Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/505 K.2023/831

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkili ile davalı arasında doğalgaz alımı konusunda 01.11.2012 tarihli Doğalgaz Satış Sözleşmesi'nin bağıtlandığını, davalı şirketin yükümlülüklerini yerine getirmemesi sebebi ile uyarıldığını, sonuç alınamadığını, başka bir şirketten daha yüksek bir bedel ödenerek doğalgaz alımı yapıldığını, sözleşmeye aykırılık sebebi ile açılan kısmi davada Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce 2018/39 Esas, 2018/243 Karar sayılı karar ile 100.000,00-TL zarar yönünden davanın kabulüne karar verildiğini, bilirkişi raporları ile ortaya çıkan dava konusu alacağın 7.000.000,00-TL olduğunu belirterek toplamda 1.022.025,47 USD ve 1.675.798,02-TL alacağın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili; öncelikle alacağın zamanaşımına uğradığını, davanın Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde devam eden ve Yargıtay aşamasında olan davanın devamı niteliğinde olduğunu, davanın ek dava olması sebebiyle ancak dava tarihinden itibaren faize hükmedilebileceğini bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece kabul kaldırma kararı doğrultusunda; somut olayda davacı vekili, Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/39 Esas - 2018/243 Karar sayılı ilamı ile hüküm altına alınan alacağın fazlaya ilişkin kısmı yönünden işbu alacak davasını açtığı, öncelikle mahkememizce davalı vekilinin zamanaşımı itirazı değerlendirilerek mahkememizin 18.06.2018 tarih ve 2018/463-895 esas-karar sayılı ilamı ile davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiş, hüküm BAM.

22. HD.'nin 2019/545 esas-2019/1058 kararı ile davanın zamanaşımına uğramadığı gerekçesiyle kesin olarak kaldırıldığı ve mahkemece kesin karar doğrultusunda yargılamaya devam olunduğu, dava dilekçesi ile her ne kadar basınç düşürme istasyonu ödenen bedel, RMS-B istasyonu için harcanan bedel, gaz hattının yatırımı için harcanan bedel için USD cinsinden işbu alacak davasını açılmış ise de, Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne 11.04.2005 tarihinde açılan davada, davacının dava dilekçesinde anılı alacak kalemleri için TL cinsinden talepte bulunduğu, dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 818 sayılı BK'nun 83. maddesi (TBK.

99. maddesi) uyarınca alacağını yabancı para üzerinden isteme hakkına sahip iken, dava tarihinde alacağını TL'ye çeviren ve bu suretle tercih hakkını TL. üzerinden kullanan davacının anılı 3 adet alacak kalemi yönünden artık eldeki davada USD cinsinden talepte bulunamayacağı kabul edilerek, ilk dava tarihi olan 11.04.2005 tarihi itibariyle USD cinsindeki alacağın TL'ye çevrilmesi gerektiği ve yine Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/39-243 esas-karar sayılı ilamı ile belirlenen bedeller için asıl davada davacı vekilinin temyiz itirazında bulunmaması,

davalının ise temyiz itirazlarının reddedilmesi karşısında davaya konu alacak kalemlerinin miktarların kesinleşmiş mahkeme ilamı ile belirlendiği kabul edilerek, her bir alacak kalemi yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılarak Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ilamına göre, toplamda davalıdan 2.469.758,76-TL alacaklı olduğu, tarafların tacir, ihtilafın ticari iş mahiyetinde olması sebebiyle davacının avans faizi isteminde bulunabileceği, eldeki davadaki alacak kalemleri ve miktarının Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde hükme bağlanan davadaki ıslaha konu edilen alacak kalemleri ve alacak miktarı ile aynı olduğu,

kadar Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 2017/301- 7104 esas karar sayılı ilamı ile bozmadan sonra ıslah yapılamayacağı gerekçesi ile ilam bozulmuş ise de dilekçenin sadece ıslah müessesesi yönünden hukuki sonuç doğurmayacağı, ancak anılı dilekçe ile TBK 117/1 maddesi anlamında davacı/ alacaklının davalıyı ıslaha konu miktar için temerrüde düşürdüğünün kabul edilmesi gerektiği nazara alındığında, ıslah tarihi olan 03/03/2016 tarihi itibariyle davaya konu alacak kalemleri için davalının temerrüde düştüğü kabul edilerek,

2.469.758,76-TL'nin 03/03/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, hükme karşı taraf vekilleriance ayrı ayrı istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; davanın kısmi dava olarak açıldığını, davaya konu alacağın ilk dava tarihindeki kur esas alınarak ek advada USD cinsinden talepte bulunulamayacağı yönündeki değerlendirmesinin, 11/04/2005 tarih esas alınarak o tarihteki kur üzerinden davanın kabulünün hatalı olduğunu, ayrıca temerrüt tarihinin ihtarnamenin keşide edildiği tarih esas alınmalıyken ıslah tarihinin esas alınarak davanın kabulünün hatalı olduğunu ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın talepleri gibi kabulüne karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili; davanın zaman aşımına uğradığını, zaman aşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, bilirkişi incelemesi yapılmadan karar verilemeyeceğini, faizin başlangıç tarihinin ise ek dava olması gerektiğini, ıslahın ise yapılmamış sayılması gerektiğini, bildirerek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; taraflar arasındaki sözleşmeye aykırılık nedeniyle davacının talep edebileceği alacağın bulunup bulunmadığı hususuna ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; taraflar arasındaki doğalgaz alım satım sözleşmesi doğrultusunda davacı zararının tahsili istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına ve özellikle Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinde açılan davanın fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak açıldığı,

kararın temyiz incelemesinden geçerek alacak kalemlerinin belirlendiği gözetilerek basınç düşürme istasyonu, RMS -B istasyonu için, gaz hattının yatırımı, fiyat farkı, kar kaybı, mecburi yatırımlar için belirlenen alacak kalemlerinin kabulü ile yazılı şekilde karar verilmesinde oluşa, dosya içeriğine aykırılık bulunmamasına göre ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."