Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2023/1045 K.2026/533

Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yapılan yargılaması sonunda, ilamda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne yönelik verilen hükme karşı, davacı tarafından süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle; Bankanın ... Şubesi tarafından, dava dışı ... ... Gıda .. Ltd. Şti.'ne, davalının müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığı GKS'lere istinaden krediler kullandırıldığını, borcun ödenmemesi üzerine hesabın kat edildiğini, ihtarnameye rağmen borcun ödenmemesi üzerine Ankara 11. İcra Müdürlüğü'nün 2021/2067 - 2068 sayılı dosyalarından takibe geçildiğini, borçlunun itirazları üzerine takiplerin durduğunu belirterek Ankara 11. İcra Müdürlüğü'nün 2021/2067 sayılı dosyasından 549.472,22-TL, 2021/2068 sayılı dosyasından ise 10.865,16-TL yönünden itirazların iptali ile takibin devamına, davalının %20'den az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı cevap dilekçesinde özetle; İcra dosyasında kefil olarak bulunduğunu, kefalet sözleşmesi gereği kefilin sorumluluğunun kefil olunan asıl borçlunun borcunu ifa etmemesi halinde doğacağını, Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/598 esas sayılı dosyasında borçlu şirket lehine 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verildiğini, karara karşı istinaf kanun yoluna, ardından temyiz incelemesi için Yargıtay'a başvurulduğunu, sonucun bekletici mesele yapılması gerektiğini, dava dışı şirket hakkındaki konkordato nedeniyle kararın icraya konulamayacağını ve davacı bankanın işbu davayı açmakta hukuki yararı olmayacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece. Davacı bankanın ... Şubesi ile dava dışı ... ... ... Ltd.

Şti. arasında 22/03/2013 tarih, 2.000.000,00 TL limitli genel kredi sözleşmesi imzalandığı, davalının kredi sözleşmesine 2.500.000,00 TL limitle müteselsil kefil olduğu, eş rızası bulunduğu, borcun ödenmemesi üzerine asıl borçlu şirket ve davalı kefile Kartal 28. Noterliğinden 08/12/2020 tarihli ihtarname keşide edilerek ihtarnamede belirtilen borcun 24 saat içinde ödenmesinin istenildiği, dava dışı asıl borçluya 10/12/2020 tarihinde, davalı kefile de aynı tarihte ihtar tebliğ edildiği,

ihtarnamede verilen 1 günlük sürenin eklenmesiyle temerrüdün 12/12/2020 tarihinde oluştuğu, bilirkişi raporunda hesaplamada esas alınan faiz oranlarının taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine ve dosya kapsamına göre yerinde olduğu gerekçesiyle; "davanın kısmen kabulü ile, davalının, Ankara 11. İcra Müdürlüğü'nün 2021/2067 sayılı takip dosyasında itirazının 531.774,46-TL asıl alacak, 13.934,21-TL işlemiş faiz, 696,71-TL BSMV olmak üzere toplam 546.405,38-TL için iptali ile takibin bu miktar üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %23,94 oranında faiz işletilmesine,

fazlaya ilişkin istemin reddine, davalının, Ankara 11. İcra Müdürlüğü'nün 2021/2068 sayılı takip dosyasında itirazının 10.223,84-TL asıl alacak, 371,88-TL işlemiş faiz, 18,59-TL BSMV olmak üzere toplam 10.614,31-TL için iptali ile takibin bu miktar üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %19,08 oranında faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, hükmolunan meblağların %20'si oranında hesaplanan 111.403,94-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine" dair karar verilmiş, karara karşı davacı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı istinaf dilekçesinde özetle; Faize ilişkin itirazı göz ardı edilerek hüküm kurulduğunu, bankaca tespit edilen en yüksek faiz oranının %32 olduğunu, bu faiz oranının %50 fazlası olan %48 oranının temerrüt faizi olarak uygulanması gerektiğini, ancak akdi faiz oranının %50 fazlasını temerrüt faiz oranı kabul ederek hesaplama yapan bilirkişi raporu esas alınarak hüküm kurulmasının isabetsiz olduğunu ileri sürmüştür.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takiplerine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nun 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

Davacı yan, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan kredi alacağı bulunduğunu, alacağın tahsili için başlatılan icra takiplerine davalının haksız olarak itiraz ettiğini iddia etmiş, Mahkemece yapılan yargılama sonunda bilirkişi raporu hükme esas alınmak suretiyle yukarıda açıklandığı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davacı banka ile dava dışı şirket arasında, davalının müşterek ve müteselsil kefaleti bulunan genel kredi sözleşmeleri imzalanarak borçlu şirkete KMH ve taksitli ticari krediler kullandırıldığı, asıl borçlu şirketin kredi borcunun ödenmemesi üzerine davacı tarafından, davalı borçlu/ kefil aleyhine icra takipleri başlatıldığı hususlarında herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır.

Uyuşmazlık, takip tarihleri itibarıyla davacının, davalı kefilden icra takipleri dayanağı genel kredi sözleşmeleri nedeniyle talep edebileceği alacak bulunup bulunmadığı, var ise miktarı, uygulanması gereken temerrüt faiz oranı hususlarından kaynaklanmaktadır.

Dava konusu Ankara 11. İcra Müdürlüğü'nün 2021/2067 sayılı takip dosyasında; davacı/ alacaklı tarafından davalı/ borçlu kefil hakkında 534.841,30-TL asıl alacak, 13.934,21-TL işlemiş faiz, 696,71-TL BSMV olmak üzere toplam 549.472,22-TL alacağın tahsili isteğiyle 11/02/2021 tarihinde ilamsız takibe geçildiği, Ankara 11. İcra Müdürlüğü'nün 2021/2068 sayılı takip dosyasınında; davacı/ alacaklı tarafından davalı/ borçlu kefil hakkında 34.870,84-TL ve 10.317,78-TL asıl alacak, 2.326,30-TL ve 521,32-TL işlemiş faiz, 69,01-TL ve 26,06-TL BSMV olmak üzere toplam 48.131,31-TL alacağın tahsili isteğiyle 11/02/2021 tarihinde ilamsız takibe geçildiği,

davalının süresi içerisinde her iki takipte düzenlenen ödeme emirlerine itirazı üzerine takiplerin durduğu, işbu itirazın iptali davasının İİK'nun 67. maddesi uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı dosya içeriğiyle sabittir.

Davacı banka ile dava dışı asıl borçlu ... ....Ltd. Şti arasında 22/03/2013 tarihli, 2.000.000,00 TL limitli genel kredi sözleşmesi tanzim edildiği, davalı ...'in iş bu sözleşmeye 2.500.000,00 TL limitle kefil olduğu, eş rızası bulunup kefaletinin TBK hükümleri kapsamında geçerli olduğu, Kartal 28. Noterliği 08/12/2020 tarihli kat ihtarının, dava dışı asıl borçlu şirket ile davalı kefile 10/12/2020 tarihinde tebliğ edilerek borçluların, 1 günlük atıfet süresi ilavesi ile 12/12/2020 tarihinde temerrüde düştükleri görülmüştür.

Yargılama aşamasında alınan 14/10/2022 tarihli bilirkişi raporunda.

Ankara 11. İcra Müdürlüğü'nün 2021/2068 sayılı dosyasında takibe konu edilen ticari kredili mevduat alacağından davalı kefilin borcunun, takip tarihi itibariyle 10.223,84-TL asıl alacak, 371,88-TL işlemiş faiz, 18,59-TL BSMV olmak üzere toplam 10.614,31-TL olarak, Ankara 11. İcra Müdürlüğü'nün 2021/2067 sayılı dosyasında taksitli ticari krediden kaynaklı davalı kefilin borcunun, takip tarihi itibariyle 531.774,46-TL asıl alacak, 13.934,21-TL işlemiş faiz, 696,71-TL BSMV olmak üzere toplam 546.405,38-TL olarak hesaplandığı görülmüştür.

Bilirkişi raporu kapsamında; davacı bankaca, benzer ticari kredilere uygulanan fiili faiz oranlarının talebe karşın verilmediği gerekçesiyle, somut uyuşmazlık kapsamında dava konusu edilen ticari krediye uygulanan fiili faiz oranının bu krediye ilişkin hesaplamalara esas alındığının açıklandığı görülmüştür.

Davacı yanın istinaf itirazı temerrüt faiz oranına yöneliktir. Taraflar arasında akdedilen Genel Kredi Sözleşmesinin 10. maddesinde düzenlenen " Temerrüt Faizi " başlıklı maddesi uyarınca, "Müşteri'nin... temerrüde düşmesi halinde, Müşteri, temerrüdün doğduğu tarihten itibaren fiili ödemeyi gerçekleştirdiği güne kadar geçecek günler için Banka'ca tespit edilmiş en yüksek kredi faiz oranının yıllık %50 fazlası olarak hesaplanacak oranda temerrüt faizini ...ödeyecektir." hükmü yer almaktadır. Bu hükme göre temerrüt faizi, davacı bankaca temerrüt tarihinde davalı asıl borçluya kullandırılan kredilere uygulanan en yüksek faiz oranının % 50 ilavesi olabilecektir.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda; bankaların, KMH faiz oranlarının, TCMB tarafından 25.05.2013 tarih ve 28657 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Mevduat ve Kredi Faiz Oranları ve Katılma Hesapları Kar ve Zarara Katılma Oranları ile Kredi İşlemlerinde Faiz Dışında Sağlanacak Diğer Menfaatler Hakkında Tebliğ (Sayı:2006/1)’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sayı:2013/8)” ile TCMB’nin yayımladığı Kredi Kartı İşlemlerinde Uygulanacak Azami Faiz Oranları Hakkında Tebliğe tabi hale getirildiği,

08/12/2020 kat tarihi itibariyle 461-6297761 nolu kredili mevduat alacaklarına uygulanacak azami akdi faiz yıllık %19,08 ve gecikme faizi %22,68 olup söz konusu oranların 14/02/2021 takip tarihi itibariyle azami akdi faiz yıllık %22,68, gecikme faizi %26,28 olarak açıklanmasına karşın, davacı banka tarafından, takip talebinde 461-6297761 nolu hesap altında takip edilen kredili mevduat alacağı için kat tarihinde geçerli olan %19,08 akdi faiz oranından temerrüt faizi talep ettiği görüldüğünden taleple bağlı kalınarak hesaplama yapılması gerekeceği, ticari kredilerde temerrüt faiz oranının tespitinde Yargıtay uygulamalarında,

Merkez Bankası'na bildirilen faiz oranlarının cari kredilere uygulanan bir oran olmayıp yüksek tavan faizinin bildirilmesi niteliğinde olduğuna işaret edildiği, dolayısıyla taksitli kredilere ilişkin temerrüt tarihinde bankanın fiilen uyguladığı faiz oranı belirlenip bu oran üzerinden sözleşme hükümlerine göre temerrüt faiz oranı belirlenmesi gerektiği, ancak davacı Bankaca TCMB'ye bildirilen oranların yanı sıra fiilen uygulanan emsal faiz oranı içeren emsal firma ekstresi davacı banka şubesinden talep edildiği halde tarafına sunulamadığından,

bu Genel Kredi Sözleşmesi kapsamında kullandırılan 461-7972660 ve 461-7972663 nolu taksitli kredilerin akdi faiz oranlarının yıllık %15,96 olup en yüksek akdi faiz oranı olan %15,96'nın %50 fazlası alınarak bulunan %15,96 x 1,50= %23,94 oranından temerrüt faizi uygulanması gerektiği kanaatine varıldığı belirtilmiş olup bilirkişi tarafından, bu tespit doğrultusunda taksitli ticari kredilere ilişkin hesaplamalar yapıldığı Dairemizce görülmüş olup bilirkişi tarafından,

davacı bankaca başka kredilere de uygulanan fiili faiz oranı tespit edilememesi hukuka aykırı bulunmakla birlikte istinafa gelenin sıfatına göre bu husus Dairemizce eleştirilmekle yetinilmiştir. Davacı bankaca da bilirkişinin belirlediği orandan daha yüksek fiili faiz oranının varlığı ispatlanamadığından davacı bankanın bu yöndeki istinaf başvurusu yerinde bulunmamış, başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.

Hal böyle olunca, yargılama aşamasında alınan denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu esas alınmak suretiyle istinafa başvuran tarafın sıfatına ve istinaf isteminin konusuna göre mahkemece, bilirkişi raporu kapsamında takip tarihleri itibarıyla davacının, davalıdan alacaklı olduğu tespit edilen miktarlar üzerinden verilen kararında Dairemizce bir isabetsizlik görülmemiştir. Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin davanın kısmen kabulü yönündeki kararında herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden davacı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan- Üye - Üye - Zabıt Katibi-