Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/1300 K.2022/1669

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, davacı ... ile davalı şirket arasında resmi senet ile tapunun kain ... parselde bulunan davacı adına kayıtlı olan taşınmazlar ile ilgili olarak davalı lehine 100.000,00 TL bedelli ipotek tesis edildiğini, davacı müvekkilin davalı şirkete herhangi bir borcu olmamasına rağmen davalı taraf hakkında Ankara 27. İcra Müdürlüğü'nün 2016/20510 sayılı icra takip dosyası ile müvekkil hakkında adına tapuda kayıtlı bulunan taşınmazları satışa çıkarmak için Bafra İcra Müdürlüğü'nün 2016/1254 talimat sayılı dosyası ile taşınmazlar ile ilgili olarak kıymet takdiri yapıldığı ve satış günü alındığını,

taraflar arasında imzalanan ipotek senedinin ...'in almış olduğu ve alacağı petrol ürünlerinin bedelleri, kredi, ariyeten almış olduğu teçhizat ve mevcut sözleşmelerdeki şartı cezailer ve bu alacakların faizleri dahil her ne sebep olursa olsun borçlu bulunduğu ve ileride borçlanacağı meblağların azami 100.000,00 TL'lik kısmının teminatını teşkil etmek üzere teminat amaçlı olarak verildiğini,

öncelikle müvekkil adına bulunan taşınmazlar ile ilgili olarak Ankara 27. İcra Müdürlüğü'nün 2016/20510 Esas sayılı icra takip dosyası ve Bafra İcra Müdürlüğü'nün 2016/1254 Talimat sayılı dosyası ile satışa çıkarılmış ve satış günü alınmış bulunduğundan telafisi zor sonuçların önüne geçebilmek için icra takiplerinin dava sonuçlanıncaya kadar ihtiyati tedbir konularak durdurulmasına,

davacının Ankara 27. İcra Müdürlüğü'nün 2016/20510 Esas sayılı icra takip dosyası ilişkin borçlu olmadığının tespitine, haksız ve hukuka aykırı başlatılan icra takibinden dolayı alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, dava konusu taşınmazlar üzerine konulan ipoteğin fekkine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili, davacının iddialarını kabul etmediklerini, EPDK'dan dağıtıcı lisansı sahibi olan ve yurt genelinde akaryakıt bayisi bulunan müvekkili şirketin ...'ten olan alacaklarını ödemesi aksi halde borca karşılık ipoteğin paraya çevrilmesi yoluna gidileceğine dair Ankara 53. Noterliğinin 24/08/2016 tarih ...

Y.N ihtarnamesi ile gerek borçluya gerekse de ipotekli taşınmaz sahibine ihtar edildiğini, borcun ödenmemesi üzerinde Ankara 27. İcra Müdürlüğünün 2016/20510 E. sayılı dosyası ile borçlu ve taşınmaz sahibi hakkında rehnin paraya çevrilmesi suretiyle ilamlı icra takibine başladıklarını, icra emrinin borçlulara tebliği üzerine takibin kesinleştiğini, kıymet takdir raporunda da borçlu ve taşınmaz sahibine tebliğ edildiğini ve takibin satış aşamasına geldiğini, davacının gerek takibe gerekse de kıymet takdirine itiraz etmemesi nedeniyle talepleri kabul etmiş sayılacağını,

söz konusu taşınmaz üzerindeki ipoteğin borçlu ...’in doğmuş ve doğacak borçlarına karşı verilmiş olduğunun kabulü gerektiğini, davacının, takibe ve kıymet takdirine itiraz etmemesinin sebebinin de ipoteğin ...’in borcuna karşı verildiğini, borçlunun davalının öz yeğeni olduğunu, ayrıca davalının kötü niyet tazminatı talebinin de haksız olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece, davaya konu ipotek dava dışı ...'in borcunun teminatlandırılması için verilmediğinden, dava dışı ...'in borcu nedeniyle ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile satışı talep edilemeyeceğinden davacının bu nedenle borçlu olmadığının tespiti ile ipoteğin fekki talebi yönünden, davalının ipotek kaspamında davacıdan alacağının bulunduğu iddia edilmediği, bu konuda alacağın varlığına ilişkin delil de sunulmadığından taşınmazlara konulan ipoteğin fekkine karar verilmiş; davalı vekilinin istinafı üzerine Dairece 30.06.2021 T, 2018/2734 E, 2021/1184 K sayılı karar ile;

eldeki davada ipoteğin kaldırılması ve menfi tespit davası istenilmiş olup, HMK'nin 12/1.maddesi uyarınca taşınmaz üzerindeki ayni haklara ilişkin davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkili olup, ipoteğe konu taşınmazın Samsun ili Bafra ilçesinde bulunduğu anlaşıldığından, somut olayda ipoteğin fekki istemi yönünden Bafra Mahkemeleri kesin yetkili olduğu (Y19HD., 09/10/2017, 2016/12427 Esas, 2017/6756 Karar ile Y19HD., 29/04/2019 tarih, 2018/2081 Esas, 2019/2778 Karar); bu bakımdan davacının ipoteğin fekki istemine yönelik olarak,

davanın tefriki ile sözkonusu istem yönünden taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin yetkili olduğu gerekçesi ile davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği, HMK'nun 353/1. fıkra (a-4) maddesinde yer alan "diğer dava şartlarına aykırılık bulunması" şeklindeki düzenleme gereğince ilk derece mahkemesi kararının esası ve istinaf itirazları incelenmeden kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği bildirilmiştir.

Mahkemece kaldırma kararı kapsamında davacının ipoteğin fekki istemine yönelik olarak davanın tefrikine karar verilmiş; diğer talep yönünden davaya konu ipotek dava dışı ...'in borcunun teminatlandırılması için verilmediğinden, dava dışı ...'in borcu nedeniyle ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile satışı talep edilemeyeceği gerekçesi ile;

-Davanın KABULÜ ile dava konusu taşınmazlar üzerine konulan ipoteğe istinaden davalıya borçlu olmadığının tespiti ile söz konusu ipoteklere istinaden Ankara 27. İcra Müdürlüğünün 2016/20510 esas sayılı dosyası üzerinden yürütülmekte olan ipoteğin paraya çevrilmesi suretiyle yapılan takibin bu nedenle iptaline; davalı takip yapmakta kötü niyetli olduğundan İİK'nun 72 maddesi gereğince 100.000,00 TL'nin %20'si oranında olmak üzere 20.000,00 TL kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf kanun yoluna davalı vekili tarafından.

Davacının isticvap olunması yönündeki talebin kabul edilmemesinin hatalı olduğu, ilk derece mahkemesinin ilk kararının tesis edildiği 21.05.2018 tarihli celsede, tahkikatın tamamlanmasından önce, dava konusu ipoteğin ...'in borcu için de geçerli olduğuna ilişkin rızasının bulunup bulunmadığı hususunda davacının isticvap olunmasının talep edildiği, ilk derece mahkemesince "ispat yükü kendisine ait olduğu bir hususta karşı tarafın isticvabına karar verilemeyeceği" gerekçesiyle talebin reddine karar verdiği, davanın kabulü yönünde hüküm tesis edilmesinin yerinde olmadığı,

müvekkilinin ipoteğe güvenerek davacının yeğeni olan ... ile tesis edip sürdürdüğü bayilik ilişkisi sırasında ipoteği kabul edip sessiz kalan, ...'in borcunu ödememesi üzerine başlatılan hukuki süreci de itirazsız geçiren davacının ''dürüstlük kuralına'' aykırı hareket ederek hakkını açıkça kötüye kullandığı, davacının, icra takibinin iptali yönünde bir talebinin olmadığı,

davacı taraf gerek dava dilekçesi gerekse de ön inceleme duruşmasında iş bu davada sadece ipoteğin fekki ve icra takip dosyası nedeniyle borçlu olmadığının tespitine yönelik talepte bulunduğu halde, davacının taleplerini kabul anlamına gelmemekle birlikte, ilk derece mahkemesi tarafından davacının talepleri aşılarak ayrıca takibin iptali yönünde de hüküm tesis edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu, davalı alacaklı müvekkili aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilemeyeceği bildirilmiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Davacının borçtan sorumluluğunun değerlendirilmesi uyuşmazlık konusudur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Ankara 27. İcra Müdürlüğünün 2016/20510 esas sayılı dosyasında; davalı ... ....Şti. tarafından dava dışı ... aleyhine 100.000,0TL ipotek alacağı için 24.08.2016 tarihli ipotek senedine dayalı ... parselde kain bahçe niteliğinde taşınmazın 25.10.2016 tarihinde ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi başlatıldığı, takip talebinde rehin hakkı sahibi 3.kişi olarak davacı ...'in de gösterildiği anlaşılmaktadır.

İpotek tesisine dair 25.08.2005 tarihli akit tablosunda; taşınmaz ... adına kayıtlı iken taşınmazlarının tamamını 12 parsel numaralı ve 7 nolu parseldeki, almış olduğu ve alacağı petrol ürünlerinin bedelleri, kredi, ariyeten almış olduğu teçhizat ve mevcut sözleşmelerdeki cezai şartlar ve faizleri dahil borçlu bulunduğu ve ileride başlanacağı miktarların azami 100.000,0 TL'lik kısmının teminatını teşkil etmek üzere ....Şti lehine oluşturulduğu belirtilmiştir.

Bu kapsamda Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına ve özellikle takibe konu borcun dava dışı ...'e ait olduğu, dava konusu taşınmazlara tesis edilen ipoteğin dayanağının ise davacı ...'e akit tablosunda belirtilen borçlar nedeniyle tesis edildiğinin anlaşılmasına göre ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık olmadığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."