Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2021/794 K.2021/1697

...

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

BAŞKAN : ... (...)

ÜYE : ... (...)

ÜYE : ... (...)

KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 25/02/2021

ESAS-KARAR NO ....

KARAR TARİHİ : 27/10/2021

YAZILDIĞI TARİH : 27/11/2021

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; (asıl davada ) davalı ile 19/04/2014 tarihli sözleşme imzalandığını, bu sözleşme gereğince davalının rulman malzemesi teslimi karşılığında davalıya 4 adet çek verildiğini, ancak davalının malları teslim etmediğini ve çekleri diğer davalı ... şirketine kötü niyetli olarak ciro ettiğini belirterek, davacının bu çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Bu dosya ile birleşen Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin.... sayılı dosyasında ise yukarıda belirtilen çeklerden icra takibine konu edilen 10/02/2015 keşide tarihli, 17.000,00TL bedelli çekten dolayı davacının borçlu olmadığının tespitini istemiştir. Davacı vekili; 06/04/2015 tarihli dilekçesi ile icra dosyasına takip borcunun ödendiğini belirterek, talebinin istirdada dönüştüğünü belirtmiştir.

Yine bu dosya ile birleşen Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin.... Esas sayılı dosyasında yukarıda bahsedilen 31/12/2014 keşide tarihli 19.000,00TL bedeli çekin icra takibi baskısı altında ödendiğini belirterek, ödenen bedelin istirdadını istemiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalılardan ... davaya cevap vermemiş, diğer davalı ...Ş. vekili ise davaya konu çeklerin usulüne uygun bir şekilde davalı şirkete temlik edildiğini, bu nedenle kötü niyetli olmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda; davalılardan ...'nün sözleşme gereğince teslim etmesi gereken malları teslim etmediği, bu nedenle çeklerin bedelsiz kaldığı, çeklerin ciro edildiği diğer davalı ...Ş.'nin 6361 sayılı Kanunun 38. Maddesine uygun olmayan şekilde gerekli ve yeterli araştırmayı yapmadan çekleri temlik aldığı, bu nedenle bedelsizlik definin bu davalıya da ileri sürülebileceği gerekçesi ile asıl ve birleşen davanın kabulü ile asıl davada davaya konu 4 adet çekten dolayı davacının davalı ...’ye borçlu olmadığının tespitine, birleşen Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin...

Esas sayılı dosyasında davacı tarafından ödenen 25.554,47TL’nin davalı .... istirdadına, birleşen Ankara5. Asliye Ticaret Mahkemesinin.... Esas sayılı dosyasında davacı tarafça ödenen 25.554,47TL’nin davalı ... ... A.Ş.’den istirdadına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı süresinde istinaf yoluna başvuran davalı ... vekili özetle; faktoring işleminin usulüne uygun yapıldığını, işleme dayanak olarak faturaların varlığının davacı tarafça da ikrar edildiğini, faturaların ödendiğine ilişkin davacı iddiasının doğru olmadığını ve davaya konu çeklerle aralarında bir bağ olmadığını, davacının basiretli bir tacir gibi hareket etmediğini, vekalet ücretinin yanlış hesaplandığını belirterek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; davacının davaya konu çeklerden dolayı davalılara borçlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, çekten kaynaklanan menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Dosya incelendiğinde; davacı tarafın keşideci olduğu çeklerin lehtarı olan ...'nün teslim etmesi gereken mal bedelini teslim etmediğini, bu nedenle çeklerin bedelsiz kaldığını belirterek, menfi tespit ve istirdat isteminde bulunmuştur.

Davacı ile davalılardan ... arasında imzalanan sözleşme gereğince bu çeklerin bu davalıya verildiği, ancak davalının davacıya teslim etmesi gereken malları teslim etmediği dosya içerisinden açıkça anlaşılmaktadır. Dolayısıyla çekler bu davalı yönünden bedelsiz kalmıştır. Söz konusu çekler ... tarafından diğer davalı ... şirketine ciro edilmiştir. Davalılar arasında faktoring işlemi gerçekleştirilirken alacağın belgesi olarak sunulan faturaların çeklerin keşide tarihinden daha önce olduğu ve ödenmiş olduğunun davalı ...'nün defterinde kayıtlı olduğu anlaşılmaktadır.

Davalı şirket tarafından gerçekleştirilen faktoring işleminin yapıldığı tarih itibariyle yürürlükte bulunan 6361 sayılı ...Kanunu’nun 9/2. Maddesi gereğince faktoring şirketleri ancak sahih ve fatura ile tevsik olunan mal veya hizmet satışına dayalı olan alacakları devralabilirler.

Bir başka söyleyişle, anılan hükümler gereğince, faktoring işlemi bakımından mal veya hizmet satışının sadece fatura ile tevsik olunması yeterli olmayıp faktoring şirketince faturaya konu mal veya hizmet satışının fiktif nitelikte olup olmadığı, işlem taraflarının ve faturanın güvenilirliği, ilgililerin mali durumları konularında araştırma ve istihbarat çalışması yapılması gerektiği, ayrıca temlik alınan alacağı temsil eden kambiyo senedinin fatura tutarı ile uyumlu olup olmadığına bakılarak açık uyumsuzluk halinde işlem yapılmaktan kaçınılması,

senedi düzenleyen ve sair ilgililer açısından da borcun varlığı bakımından teyit işlemleri yapıldıktan sonra ve ancak tüm bu araştırma ve soruşturma sonucunda olumlu bir sonuca varılması halinde faktoring işlemi yapılmasının öngörüldüğü açıktır (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2021/1945 E. 2021/1627K. ve 23/02/2021 Tarih sayılı kararı).

Dolayısıyla davalı ... şirketi tarafından alacak temlik alınırken üzerine düşen yükümlülükler yerine getirilmediğinden, davalı ... şirketinin bu yöndeki istinaf itirazları yerinde değildir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

....