şirketlerin yetkili kişileri olduğundan tüzel kişilik perdesinin aralanarak biçimsel olarak farklı gözüken şirketlerin ve şahısların sorumlu tutulması ile Ankara Batı İcra Dairesinin 2020/28092 sayılı dosyasındaki borçlarından dolayı da sorumlu tutularak müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılara tebligat çıkartılmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde, her iki tarafında ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı düzenlenmiştir.

Davacının tacir olmadığı alacak iddiasının işçilik alacağı olduğu ve davalıların bu alacaktan sorumluluğuna karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır. (Emsal Yargıtay 9. HD 2015/32647 E ve 2015/35298 K sayılı ilamı ) Davacının talep sonucu mutlak ticari dava da oluşturmamaktadır.

7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5. maddesi hükmü uyarınca 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun İkinci Kısmının Altıncı Bölümünde düzenlenen hizmet sözleşmelerine tabi işçiler ile işveren veya işveren vekilleri arasında, iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü hukuk uyuşmazlıklarına doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözümünde İş Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek davanın usulden reddine karar vermiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; işbu davanın hizmet sözleşmesinden kaynaklanmadığını, davalı şirketler arasındaki organik bağın tespiti ve diğer yönetici ortaklarında tüzel kişilik perdesi kaldırılarak borçtan sorumlu tutulmaları istemine ilişkin olduğunu, bu haliyle davalıların yönünden TTK’nın 3. maddesi gereğince ticari iş niteliğinde olduğu gözetilerek işin esasına girilip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, mahkemenin aksi yöndeki kararı usul ve yasaya aykırı olduğunu mahkemenin görevli olduğunu belirterek mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava, davacının kesinleşen icra takibine konu işçilik alacaklarının aralarında organik bağ bulunduğu ileri sürülen davalı ...... tüzel kişiliğin perdesi aralanarak davalı şirket yetkililerinden ve davalı şirketlerden müteselsilen tahsili istemine ilişkin olup ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle görev şartı yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Organik bağ ilişkisinde işveren sıfatı olan tüzel kişinin, işçinin iş sözleşmesinden veya iş kanunundan doğan haklarını kullanmasının engellenmesi için temsilde farklı kişiliklere yer vermesi sözkonusudur. Bu durumda tüzel kişinin bağımsızlığı sınırlanır ve organik bağ içinde olunan kişi ile özdeş kabul edilir.

Bu anlamda; tüzel kişilik hakkının kötüye kullanılması, kanuna karşı hile, işçiye zarar verme(haklarının alınmasını engelleme), tarafta muvazaa (hizmeti kendisine verdiği halde başka bir kişiyi kayıtta işveren olarak gösterme) ve namı müstear yaklaşımı nedeni ile dolaylı temsil sözkonusudur. Bu durumların sözkonusu olduğu halde tüzel kişilik perdesinin aralanması sureti ile gerçek işveren veya organik bağ içinde olan tüm işverenler sorumlu tutulmaktadır. Organik bağ ise şirketlerin adresleri, faaliyet alanları, ortakları ve temsilcilerinin aynı olmasından, aralarındaki hukuki ilişkilerin tespitinden anlaşılır.

Görev kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden nazara alınması gerekir.

Somut olayda davacı vekili ... Asliye Hukuk Mahkemesinin (İş Mahk. Sıfatıyla) 2017/109 esas sayılı dosyası ile müvekkili lehine karara bağlanan işçilik alacakları ve yargılama gideri için Ankara Batı İcra Müdürlüğü'nün 2020/28092 E sayılı dosya borcundan (Takipte kesinleşen miktar 62.854,27 TL), davalı şirketler arasında organik bağın bulunduğu,

davalı gerçek kişilerin ise, davalı şirketlerin yetkili kişileri olduğundan tüzel kişilik perdesinin aralanarak Ankara Batı İcra Dairesinin 2020/28092 sayılı dosyasındaki borçlarından dolayı sorumlu tutularak davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş olup,bu durumda iş bu davanın iş sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin olduğu,

taraflar arasındaki ilişkinin TTK'nın 4.maddesi gereğince ticari iş niteliğinde bulunmadığı hal böyle olunca, mahkemece iş mahkemesinin görevli olduğu gözetilerek görevsizlik kararı verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmemiştir. (Yargıtay 9.Hukuk Dairesinin 2019/7200 Esas 2020/243 Karar sayılı ilamı)

Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin davanın usulden reddi yönündeki kararında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.