Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2023/577 K.2025/1314

Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçelerle davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davalı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davaya konu aracın ... Sigorta A.Ş.'ye kasko sigortalı olduğunu, bu şirketin davalı ... Sigorta A.Ş.' ye devredildiğini, Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 29/12/2017 tarih ve 2015/201 E. 2017/1027 K. sayılı ilamı uyarınca ... plaka sayılı aracın hurdasının müvekkil sigorta şirketine bırakılmasına karar verildiğini, borçlu ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd.

Şti.'nin bu ilama dayanarak müvekkili şirket aleyhine Ankara 20. İcra Müdürlüğünün 2014/26133 E sayılı takip başlattığını , bu takip dosyasında hurdanın borçlu şirkete 7 gün içinde iade edilmesi istenilmiş ise de, ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd.

Şti. vekilinin muhtıraya verdiği 10/05/2019 tarihli cevapta "İlgili aracın hurdası Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/201 esas sayılı dosyasında mevcut bilirkişi raporunda belirtildiği adreste olup aracın anahtarı kaza esnasında kaybolduğundan tarafımızda bulunmamaktadır.

Mahkeme kararı ile sigorta şirketi usulü işlemleri tek taraflı olarak yapabileceğinden bu konuda tarafımızca yapılabilecek bir işlem bulunmamaktadır, ayrıca aracın hurdasının mahkeme kararı doğrultusunda iade edilmesi için kaza tarihinden sonraki mtv borçlarının ve otopark ücretinin ilgili yerlere ödenmesi de gerekmektedir." şeklinde cevap verildiğini, ilam gereği hükümde yer alan ... plaka sayılı aracın hurdasının hukuken ve fiilen iade edilmemesi ve Borçlar Hukukuna göre de ifa imkansızlığı oluşması sebebiyle,

aracın sovtaj değeri olan 17.000,00 TL'nin 21/09/2020 temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsili için davalı hakkında Ankara Batı İcra Müdürlüğü'nün 2021/29548 E. sayılı dosyasıyla davalıya karşı ilamsız icra takibine geçildiğini, 17.000,00TL tazminat bedelinin işlemiş faizi ile birlikte 18.219,10TL olarak talep edildiğini, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu bildirerek davalının takibe itirazının iptaline, takibin devamına ve %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı şirket tarafından dosyaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; ... plakalı aracın 31/12/2013 - 31/12/2014 tarihleri arasında genişletilmiş kasko sigortası paket poliçesi kapsamında davacı sigorta şirketince sigortalı olduğu, sigorta ettirenin davalı şirket olduğu, anılan kazanın poliçe kapsamında olduğu ve davacının oluşan zarardan sorumlu olduğu,

davacı tarafça icra dosyasından davalıya yapılan bildirime rağmen aracın hurdasının davacıya teslim edilmemesi ve araç üzerinde birden fazla haciz bulunması sebebiyle davacının hurda bedeline ilişkin talebinin yerinde olduğu , bu itibarla davacının davasında haklı olduğu ve davalının itirazının yerinde olmadığı kanaatine varılmakla, Ankara Batı İcra Müdürlüğü'nün 2021/29548 Esas sayılı takip dosyasında davalı borçlu tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin devamına,

alacak miktarı likit olduğundan ve davalı yan takibe haksız itiraz ettiğinden asıl alacak miktarının %20'si olan 3.400,00TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacı tarafın aynı alacak taleplerini Ankara 20. İcra Müdürlüğünün 2014/26133 Esas sayılı icra dosyasında 03/10/2018, 26/06/2019, 11/07/2020, 15/01/2021 tarihli talepleri ile bildirdiğini, İİK.

24 maddesinin 4.fıkrası uyarınca davacı tarafın alacak taleplerini Ankara 20. İcra Müdürlüğü'nün 2014/26133 esas sayılı icra dosyasında talep edebilecek iken alacak talepleri için mükerrer olarak Ankara Batı İcra Müdürlüğünün 2021/29548 Esas sayılı icra takibi başlattığını,

davacı tarafın alacak taleplerini Ankara 20. İcra Müdürlüğünün 2014/26133 Esas sayılı icra dosyasında talep edebileceğinden hukuki yarardan yoksun olan ve mükerrer olarak başlatılan Ankara Batı İcra Müdürlüğünün 2021/29548 Esas sayılı icra takibine yapmış olduğu itirazın iptali davasının reddine karar verilmesi gerektiğini bildirerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; sovtaj bedelinin davalıdan tahsili için başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

Davalıya ait ... plakalı araç 27/09/2014 günü dava dışı sürücü ... yönetiminde iken Kuzucubelen mahallesi yönünden Mersin yönüne seyirle olay yerine geldiğinde, direksiyon hakimiyetini kaybederek yoldan çıkıp devrilmesi sonucu yaralanmalı/maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği ihtilaf konusu değildir.

Dosya kapsamında yer alan Genişletilmiş Kasko Sigortası paket poliçesi incelendiğinde; davalı şirkete ait ... plaka sayılı aracın 24/09/2014 tarihli kaza tarihini de kapsar şekilde 31/12/2013 - 31/12/2014 tarihleri arasında davalı tarafından Kasko Sigorta Poliçesi düzenlenmek suretiyle kasko sigortasının yapıldığı anlaşılmıştır.

Davalı şirket tarafından 27/09/2014 günü gerçekleşen kazada meydana gelen 49.200,00 TL hasarının tazmini amacıyla dosyamız davacısı sigorta şirketi aleyhine ....TARİHİNDE Ankara 20. İcra Müdürlüğü'nün 2014/26133 E sayılı ilamsız icra takibinin yapıldığı görülmüştür.

Ankara 20.İcra Dairesi'nin 2014/26133 Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; alacaklısının ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd Şti borçlusunun dosyamız davacısı ... Sigorta Anonim Şirketi olup, 49.200,00 TL asıl alacağın tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine borçlu vekilinin yasal süresi içerisinde borca ve fer'ilerinin itiraz etmesi üzerine durdurulduğu, akabinde dosyamız davalısı şirket tarafından Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/201 Esas sayılı itirazın iptali davasının İİK.nun 67.maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür.

Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/201 Esas sayılı dosyası incelendiğinde; dosyamız davalısı ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd Şti tarafından dosyamız davacısı ...

Sigorta A.Ş aleyhine, kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan sigorta bedelinin tazmini için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemi ile açılan davada, mahkemece 29/12/2017 tarih 2015/201 E, 2017/1027 K sayılı kararı ile, davacının davasının kısmen kabulü ile , Ankara 20. İcra Dairesi'nin 2014/26133 sayılı icra takibinde, davalının takibe yaptığı itirazın kısmen iptali ile hurda aracın davalı sigorta şirketine bırakılmasına ve icra takibinin 49.000,00 TL asıl alacak üzerinden takip talebindeki koşullar ile devamına karar verildiği, tarafların kararı istinaf etmemesi üzerine kararın 22/11/2022 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.

Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 29/12/2017 tarih 2015/201 E, 2017/1027 K sayılı kararı sonrası dosyamız davacısı sigorta şirketi tarafından Ankara 20. İcra Dairesi'nin 2014/26133 sayılı icra takip dosyasına 12/04/2018 tarihinde 75.779,99 TL ödeme yaparak sigortalısının başlattığı takipte icra dosya borcunu kapattığı görülmüştür.

Davacı sigorta vekilince Ankara 20.İcra Dairesi'nin 2014/26133 Esas sayılı takip dosyası kapsamında hurda aracın davalı sigorta şirketine teslim edilmesi istenilmesine rağmen , Ankara 20 İcra Müdürlüğü'nün 08/04/2021 tarihli karar tensip tutanağı ile , ''Müdürlüğümüz dosyası ilamsız takip olup, Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/201 E- 2017/1027 K sayılı itirazın iptaline ilişkin ilamın hüküm kısmında "Hurda aracın davalı sigorta şirketine bırakılmasına" şeklinde hüküm kurulduğu, ancak müdürlüğümüzce teslim ve yetkilendirme işlemine ilişkin bir hüküm bulunmadığı, ayırca İİK 24-4 md.'nin ilamlı takipler için geçerli olduğu anlaşılmakla, talebin reddine karar verildi. ''şeklinde karar verilmiştir.

Ankara 20.İcra Dairesi'nin 2014/26133 Esas sayılı takip dosyası kapsamında veya haricen dava konusu aracın hurdası davalı tarafça davacıya teslim edilmediğinden , davacı sigorta şirketince aracın hurda bedeli olan 17.000,00 TL'nin davalıdan tahsili amacıyla 30/09/2021 tarihinde Ankara Batı Müdürlüğü'nün 2021/29548 E sayılı ilamsız icra takibi yapıldığı görülmüştür.

Ankara Batı Müdürlüğü'nün 2021/29548 E. sayılı takip dosyası incelendiğinde; alacaklısının ... Sigorta Anonim Şirketi, borçlusunun dosyamız davalısı ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd Şti aleyhine toplam 17.000,00 TL asıl alacak ve 1.219,81 TL faiz olmak üzere toplam 18.129,81 TL alacağın tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine, davalı borçlu vekilinin yasal süresi içerisinde borca ve fer'ilerinin itiraz etmesi üzerine durdurulduğu, eldeki itirazın iptali davasının İİK.nun 67.maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür.

Davacı tarafça gerek davalı sigortalının başlattığı Ankara 20.İcra Dairesi'nin 2014/26133 Esas sayılı takip dosyası gerek Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 29/12/2017 tarih 2015/201 E, 2017/1027 K sayılı kararı gereği tüm hasar bedeli eksiksiz davalı şirkete ödenmesine rağmen davalı sigorta şirketince sigortalı aracın hurdasının davacı şirkete teslim edilmemesi nedeniyle , mahkemece belirlenen ve aracın sovtaj değeri olan 17.0000,00 TL'nin davalı şirketten tahsili amacıyla başlatılan takibe yapılan itirazın iptali talebiyle eldeki davanın açıldığı,

davalı şirket tarafından Ankara 20.İcra Dairesi'nin 2014/26133 Esas sayılı takip dosyası kapsamında İİK. 24 maddesinin 4.fıkrası uyarınca davacı tarafın alacak talebini ileri sürebilecekken eldeki davayı açmakta hukuki yararının savunulduğu , mahkemece yukarıda yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verildiği ve davalı şirketin savunmasındaki , gerekçelerle istinafa geldiği uyuşmazlık konusu değildir.

Davalının istinaf itirazları doğrultusunda dosyamız kapsamındaki uyuşmazlık , davalının nkara Batı Müdürlüğü'nün 2021/29548 E. sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın yerinde olup olmadığı noktasında toplandığı görülmüştür. Dosya kapsamında yer alan Türkiye Noterler Birliği'nin 02/02/2022 tarih, 137607 sayılı cevabi yazı incelendiğinde, davaya konu ... plaka sayılı (yeni ...) aracın 18/12/2018 tarihinde trafikten çekildiği, bahse konu aracın bu tarihten sonra (51) adet farklı icra takip dosyasından haciz işlemi tatbik edildiği , bu bağlamda davacı sigorta şirketinin alacağının da aracın hurdası teslim edilse dahi tahsil kabiliyeti kalmayacağı anlaşılmıştır.

2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun ''Taşınır teslimi'' başlıklı 24 maddesi uyarınca. Bir taşınırın teslimine dair olan ilam icra dairesine verilince icra memuru bir icra emri tebliği suretiyle borçluya yedi gün içinde o şeyin teslimini emreder.

İcra emrinde; alacaklı ve borçlunun ve varsa mümesillerinin adları ve soyadları ile şöhret ve yerleşim yerleri hükmü veren mahkemenin ismi ve hükmolunun şeyin neden ibaret olduğu, ilamın tarih ve numarası ve icra mahkemesinden veya istinaf veya temyiz yahut iadei muhakeme yoliyle ait olduğu mahkemeden icranın geri bırakılması hakkında bir karar getirilmedikçe cebri icraya devam olunacağı yazılır.

Borçlu, bu emri hiç tutmaz veya eksik bırakır ve hükmolunan taşınır veya misli yedinde bulunursa elinden zorla alınıp alacaklıya verilir. Yedinde bulunmazsa ilamda yazılı değeri alınır. Vermezse ayrıca icra emri tebliğine hacet kalmaksızın haciz yoliyle tahsil olunur. Taşınır malın değeri, ilamda yazılı olmadığı veya ihtilaflı bulunduğu takdirde, icra memuru tarafından haczin yapıldığı tarihteki rayice göre takdir olunur.

Hükmolunan taşınırın değeri, borsa veya ticaret odalarından, olmıyan yerlerde icra memuru tarafından seçilecek bilirkişiden sorulup alınacak cevaba göre tayin edilir. İlgililerin bu hususta icra mahkemesine şikayet hakları vardır.

Hal böyle olunca, dosyamız davalısı tarafından başlatılan Ankara 20.İcra Dairesi'nin 2014/26133 Esas sayılı ilamsız icra takibinde , İİK 24 madde taşınır teslimine ilişkin hükmün uygulama alanı bulunmamakla birlikte 2014/ 26133 esas sayılı ilamsız icra takibine ilişkin dosyada İİK'nun 24 madde uygulanmasını talep hak ve yetkisi olmadığı, davalı şirket tarafından dava konusu aracın hasar bedeli eksik tahsil edilmesine rağmen , hurdasının davacıya teslim edilmediği,

davacı tarafça icra dosyasından davalıya yapılan bildirime rağmen aracın hurdasının davacıya teslim edilmemesi ve araç üzerinde birden fazla haciz bulunması sebebiyle davacının hurda bedeline ilişkin talebinin yerinde olduğu kabul edilerek , ilk derece mahkemesince davacının davasının kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmuştur.

Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin davanın kabulü yönündeki kararında herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan- Üye - Üye - Zabıt Katibi