Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/237 K.2022/1644

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili ... ile davalı taraf arasında ticari nitelikte alım-satım yapılması noktasında anlaşmaya varıldığını, taraflar arasında yapılan anlaşmaya göre müvekkili tarafından 430 adet oda kilidi ve 620 adet yale kilit malzemelerinin davalının istemiş olduğu adrese kargo marifetiyle gönderilecek ve ürünlerin teslimi ile birlikte ürün bedelleri olan 29.051,60 TL’nin davalı tarafından müvekkiline ödeneceğini, müvekkili şirketin anlaşma konusu 430 adet oda kilidi ve 620 adet yale kilit ürünlerinin müvekkilinin anlaşmalı olduğu fabrika vasıtasıyla 13.04.2020 tarihinde davalı şirket adına kargo aracılığıyla gönderildiğini,

söz konusu kilit ürünlerinin 14.04.2020 tarihinde davalı şirket adına... tarafından teslimat adresinde teslim alındığını, ancak davalı tarafça anlaşmanın kendilerine düşen ödeme yükümlülüğünün yerine getirilmediğini, müvekkili şirketin bu satışa ilişkin olarak bir adet 30.04.2020 tarihli ve ... nolu faturayı düzenlediğini, faturada taraflar arasında belirlenen ürünlerin bedelleri ile ürünlerin cinsi, miktarı ve teslim edilmek üzere kargoya teslim edildiği tarihin düzenlendiğini, davalı tarafça, müvekkili tarafından düzenlenen faturanın akabinde haksız bir şekilde sözleşme kapsamındaki ürünlerin teslim edilmiş olmasına rağmen,

13.05.2020 tarihli ve... fatura nolu, 29.051,60TL tutarlı iade faturası düzenlenerek müvekkiline gönderildiğini, müvekkilince edimi yerine getirilen alım-satım ilişkisine dair fatura bedelinin ödenmemesi veya satış konusu ürünlerin de iade edilmemiş olduğunu belirterek. 30/04/2020 tarihli faturada gösterilen ürün bedeli 29.051,60 TL'nin fatura kesim tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili, müvekkili şirketle davacı arasında herhangi bir sözleşme bulunmadığını, gönderilen malların dava dışı .... Ltd. Şti.nin müvekkili şirketten yüklendiği iş kapsamında davacı ile .... Şti. arasındaki anlaşma doğrultusunda .... Ltd.

Şti. adına gönderildiğini, işin ise müvekkilinin şantiyesinde yapıldığından teslim alanın müvekkili şirket çalışanı olmasının doğal olduğunu, söz konusu kilitlerin sözleşme kapsamında dava dışı ... şirketinin taahhüt ettiği işlerden olduğunu, davacı tarafın kötü niyetli olarak aynı alacağı iki kez tahsil etmeye çalıştığını, davacıya, gönderilen ürünlerle ilgili müvekkili şirketin keşidecisi olduğu ... ...

Ticari Şubesi'nin ... seri numaralı, 31.08.2020 keşide tarihli, 30.000,00-TL bedelli çek ile... seri numaralı, 31.07.2020 keşide tarihli, 30.000,00-TL bedelli çeklerin teslim edildiğini, müvekkili şirketle davacı arasında söz konusu malların satışı ve teslimine ilişkin herhangi bir anlaşma bulunmadığını, davacının muhatabının .... Ltd.

Şti. olduğunu, buna rağmen müvekkili şirketin, taşeron firmanın maddi sıkıntılar içinde olduğunu da bildiğinden, davacının ödemesini garantiye almak adına aslı müvekkili şirkette bulunan ve çek teslim belgeleri ile çekleri ... Firmasına da cirolatarak davacıya teslim ettiğini, davacının .... Ltd.

Şti. adına müvekkili şirketin şantiyesine gönderdiği ürünlere karşılık verilen çeklerin tahsil edilmiş olup teslim aldığı çeklere rağmen müvekkili şirket aleyhinde dava açmasının dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, davacının ....Ltd.Şti. ile aralarındaki problemler nedeniyle aynı ürün bedellerini ikinci kez müvekkilden tahsil etmeye çalıştığını, zira daha önceki ödemeye ilişkin (31.07.2020 keşide tarihli çek) olarak davacı ....

Şti' ne fatura düzenlemişken bu kez davaya konu faturayı müvekkili adına düzenlediğini, müvekkilinin de iade faturası düzenleyerek davacıya gönderdiğini, davacı müvekkilinin taşeronu olan .... Ltd.

Şti.’nin yaptığı iş kapsamında olan ve bedeli ödenen ürünlerle ilgili mükerrer tahsilat yapmak adına müvekkili şirkete fatura tanzim ettiğini, bu nedenle davacıya iade faturası düzenlendiğini, davacının müvekkili şirketten herhangi bir alacağı bulunmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece, davacı tarafça davalıya hitaben 30.04.2020 tarihli, ... sayılı ve KDV dahil 29.051,60 TL tutarlı faturanın düzenlendiği, fatura muhtevasının 430 adet oda kilidi ve 620 adet Yale Kilit olduğu, fatura konusu ürünlerin 13.04.2020 tarihinde...

Kargo ile davalının adresine gönderildiği, kargonun 14.04.2020 tarihinde davalı çalışanı... tarafından teslim alındığı, dava konusu uyuşmazlığın fatura bedelinden kaynaklandığı, dava konusu faturanın, 30.04.2020 tarihinde davalının ticari defterlerine kaydedildiği, davacının, davalı tarafa kargo vasıtasıyla teslim edilen mallara ilişkin (... sayılı ve KDV dahil 29.051,60 TL tutarlı) faturanın bedelinin ödenmediğinin ileri sürüldüğü,

faturanın düzenlenebilmesi için taraflar arasında temel bir borç ilişkisinin bulunması gerektiği, sadece faturanın tebliğ edilmesi ve tebliğden itibaren sekiz gün içinde itiraz edilmemesinin akdi ilişkinin varlığının kanıtı olmadığı, bu nedenle akdi ilişkinin inkârı halinde faturayı düzenleyen kimsenin bu ilişkinin varlığının ispatı gerektiği, taraflar arasında bir sözleşme ilişkisinin var olduğuna dair fatura dışında somut bir delil ibraz edilmediği, 13.05.2020 tarihinde ise davalı tarafça fatura iadesinin 8 gün içerisinde yapılmamış olması nedeni ile faturaya itirazın süresi içerisinde yapılmadığı,

davacı tarafça söz konusu kilitlerin sözleşme kapsamında dava dışı şirketin taahhüt ettiği işlerden olduğunu, malların davalı tarafça teslim alınmasının, anlaşmanın varlığına delil olarak gösterildiği, davalı ise davacı ile arasında bir sözleşme olmadığını ve teslim alınan ve fatura konusu kilitlerin bedelinin ise, davacının asıl muhatabı olan davalı ile aralarında sözleşme bulunan dava dışı alt yüklenici şirkete teslim edildiği, keşide ettiği çeklerin de dava dışı şirkete ciro ettirerek davacıya bir tutanakla teslim etmek suretiyle ödenmesini sağladığı beyanı karşısında;

ibraz edilen 31.07.2020 ve 3108.2020 keşide tarihli çek örneklerinin teslimine ilişkin tutanaktaki kaşenin...firması kaşesinin ve imzasının olması ve dava dışı...firması olan alt işverenin muavin kayıtlarında çeklerin kaydının bulunması karşısında davacı tarafça davalı ile aralarında sözleşme bulunduğu ve bedelinin ödenmediğine ilişkin iddiaların mevcut delil durumuna göre ispatlanamadığından davanın REDDİNE karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf kanun yoluna başvuran davacı vekili tarafından.

Müvekkili ile davacı taraf arasında sözleşmesel ilişki kurulmuş olup, müvekkilinin bu doğrultuda ürünleri davalıya teslim ettiği, müvekkili ile davalı taraf arasında ticari nitelikte alım-satım yapılmış ve taraflar arasında yapılan anlaşmaya göre müvekkili tarafından 430 adet oda kiliti ve 620 adet yale kilit malzemeleri davalının istemiş olduğu adrese teslim ettiği, söz konusu kilit ürünlerinin 14.04.2020 tarihinde davalı şirkete teslim edildiği, ancak davalı tarafça anlaşmanın kendi üzerlerine düşen ödeme yükümlülüğünün yerine getirilmediği,

davalı tarafın yüklenici şirket adına geldiğini düşündüğü malzemeleri almasının hiçbir sebebinin olmadığı, nitekim gönderilen malzemelerin müvekkili ile davalı taraf arasındaki sözleşmeye istinaden davalı şirket adına gönderildiği, müvekkilinin alt yüklenici dava dışı şirket ile değil doğrudan davalı taraf ile sözleşmesi bulunduğu, gönderilen bu malzemelerin davalı tarafından, dava dışı alt yüklenici şirket adına teslim alınmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, müvekkili ile alt yüklenici arasında hiçbir bağ olmadığı, söz konusu faturanın davalı yanın ticari defter kayıtlarında mevcut olduğu,

bu hususun dahi taraflar arasındaki sözleşmesel ilişkiyi ispatlar nitelikte olduğu, davalı tarafın faturaya itiraz etmemesinin taraflar arasındaki sözleşmesel ilişkiyi ispatladığı, dava konusu çeklerin tahsil edilip edilmediği hususunun mahkemece araştırılmadığı bildirilmiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Davacının alacağının kanıtlanıp kanıtlanamadığı uyuşmazlık konusudur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; davacı taraf 30.04.2020 tarihli faturaya dayalı alacak isteminde bulunmuş, davalı taraf ise dava konusu faturayı 30.04.2020 tarihinde defterine kaydetmiş, 13.05.2020 tarihinde ise iade faturası düzenleyerek davacıya iade etmiş, davacı tarafça ticari defterine iade faturası kaydedilmemiştir.

Davalı ... ile dava dışı .... Ltd. Şti. arasında Eskişehir 1250 kişilik yurt binası yapım işi kapsamında mobilya ve ahşap işlerinin imalatı hususunda alt yüklenici sözleşmesi imzalandığı görülmüştür.

Mahkemece alınan bilirkişi raporundan;davacı tarafça davalıya hitaben dava konusu faturanın da bulunduğu beş adet fatura düzenlendiği, toplam tutarının 54.737,52TL olduğu, davalı taraf defterlerinde aynı faturaların yer aldığı, dava konusu 30.04.2020 tarihli 29.051,60TL tutarlı faturanın davalı defterine 30.04.2020 tarihinde kaydedildiği, davalı tarafça süresinden sonra 13.05.2020 tarihli iade faturası düzenlendiği, iade faturasının davacı defter kayıtlarında yer almadığı, çeklerin de davacı kayıtlarında bulunmadığı belirlenmiştir.

Bilindiği üzere davacı ile davalı arasındaki akti ilişkinin varlığı somut olayda kural olarak davacı tarafça kanıtlanmalıdır.

Her ne kadar mahkemece davacı ile davalı arasındaki akti ilişkinin kanıtlanamadığından bahsedilmişse de; davaya konu malların davalı taraf yetkilisince teslim alındığı,dava konusu fatura da dahil beş adet faturanın davalı taraf ticari defterlerinde kayıtlı olduğu belirlendiğinden davacı taraf akti ilişkinin varlığını kanıtlamıştır.

Öte yandan davalı yan davaya konu malların taşeronu olduğu dava dışı ... Şirketinin kendileri ile yapılan sözleşme kapsamında gönderildiğini, davacı tarafından ... Şirketinin talebi ile gönderildiğinden muhatabın davalı şirket değil, dava dışı ... Şirketi olduğunu, bu şirketin adına fatura tanzimi gerekirken davalı adına düzenlendiğinden iade faturası düzenlendiğini, malları kendi şirketleri adına teslim almadığını savunmuşsa da; davalı yan dava konusu mallara ait fatura da dahil beş adet faturayı kendi ticare defterine kaydetmek ve süresinde iade faturası düzenlememekle malları teslim aldığı olgusu da davacı tarafça kanıtlanmıştır.

Bu durumda davalı taraf malların bedelini ödeme hususunu kanıtlamalıdır.

Davalı taraf savunmasında dava dışı ... Şirketi adına teslim alınan malların bedeli için... seri numaralı 31.07.2020 keşide tarihli , ... AŞ tarafından düzenlenen, lehdarı ... ... Ltd,Şti olan 29.000,00 TL bedelli çekin ve ... seri numaralı 31.08.2020 keşide tarihli 30.000,00TL bedelli çekin verildiğini, bu çek bedellerinin bir kısmının dava konusu fatura bedeline mahsuben verildiğini savunmuştur.

Davacı ise çeklerin kendileri tarafından teslim alınmadığını ve çeklerde cirolama işlemi yapılmadığını, çeklerin davalı tarafa iade edildiğini iddia etmiştir.

0528109 seri numaralı 31.07.2020 keşide tarihli , ... AŞ tarafından düzenlenen, lehdarı ... ... Ltd,Şti olan 29.000,00 TL bedelli çekin ve ... seri numaralı 31.08.2020 keşide tarihli 30.000,00TL bedelli çekin de...şirketine teslim edildiğine dair çek üzerine şerh düşüldüğü; çeklerin 31.08.2020 ve 04.08.2020 tarihlerinde bankalar arası takas sisteminde ... AŞ tarafından ibraz edildiğinin bildirildiği anlaşılmaktadır.

Davacı yanın çek teslim tutanağında her ne kadar ... Şirketi kaşeli çekleri teslim almaya dair imzalı şerhi yazılı ise de çekleri daha sonra iade ettiğini bildirdiği, söz konusu çeklerde davacının bir sıfatının bulunmadığı, davalı ... tarafından dava dışı ... Şirketi lehine düzenlendiği, lehdar ... Şirketi tarafından da dava dışı ... Şirketine ciro ile teslim edildiği ve factoring şirketi tarafından ibraz edildiği anlaşılmakla teslim edilen malların bedelinin ödendiği hususu davalı tarafça kanıtlanamamıştır .

Açıklanan nedenle davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1.b.2.maddesi uyarınca kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının davacının davasının kabulüne davalı taraf davadan önce temerrüde düşürülmediğinden alacağın dava tarihinden itibaren avans faizi ile tahsiline dair düzeltilerek yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."