Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2019/21 K.2021/1466

...

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

BAŞKAN : ... (...)

ÜYE : ... (...)

ÜYE :.... ... (...)

KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 13/07/2018

ESAS-KARAR NO ......

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili; takibe konu faturada belirtilen malların teslim edildiğine dair ispat külfetinin davacıya ait olduğunu bildirerek davanın reddine, davacı tarafın %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; davacı taraf faturanın düzenlenme nedeni olarak taraflar arasındaki ticari ilişkiyi gösterdiği ancak fatura düzenlenmesinin tek başına alacağı ispata yetmediği, alacaklı olduğunu iddia eden davacının, fatura konusu emtianın davalıya teslim edildiğini de ıspatlaması gerektiği, davacı tarafın, tarafların ticari defter ve kayıtlarına dayandığından, taraflara defter ve belgelerini ibraz için süre verilmiş ancak davalı taraf defterlerini sunmadığı, sadece davacı defterleri üzerinde inceleme yapıldığı, davacı tarafın tek taraflı olarak kendisince tuttuğu defterlerdeki kayıtla iddia ettiği alacağın varlığını ispatlayamadığı,

faturaya konu emtianın davalı ya da çalışanlarına teslimini gösterir imzalı bir belgede bulunmadığı ve açıkca yemin deliline de dayanılmadığı, mevcut deliller itibariyle de davacının fatura içeriği malı teslim ettiğini ve bu kapsamda fatura tutarı kadar alacaklı olduğunu ispatlayamadığı, gibi davalının da kötü niyeti ispat eder delil ortaya koyamadığı gözetilerek davanın ve tazminat isteminin reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; davalıya verilen süreye rağmen ticari defterlerini ibraz etmediğini, müvekkilinin ticari defter kayıtlarına göre alacağın varlığının kanıtlandığını belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; taraflar arasında akdi ilişki bulunup bulunmadığı ve varsa mal teslimi olgusunun kanıtlanıp kanıtlanamadığı, sonuçta da alacaklı/davacının düzenlediği faturaya dayalı alacaklı olup olmadığı hususuna ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, satım sözleşmesine dayalı alacağın tahsili için girişilen takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Uyuşmazlık: Faturanın davacı defterlerinde kayıtlı olması ve faturaya itiraz edilmemiş olmasının tek başına akdi ilişkiyi kanıtlayıp kanıtlayamayacağı, akdi ilişkinin varlığının yazılı delille ispatının zorunlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Hemen belirtilmelidir ki, taraflar arasında yazılı bir akit bulunmamaktadır. Davacı/alacaklı, faturaya dayanarak sözlü satış akdinin varlığı iddiasıyla ilamsız takibe girişmiş ve davalı şirket, itiraz ederek takibin durdurulmasını istemiştir.

Borca ve ferilerine itiraz üzerine takibin durmasına karar verilmiş; yasal sürede eldeki itirazın iptali istemli dava açılmıştır.

Davalı/borçlu ise fatura muhteviyatı malların şirketlerince teslim alınmadığını savunmaktadır. Satıcı/davacı/alacaklı akdi ilişkinin varlığı yanında teslim olgusunu kanıtlama yükümü altındadır.

Davacı tarafından mal satışına ilişkin düzenlenen fatura davacının defterlerinde kayıtlı olduğu, davalının defter kayıtlarını ibraz etmediği anlaşılmıştır.

İtirazın iptali davalarında kural olarak davacı taraf alacağını yazılı delillerle kanıtlamalıdır. Davacı yan takibe konu ettiği fatura içeriğindeki malların davalıya satılıp teslim ettiğini iddia etmiş, ancak davacı taraf, malların teslim edildiğini yazılı delilerle kanıtlayamamıştır. Öte yandan dava dilekçesi incelendiğinde davacının aynı zamanda yemin deliline de dayandığı anlaşılmaktadır.

Bir vakıayı ispat yükü kendisine düşen taraf o vakıayı başka delillerle ispat edemezse diğer tarafa yemin teklif eder. Yemin teklifini ispat yükü kendisine düşen taraf yapar. Yemin teklifine dayanan taraf bunu dava dilekçesinde veya cevap dilekçesinde açıkça belirtmesi gerekir. Mahkeme ancak bu halde (dava dilekçesinde veya cevap lahiyasında yemin deliline dayanıldığının bildirilmesi halinde) yemin teklifini hatırlatmakla yükümlüdür. Kendisine yemin teklif edilen taraf, yemin teklifinin kabulünden sonra, usulüne uygun biçimde (HMK m. 233) yemin eder ise, yemin teklif eden tarafın iddia ettiği vakıanın mevcut olmadığı kesin delil ile ispat edilmiş olur. Yemin teklif eden taraf, bundan sonra iddiasını ispat için başkaca delil gösteremez.

Açıklanan bu nedenlerle mahkemece; davacının yemin deliline de dayandığı dikkate alınarak, davacıya karşı tarafa yönelik olarak yemin teklif etme hakkı hatırlatılmadan, yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu durumda, davacının yemin teklif etme hakkının hatırlatılması suretiyle oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde; mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak olan tüm esaslı delillerin toplanmamış, mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davacı yanın istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6. maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

Başkan... · e-imzalıdır Üye... · e-imzalıdır Üye... · e-imzalıdır Katip... · e-imzalıdır