Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2023/1501 K.2026/536

Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağının tahsili için başlatılan icra takibine davalıların haksız olarak itiraz ettiğini belirterek itirazın iptaline, %20 oranında icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılara dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen davalılar davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; davacı bankanın alacak tutarının hesaplanması için toplanan deliller kapsamında yaptırılan bilirkişi incelemesi ayrıntılı, açıklamalı ve denetime elverişli olup, hükme esas almaya yeter görüldüğü, davalı asıl borçlu şirketten takip tarihi itibariyle depo talebinde bulunabileceği, ancak yerleşik Yargıtay içtihatları gözetildiğinde davalı kefillerden depo talebi isteminde bulunulabileceğine dair kredi çerçeve sözleşmesi ve çek taahhütnamesinde açık madde tespit edilemediği,

davalı kefillerin çek deposundan sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, Ankara 20. İcra Dairesinin 2020/3252 takip sayılı dosyasında tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalı ... Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd.

Şti. yönünden 2.256.624,64 TL asıl alacak, 123.871,20 TL işlemiş faiz ve 6.193,57 TL BSMV olmak üzere toplam 2.386.689,41 TL alacaktan ipotek tutarı olan 2.000.000,00 TL mahsubu sonucu 386.689,41 TL tutarlarına yönelik takibe itirazının iptaline, K9000175 ve K9000176 nolu taksitli kredilerden kaynaklanan 115.935,70 TL asıl alacak kısmına takip tarihinden işleyecek % 31,80 temerrüt faizi ve faizin % 5 gider vergisi ile birlikte.

K9000199, K9000233, NE000221, K9000255, L0004693, L0004699, L0004720, L0004751 nolu kredilerden kaynaklanan toplam 1.889.285,35 TL asıl alacak kısmına takip tarihinden işleyecek % 38,70 temerrüt faizi ve faizin % 5 gider vergisi ile birlikte. TU000102 nolu banka yükümlülük tutarı ödenen çek yaprak bedelinden kaynaklanan toplam 13.247,01 TL asıl alacak kısmına takip tarihinden işleyecek % 51,60 temerrüt faizi ve faizin % 5 gider vergisi ile birlikte.

10260413, 10260633 ve 10000915 nolu kredili mevduat hesabından kaynaklanan toplam 238.156,58 TL asıl alacak kısmına takip tarihinden işleyecek % 20,40 temerrüt faizi ve faizin % 5 gider vergisi ile birlikte tahsili suretiyle takibin devamına, davalılar ... ve ... yönünden, 2.256.624,64 TL asıl alacak, 123.083,94 TL işlemiş faiz ve 6.154,20 TL BSMV olmak üzere toplam 2.385.862,78 TL tutarlarına yönelik takibe itirazlarının iptaline, K9000175 ve K9000176 nolu taksitli kredilerden kaynaklanan 115.935,70 TL asıl alacak kısmına takip tarihinden işleyecek % 31,80 temerrüt faizi ve faizin % 5 gider vergisi ile birlikte.

K9000199, K9000233, NE000221, K9000255, L0004693, L0004699, L0004720, L0004751 nolu kredilerden kaynaklanan toplam 1.889.285,35 TL asıl alacak kısmına takip tarihinden işleyecek % 38,70 temerrüt faizi ve faizin % 5 gider vergisi ile birlikte. TU000102 nolu banka yükümlülük tutarı ödenen çek yaprak bedelinden kaynaklanan toplam 13.247,01 TL asıl alacak kısmına takip tarihinden işleyecek % 51,60 temerrüt faizi ve faizin % 5 gider vergisi ile birlikte.

10260413, 10260633 ve 10000915 nolu kredili mevduat hesabından kaynaklanan toplam 238.156,58 TL asıl alacak kısmına takip tarihinden işleyecek % 20,40 temerrüt faizi ve faizin % 5 gider vergisi ile birlikte tahsili suretiyle takibin devamına, 14 adet çek yaprağı için toplam 33.130,00 TL depo bedelinin davalı ... Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd.

Şti. tarafından bankada açılacak faizsiz bir hesapta depo edilmesine imkan verecek şekilde icra takibinin devamına, fazlaya yönelik taleplerinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olup rapor doğrultusunda verilen kararın reddedilen kısım yönünden kaldırılması gerektiğini, bankaların kredi işlemlerinde uygulayacakları azami faiz oranlarını vade ve türlerine göre serbestçe tespit etmeleri, bu faiz oranlarını Merkez Bankası’na bildirmeleri esasının getirildiğini, müvekkilinin kredi fiyatlama politikaları konulu genel mektup hükümleri uyarınca akdi faiz oranının %38, temerrüt faiz oranının ise %57 olduğunu, borçlularca imzalanan, kredi çerçeve sözleşmesinin kredi faizi başlıklı 2.5 maddesinde,

“Müşterinin borçlar tamamen ödeninceye kadar yükümlülükleri ve temerrüt hükümleri” başlıklı 4.2.

Maddesinde, kefalet sözleşmesinin 2.2. ve 2.8. maddesinde, sözleşme önce bilgilendirme ve mutabakat formunun 9. maddesinde bu hususun kabul edildiğini, herhangi bir itiraza uğramadan kat ihtarı kesinleşmişken bilirkişinin, ihtar öncesinden hesaplama yapmasının da hatalı olan bir diğer husus olduğunu, kefillerden de gayrinakit risk tutarının depo edilmesinde hukuken bir sakınca bulunmadığını, bilirkişi raporunda kmh kredisine uygulanacak faiz oranlarının TCMB tebliğleri uyarınca belirlenmesi gerektiği yönündeki görüşüne TTK'nun 8/1 maddesi dikkate alındığında (ticari işlerde faiz oranı serbestçe belirlenir) katılmanın mümkün olmadığını,

bilirkişinin dikkate aldığı oranların bireysel kmh hesaplarına uygulanabilir oranlar olup, ticari kmh hesaplarına uygulanmasının söz konusu olmadığını belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

Davacı yan genel kredi sözleşmesinden kaynaklı alacağı bulunduğunu, davalıların icra takibine itirazlarının haksız olduğunu iddia etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonunda bankacı bilirkişiden alınan rapor hükme esas alınarak yukarıda özetlenen şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında davacıyla davalı şirket arasında imzalanan genel kredi sözleşmelerinde diğer davalıların müteselsil kefil sıfatıyla imzasının bulunduğu, kredi borcunun ödenmemesi üzerine davacı bankanın kredi hesabını kat ederek alacağın tahsili için icra takibi başlattığı, davalıların icra takibine itiraz ettiği hususlarında herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır.

Uyuşmazlık, takip tarihi itibarıyla davacının davalılardan alacağı bulunup bulunmadığı, var ise miktarı, davalıların icra takibine itirazının haksız olup olmadığı, uygulanması gereken temerrüt faiz oranı, davalı kefillerin gayri nakit alacağın depo edilmesinden sorumlu tutulup tutulamayacağı hususlarından kaynaklanmaktadır.

Davacı vekilinin istinaf itirazları incelendiğinde, yargılama aşamasında alınan bilirkişi raporu ayrıntılı, denetime ve hüküm kurmaya elverişli nitelikte olduğu, hesap kat ihtarnamesindeki alacak miktarının kat ihtarına itiraz edilmemesi nedeniyle maddi anlamda kesinleştiğinden söz edilemeyeceği, raporda temerrüt faiz oranlarının Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 13/12/2023 tarih 2022/3534 Esas 2023/7327 Karar sayılı emsal içtihadı ve diğer emsal içtihatları gereğince davacı bankanın alacağına uygulanacak temerrüt faiz oranının davacı bankaca fiilen uygulanan faiz dikkate alınmak suretiyle hesaplanması gerektiği,

imzalanan genel kredi sözleşmesi kapsamında kullandırılan taksitli kredilerin %15,84 akdi faiz oranı üzerinden gks hükmü uyarınca %100 fazlası hesaplanmak suretiyle temerrüt faiz oranının yıllık %31,68 olarak esas alınması Yargıtay içtihatlarına da sözleşme hükümlerine aykırı olmakla birlikte istinafa gelenin sıfatına göre eleştirilmekle yetinilmiş, kmh kredisinde ise 5464 sayılı Kanun uyarınca TCMB tarafından belirlenen oranlar esas alınarak tespit edildiği,

ispat yükü kendisinde olan davacı tarafından davalı yanın temerrüt tarihinde fiilen daha yüksek oranda akdi faiz uygulandığına ilişkin dosyaya herhangi bir bilgi ve belge de sunulmadığı, çekten kaynaklanan gayri nakdi alacağın depo edilmesi kefiller yönünden nakit alacağın dışında bir sorumluluk doğurduğundan bu hususta genel kredi sözleşmesinde açık hüküm bulunması gerektiği, genel kredi sözleşmesinde müşterinin çekten ve/veya teminat mektubundan kaynaklanan gayri nakdi alacağın depo edilmesinden sorumlu olduğuna ilişkin hüküm,

müşteri hakkında yer alan hükümlerin kefiller hakkında da uygulanacağına yönelik bir atıf hükmü ile kefillerin de gayri nakdi alacağın depo edilmesinden sorumlu olması sonucunu doğurmayacağı, taraflar arasında akdedilen genel kredi sözleşmelerinde kefilin çekten kaynaklanan gayri nakdi krediden sorumlu bulunduğuna ilişkin açık bir sözleşme hükmü bulunmadığı gibi, müşterinin temerrütü başlıklı maddede bankanın depo talep hakkının bulunduğuna ilişkin hüküm müşteriye ilişkin düzenleme olduğu gözetilerek mahkemece yazılı şekilde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin davanın kısmen kabulüne yönelik kararında bir isabetsizlik görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.