Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2021/801 K.2023/1203

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı şirketin yetkili temsilcisi; davalıya mal siparişi verildiğini karşılığında avans olarak a31/07/2017 tarih 0004213 numaralı 25.000,00 TL bedelli çek verildiğini, ancak mal tesliminin gerçekleşmediğini, çekin ödenmesi durumunda şirketlerinin telafisi imkansız zararı doğacağını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla dava konusu çekin iadesine, mümkün olmadığı takdirde iptaline, şirketlerinin davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili; davacı tarafın kötü niyetli olduğunu müvekkili şirketin hakkı olan bedeli ödemekten kaçınmaya çalıştığını, menfi tespit davasında ispat yükünü taşıyan tarafın davacı taraf olduğunu, dava konusu çekin tahsil edildiğini bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; davacı, taraflar arasında satım sözleşmesi kurulduğunu iddia etmiş ancak buna dair bir sözleşme veya ticari ilişkinin varlığına dair bir delil ibraz etmediği, davalı da davacı şirket ile alım satıma dair sözleşme yapıldığı iddiasını kabul etmediği, aksine dava konusu çekin dava dışı ... ... Ltd.

Şti. ile aralarındaki mevcut ticari ilişkiye binaen verildiği, davacının malların teslim edilmediğinden bahisle dava konusu çekin iadesine yönelik keşide ettiği 23.06.2017 tarihli ihtarnameye de, davalı taraf 04.07.2017 tarihli cevabi ihtarnamesiyle çekin dava dışı ... .. Ltd.

Şti.'nin borcuna karşılık gönderildiği belirtilerek itiraz edildiği, gerçekten de, davalı yandan 25.000,00 TL alacak avansı olarak davacı defterlerinde kayıtlı olan dava konusu çekin, davalı yana ait ticari defterlerde, dava dışı ... ... Ltd.

Şti.'den tahsilat olarak kaydedildiği, davacı şirkete ait hiçbir kaydın bulunmadığı, kural olarak çek bir ödeme vasıtası olup mevcut bir borcun tasfiyesine yönelik olarak verildiğinin kabulü gerektiği, davacı çekin bir ödeme vasıtası olduğu hususuna ilişkin kuralın aksini iddia ederek ileride teslim edilecek mallara karşılık olmak üzere avans olarak verdiğini ileri sürerek davalının mal teslim etmediğini iddia ettiği, bu durumda ispat külfetinin davacıda olduğu,

davacı dava konu çekin ileride teslim edilecek mal karşılığı avans olarak verildiğini usulüne uygun delillerle kanıtlanması gerektiği, dosyaya kazandırılan delillerden davacının iddiasını ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; kumaş alımı için verilen çekin karşılığında mal tesliminin gerçekleşmediğini, davalının çeki dava dışı ...… Ltd.Ş. ‘den alacaklı olduğu için çeki aldığı yönündeki savunması karşılığında ispat yükünün davalı yanda olduğunu belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; davaya ve takibe konu çekin mal teslimi için avans olarak verildiği mal tesliminin gerçekleşmemesi nedeniyle bedelsizliği iddiasının usulüne uygun delillerle kanıtlanıp kanıtlanamadığı hususuna ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, avans olarak verilen çekin mal tesliminin gerçekleşmemesi nedeniyle bedelsizlik iddiasına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına ve özellikle davaya konu çekte davacının cirosuyla davalıya teslim edildiği ve bedelinin de tahsil edildiğinin anlaşılmasına,

davacının açıkça kumaş satımı için çekin verildiğini, satımın gerçekleşmemesi nedeniyle çekin bedelsiz kaldığını iddia etmesine ve bu iddiasını yazılı delillerle ispatlayamamasına göre davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."