Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2025/830 K.2025/1512

Taraflar arasındaki şirketin ihyası istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davanın usulden reddine yönelik verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle; dava dışı işçi ...'in 15/03/2010 ile 01/09/2019 tarihi arasında çeşitli alt işveren şirketlerle idarenin bağlı kuruluşu ... Müdürlüğü arasındaki hizmet alım ihaleleri kapsamında alt işveren işçisi olarak ... Bilgi İşlem ....

Ltd Şti'nde çalıştığını, dava dışı işçinin, Çaycuma 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/646 esas sayılı dosyasında idare aleyhine dava açtığını, davanın karara çıkarak kesinleştiğini ve 67.381,22-TL ödeme yaptığını, rücu alacağı için Çaycuma 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2024/286 Esas sayılı dosyasında dava açıldığını, terkin edildiği tespit edilen şirketin payı oranında sorumluluğunun tespit edilip alacaklarının tahsil edilmesi için Çaycuma 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024/286 Esas sayılı dosyası ile sınırlı olmak üzere ...

Bilgi İşlem Otomasyon Gıda Temizlik Taşımacılık ... Ltd Şti'nin TTK 547 hükmü gereğince ihyası ve ek tasfiyesine karar verilmesi gerektiğini belirterek şirketin ihyasına, mahkemece uygun görülecek tasfiye memuru atanmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin ... Bilgi İşlem Otomasyon Gıda Temizlik Taşımacılık ... Ltd Şti'nin tasfiye memuru ...'ye yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Müdürlüğü cevap dilekçesinde özetle; ... Bilgi İşlem Otomasyon Gıda Temizlik Taşımacılık ...

Ltd Şti'nin, 01/01/2022 tarihli genel kurulunda tasfiyeye girme kararı aldığını, şirket tasfiye memurluğuna ...'nin seçildiğini, kararın, 11/01/2022 tarih ve 10492 sayılı gazetede ilan ve tescil edildiğini, tasfiyeye girdiğine dair alacaklılara çağrı yapılan üç ilan gazetesinin yayımlandığını, 12/04/2022 tarihli şirketin, tasfiyesinin sonlandığına dair aldığı genel kurul kararının 05/05/2022 tarihinde tescil edildiğini ve 10571 sayılı ticaret sicil gazetesinde ilan edildiğini, şirketin hukuka uygun olarak kapatıldığını,

davanın açılmasına sebebiyet vermediğinden ve açılan davalarda zorunlu hasım olduğundan bahisle ek tasfiyeye karar verilmesi halinde TTK 547/2 md uyarınca tasfiye memuru atanmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; tasfiye işlemlerini yürüttüğü ... Bilgi İşlem Otomasyon Gıda Temizlik Taşımacılık ... Ltd Şti'nin tasfiyesinin sonlandığı tarih itibariyle herhangi bir mal varlığı olmadığını, şirket ortağının ve şirket müdürünün herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, davanın hak düşürücü süre içinde açılmadığını, kamu sektöründe iş alan alt işverenlerin ihale konusu işin maliyetini hesaplarken kıdem tazminatını hesaplamaya dahil edemediği sözleşme gideri ve genel giderler için ayrılan tutarın ihale bedelinin %3'ü ile sınırlandığını, dolayısıyla kıdem tazminatı için ihale bedeli içinde bir kalem bulunmadığı dikkate alındığında davacının ödeme yapmasının hukuka ve hakkaniyete uygun olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davacının ihyası talep edilen şirkete karşı, Çaycuma 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2024/286 Esas sayılı dosyasında açılmış bir davası bulunmadığı, davacının dava açmakta hukuki yararının olmadığı, HMK 114/h ve 115. Maddeleri gereğince davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle; " HMK 114/h Maddesi gereğince hukuki yarar yokluğundan davanın usulden reddine, " ilişkin karar verilmiş, karara karşı davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı istinaf dilekçesinde özetle; davacısı olduğu Çaycuma 1. ASHM'nin 2024/286 Esas sayılı dosyasında terkin edilmiş olan şirketi davada taraf olarak eklemeleri hukuken mümkün olmadığından davalı gösteremediklerini, bu nedenle dava dilekçesinde ve duruşmada bu şirketin ihyası ve davaya dahil edilmesi için süre talep ettiklerini, mahkemece olumlu olumsuz bir karar verilmediğini ve yargılamanın sürdüğünü, rücu hakları bulunup hukuki yararları olduğunu ileri sürmüştür.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; TTK 547 madde hükümleri uyarınca şirketin ihyası istemine ilişkindir. Ankara Ticaret Sicili Müdürlüğü'nün 20/12/2024 tarihli yazısı ve ekleri, cevap dilekçesi ve eklerine göre ihyası talep edilen ... Bilgi İşlem Otomasyon Gıda Temizlik Taşımacılık ... Ltd Şti'nin 11/01/2022 tarihi itibariyle tasfiyeye giriş kararı aldığı, tasfiye memuru olarak davalı ...'nin atandığı, şirketin, 05/05/2022 tarihinde ticaret sicil gazetesinde ilan edilerek ticaret sicilden terkin edildiği anlaşılmıştır.

Davacının talebine dayanak Çaycuma 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024/286 Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ... tarafından davalılar ... Sosyal Hizmetler Turzm. ......Ltd. Şti. , ... Kurumsal Hizmetler ........Ltd. Şti., ... Yemek Hizmetleri .....Ltd. Şti., ... Yemek ........Ltd. Şti., ... Süt ve Süt ürünleri Ltd. Şti. Ve ... Yemek Sosyal .....A.Ş 'ye karşı rücuen tazminat davası açıldığı, ihyası talep edilen ... Bilgi İşlem Otomasyon Gıda Temizlik Taşımacılık ...

Ltd Şti'nin davada taraf olmadığı, mahkeme tarafından, davacıya ihya davası açması için her hangi bir süre ve yetki verilmediği, davacı vekilinin, sözü edilen şirket yönünden ihya davası açmak üzere yetki ve süre talebinde bulunduğu ancak bu talep hakkında mahkemesince olumlu/ olumsuz bir değerlendirme yapılmadığı görülmüştür.

Hukuki yarar dava şartı olup yargılamanın başından sonuna kadar varlığını koruması gerektiği gibi, yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerekir.

Davacı İdarenin, yukarıda incelenen Çaycuma 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2024/286 Esas sayılı dosyası kapsamında, daha önce alt işverenler nezdinde hizmet akdiyle çalışırken iş akdi sonlandırılan dava dışı işçiye kesinleşen ilama dayalı olarak asıl işveren sıfatıyla icraen ödediği işçilik alacakları tutarı olan 67.381,22-TL'yi, dava dışı alt işveren şirketlerle arasında imzalanan " Hizmet alım Sözleşmeleri, İdari ve Teknik Şartname hükümleri" uyarınca talep ettiği anlaşılmaktadır.

Davacı asıl işverenin, ödediği işçilik alacakları ve ferilerinin tamamını, işçiyi çalıştıran alt işveren davalı yüklenicilerden (dönemleri ile sınırlı olmak üzere) talep etme hakkının bulunması (Bkz. aynı yönde Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 21/12/2021 tarih ve 2021/1763 Esas, 2021/2455 Karar ile 06/12/2021 tarih ve 2021/2215 Esas, 2021/1999 Karar sayılı emsal kararları) göz önünde bulundurulduğunda;

davacı idarenin, dava dışı söz konusu şirkete ilişkin ihya kararı alarak şirketin sicile kaydını gerçekleştirdikten sonra sözü edilen davayla birleştirilmek üzere ek dava açmak hakkı ve imkanı mevcut olup davacının, eldeki dava da hukuki yararının bulunduğunun kabulü gerekir.

Öyle olunca mahkemenin, davacının ihyası talep edilen şirkete karşı Çaycuma 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024/286 Esas sayılı dosyasında açılmış bir davası bulunmadığı, davacının dava açmakta hukuki yararının olmadığının kabulü ile davada, hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden red kararı verilmesi Dairemizce isabetsiz görülmüştür.

Bilindiği üzere şirketlerin tüzel kişiliği ticaret sicilinden terkin ile sona ermektedir. Ancak tüzel kişiliğin sona erebilmesi için şirketin tasfiye işlemlerinin eksiksiz ve tam olarak yapılmış olması gerekmektedir. Tüzel kişiliğin son bulmasını ifade eden fesih ve tasfiye işlemi aynı zamanda hukuki bir işlemdir. Bu işlemin veya kararın hatalı veya eksik olması halinde gerçek anlamda tasfiyeden söz etmek mümkün değildir. Eksik veya hatalı işlem sonucu şirketin sicilden tasfiye sonucu terkinine karar verilmiş ise, bundan zarar görenler veya o işlemi gerçekleştirenler tasfiyenin kaldırılmasını ve şirketin ihyasını talep etme hakkına sahiptir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 547.maddesinde "(1)Tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa, son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri veya alacaklılar, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesinden bu ek işlemler sonuçlandırılıncaya kadar, şirketin yeniden tescilini isteyebilirler.

(2) Mahkeme istemin yerinde olduğuna kanaat getirirse, şirketin ek tasfiye için yeniden tesciline karar verir ve bu işlemleri yapmaları için son tasfiye memurlarını veya yeni bir veya bir kaç kişiyi tasfiye memuru olarak atayarak tescil ve ilan ettirir" hükmü düzenlenmiştir.

Şirket tüzel kişiliğinin ihyası davasında, husumet tasfiyeyi sağlayan memur ile ticaret sicil müdürlüğüne düşer (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 08/10/2019 tarih ve 2019/3602 Esas 2019/6319 Karar sayılı ilamı).

Dava konusu ihyası talep edilen şirketin 11/01/2022 tarihinde tasfiyeye girerek terkinin 05/05/2022 tarihinde yapılması, davacı tarafın rücu talebine dayanak işçilik alacakları istemli davanın ise, daha öncesinde (2019 yılında) açılması dikkate alındığında; tasfiye işlemleri sürdürülürken davaya ve rücuya dayanak Çaycuma 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/646 Esas sayılı dosyasının derdest olduğu açıkça anlaşılmakta olup bu yönüyle tasfiyenin usulüne uygun yapıldığından söz edilmeyeceği anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca; Davanın kabulü ile ... Müdürlüğü'nün "210583" Sicil numarasında kayıtlı " ... Bilgi İşlem Otomasyon Gıda Temizlik Taşımacılık İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi'"nin, Çaycuma 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2024/286 esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmek üzere açılacak dava dosyası ve bu dosyalarda verilecek kararlar sonrası yapılacak işlemler ve tasfiye ile sınırlı olmak üzere ihyasına, tasfiye işlemlerini yapmak üzere TTK'nın 547/2maddesi uyarınca, ...'nin (TCKN: [TCKN]) tasfiye memuru olarak atanmasına ve ek tasfiye işlemlerinin anılan tasfiye memuru tarafından yerine getirilmesine, ihya kararının kesinleşmesi sonrası ticaret sicilde tescil ve ticaret sicil gazetesinde ilanına yönelik Dairemizce bir karar verilmesi gerekmiştir.

Elde ki davada davalı Ticaret Sicil Müdürlüğü yasal hasım olup yargılama giderlerinden tasfiyeyi usulüne uygun yapmayan davalı tasfiye memurunun sorumlu olması gerektiği, 2019 yılında işçilik alacakları istemli asıl işverene karşı açılmış ve alt işverenin de dönemi itibariyle sorumluluğu bulunan bir dava varken tasfiye yapıldığı gözetildiğinde; davacı lehine takdiri gereken vekalet ücreti ve yargılama giderlerinden davalı son tasfiye memuru ...'nin sorumlu tutulması gerektiği Dairemizce değerlendirilerek ilk derece mahkemesinin kararı kaldırılarak davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan - Üye - Üye - Zabıt Katibi -