Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2021/301 K.2023/442

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkili aleyhine senede dayalı icra takibi başlattığını, taraflar arasında ticari ilişki bulunmadığını, ispat yükünün davalı üzerinde olduğunu belirterek müvekkilinin takip ve senet nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin taşımacılık işi ile uğraştığını, davacının birlikte hareket ettiği dava dışı kişilerin müvekkilinden çalınan yakıtın tutarlarına ilişkin zararın karşılanması ve soruşturma aşamasında uzlaşma sağlamak adına 3.kişi adına kayıtlı davacının vekil olarak satışını gerçekleştirdiği kamyonun ve dava konusu senedin davacı tarafından rızaen verildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, ispat yükünün davacı üzerinde olduğu, davacının davasını ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkili hakkında ceza dosyasında beraat kararı verildiğini, senedin zararın karşılanması için verildiğini ancak daha sonra araç devrinin davalıya verilmesi nedeniyle senedin iade edilmesi gerekirken takibe konu edildiğini, senet keşide tarihinin araç devrinden önce olduğunu, davalının zararından daha fazla tahsilat yapmaya çalıştığını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, davacının takibe konu senet nedeniyle borçlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, senet ve icra takibine dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Dava konusu senette, davacının keşideci, davalının lehtar olarak yer aldığı, senedin 10/03/2019 keşide tarihli, 10/06/2019 vade tarihli ve 20.000,00 TL bedelli olduğu görülmüştür.

Dayanak Ankara 14.İcra Müdürlüğünün 2019/9751 Esas sayılı takip dosyasının yapılan incelemesine göre, 16/07/2019 tarihinde davalı alacaklı tarafından davacı borçlu aleyhine senede dayalı olarak 20.000,00 TL asıl olmak üzere toplam 20.177,53 TL alacağın tahsili için kambiyo takibi başlatıldığı görülmüştür.

Davacı aleyhine güveni kötüye kullanma suçundan Bursa 17.Asliye Ceza Mahkemesi'nin 14/07/2020 Tarih, 2019/2013 Esas, 2020/355 Karar sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucunda beraat kararı verildiği, ceza davasında davalının taraf olarak yer almadığı, kararın istinaf edilmeksizin 04/09/2020 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.

TMK.'nun 6.maddesi gereğince "Kural olarak, herkes iddiasını ispat etmekle yükümlüdür." hükmü getirilmiştir. Dosya kapsamında davacının senet nedeniyle borçlu olmadığı iddiasını yazılı delillerle kanıtlayamadığı görülmektedir. Ancak dava dilekçesi incelendiğinde davacının aynı zamanda yemin deliline de dayandığı anlaşılmaktadır.

Bir vakıayı ispat yükü kendisine düşen taraf o vakıayı başka delillerle ispat edemezse diğer tarafa yemin teklif eder. Yemin teklifini ispat yükü kendisine düşen taraf yapar. Yemin teklifine dayanan taraf bunu dava dilekçesinde veya cevap dilekçesinde açıkça belirtmesi gerekir. Mahkeme ancak bu halde (dava dilekçesinde veya cevap lahiyasında yemin deliline dayanıldığının bildirilmesi halinde) yemin teklifini hatırlatmakla yükümlüdür. Kendisine yemin teklif edilen taraf, yemin teklifinin kabulünden sonra, usulüne uygun biçimde (HMK m. 233) yemin eder ise, yemin teklif eden tarafın iddia ettiği vakıanın mevcut olmadığı kesin delil ile ispat edilmiş olur. Yemin teklif eden taraf, bundan sonra iddiasını ispat için başkaca delil gösteremez.

Somut olayda, davacı senet nedeniyle davalıya borçlu olmadığını iddia etmiş, iddiasını yazılı delillerle ispatlayamamıştır.

Mahkemece; davacının yemin deliline de dayandığı dikkate alınarak, davacıya karşı tarafa yönelik olarak yemin teklif etme hakkı hatırlatılmadan, yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.Bu durumda, davacının yemin teklif etme hakkının hatırlatılması suretiyle oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde;

mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak olan tüm esaslı delillerin toplanmamış, mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davacı yanın istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6.maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."