Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2020/955 K.2023/120

...

VEKİLİ

DAVANIN KONUSU : Alacak

KARAR TARİHİ : 15/02/2023

YAZILDIĞI TARİH : 15/03/2023

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin satım sözleşmesi kapsamında avans olarak para göndermesine karşın mal teslim edilmediğini, gönderilen paranın iadesinden kaynaklanan alacağının tahsili amacıyla Ankara Batı İcra Müdürlüğü’nün 2018/38284 E. Sayılı dosyası ile davalı aleyhine icra takibi yaptığını, davalının haksız itirazı ile takibin durduğunu belirterek itirazın iptali ile takibin devamına ve müvekkili lehine icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili, Libya'da bulunan ... firmasına yapılan ihracat bedelinin Libya'ya uygulanan ambargodan dolayı bankacılık sisteminin çalışmadığını, bu gibi ülkelerde broker denilen sistemle para transferi yapıldığını, müvekkilinin üretmiş olduğu farklı ürünler nedeniyle avans olarak gönderilen paranın hangi mamüller olduğunun belli olmadığını, ... firmasının vermiş olduğu ürünlein tutarıyla aynı olduğunu, malın gümrükten çıktığı tarihle gelen EFT'nin tarihlerinin uyuştuğunu, parayı gönderen firmanın 1 yıl sonra paranın iadesini talep ettiğini, zaman aşımı yönünden itiraz ettiklerini, taraflar arasında hiçbir sözleşme,

sipariş formu bulunmadığını, bu ödemenin Libya'da bulunan ... firmasına yapılan ihracatla ilgili olduğundan müvekkilinden talep etmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, banka havalesinin aksi ispatlanmadığı müddetçe mevcut bir borcun itfası için yapıldığının varsayılacağı, havalenin avans niteliğinde olduğunu iddia eden davacının bu iddiasını ispatla mükellef olduğu, davacının bu iddiasını ispatlayamadığı belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden- davacı vekili tarafından; Mahkemece ispat yükünün tayininde hataya düşüldüğü, davalı şirketin dava dışı şirkete mal satımı karşılığında dava konusu paranın gönderildiği iddia edildiğinden ispat yükünün davalı yana geçtiği bildirilerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık avans olarak gönderildiği iddia edilen para karşılığında mal teslim edilip edilmediği ve davacının alacaklı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, satım sözleşmesi kapsamında avans olarak gönderilen para karşılığında mal teslim edilmediğinden bahisle meydana gelen alacağın tahsili talebi ile başlatılan takibe itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Davacı şirket tarafından davalıya banka havalesiyle gönderilen paranın avans olarak gönderildiği, ticari ilişki gerçekleşmediğinden paranın iadesi istendiği halde geri ödenmediği iddiasıyla yapılan takibe vaki itirazın iptali için derdest davanın açıldığı anlaşılmıştır. Davalı ise dava dışı Libya'daki firmaya gönderilen malların Libya'da banka sistemi çalışmadığından broker denilen aracılar vasıtasıyla bedelin gönderildiği ve dava konusu dövizin de Libya'daki şirkete gönderilen akü bedelinin davacı vasıtasıyla gönderilen para olduğunu savunmuştur. Bu durumda somut olayda ispat külfeti davalı tarafta olup davalı davacının gönderdiği avanslar karşılığında davacının talimatı ile dava dışı ... firmasına mal gönderdiğini usulen kanıtlamakla yükümlüdür.

O halde mahkemece davalıya savunmasını kanıtlamaya elverişli delilleri varsa bu delilleri sunma olanağı tanınıp, özellikle dosya kapsamına sunulan ve yabancı dilde tercümesi yaptırılmamış dava dışı şirket ile davalı arasında geçen mail teatisi de değerlendirilerek, gerektiğinde davalı yanın yemin hakkının da bulunduğu gözetilerek deliller eksiksiz olarak toplandıktan sonra varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken somut olaya uygun düşmeyen gerekçelerle ve eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir (Yargıtay 19. HD.’nin 10.03.2014 tarih 2014/2277 E. 2014/4625 K. sayılı kararı da aynı yöndedir). .

Bu durumda, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde; mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak olan tüm esaslı delillerin toplanmamış, mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6.maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."